# Hướng dẫn sử dụng NVDA 2020.4

## Mục lục

- 1. Giới thiệu
  - 1.1. Các tính năng chung
  - 1.2. Tính quốc tế
  - 1.3. Hỗ trợ các bộ tổng hợp tiếng nói
  - 1.4. Hỗ Trợ Màn Hình Nổi
  - 1.5. Giấy phép và bản quyền
- 2. Yêu Cầu Hệ Thống
- 3. Tải và cài đặt NVDA
  - 3.1. Hạn chế của phiên bản tạm thời và bản chạy trực tiếp
  - 3.2. Cài đặt NVDA
    - 3.2.1. Cảnh báo các add-on không tương thích
    - 3.2.2. Dùng NVDA trong khi đăng nhập
    - 3.2.3. Tạo biểu tượng trên Desktop và phím tắt (Ctrl + alt + n)
    - 3.2.4. Chép thư mục cấu hình bản chạy trực tiếp vào thu mục người dùng hiện tại
  - 3.3. Tạo bản NVDA chạy trực tiếp
- 4. Bắt đầu với NVDA
  - 4.1. Khởi động NVDA
    - 4.1.1. Hộp thoại chào mừng
    - 4.1.2. Hộp thoại thống kê sử dụng dữ liệu
  - 4.2. Giới thiệu về các lệnh bàn phím của NVDA
    - 4.2.1. phím bổ trợ NVDA
    - 4.2.2. Kiểu bàn phím
  - 4.3. Thao tác cảm ứng trong NVDA
    - 4.3.1. Khám phá màn hình
    - 4.3.2. Thao tác cảm ứng
    - 4.3.3. Chế độ cảm ứng
    - 4.3.4. Bàn phím cảm ứng
  - 4.4. Chế độ trợ giúp nhập
  - 4.5. Trình đơn NVDA
  - 4.6. Các lệnh cơ bản của NVDA
  - 4.7. Thông báo thông tin hệ thống
- 5. Di chuyển với NVDA
  - 5.1. Đối tượng
  - 5.2. Di chuyển với focus hệ thống
  - 5.3. Di chuyển với dấu nháy hệ thống
  - 5.4. Phương pháp duyệt đối tượng
  - 5.5. Duyệt nội dung
  - 5.6. Các chế độ duyệt
    - 5.6.1. Chế độ duyệt đối tượng
    - 5.6.2. Chế độ duyệt tài liệu
    - 5.6.3. chế độ duyệt màn hình
  - 5.7. Di chuyển với chuột
- 6. Chế độ duyệt tài liệu
  - 6.1. Ký tự di chuyển đơn
  - 6.2. Hộp thoại danh sách các thành phần
  - 6.3. Tìm kiếm văn bản
  - 6.4. Thao tác trên đối tượng nhúng
- 7. Đọc nội dung toán học
  - 7.1. Duyệt và Tương Tác
- 8. Chữ Nổi
  - 8.1. Quy ước viết tắt cho loại điều khiển, trạng thái và cột mốc
  - 8.2. Nhập Liệu Chữ Nổi
- 9. Hỗ trợ nhìn
  - 9.1. Làm Nổi Trực Quan
  - 9.2. Che màn hình
- 10. Nhận Dạng Nội Dung
  - 10.1. Windows 10 OCR
- 11. Tính năng cụ thể cho một số ứng dụng
  - 11.1. Microsoft Word
    - 11.1.1. Tự động đọc tiêu đề dòng và cột
    - 11.1.2. Chế độ duyệt tài liệu trong Microsoft Word
    - 11.1.3. Thông Báo Chú Thích
  - 11.2. Microsoft Excel
    - 11.2.1. Tự Động Đọc Tiêu Đề Dòng Và Cột
    - 11.2.2. Danh Sách Thành Phần
    - 11.2.3. Thông Báo Chú Thích (notes)
    - 11.2.4. Đọc Ô Được Bảo Vệ
    - 11.2.5. Biểu Mẫu
  - 11.3. Microsoft PowerPoint
  - 11.4. foobar2000
  - 11.5. Miranda IM
  - 11.6. Poedit
  - 11.7. Kindle cho PC
    - 11.7.1. Chọn văn bản
    - 11.7.2. Ghi Chú Người Đọc
  - 11.8. Azardi
  - 11.9. Windows Console
- 12. Cấu hình NVDA
  - 12.1. Cài đặt NVDA
    - 12.1.1. Thiết lập chung (NVDA+control+g)
    - 12.1.2. Thiết lập bộ đọc (NVDA+control+v)
    - 12.1.3. Chọn bộ đọc (NVDA+control+s)
    - 12.1.4. Vòng thiết lập tham số cho giọng đọc
    - 12.1.5. Chữ Nổi
    - 12.1.6. Chọn màn hình nổi (NVDA+control+a)
    - 12.1.7. Hỗ trợ nhìn
    - 12.1.8. Bàn phím (NVDA+control+k)
    - 12.1.9. Thiết Lập Chuột(NVDA+control+m)
    - 12.1.10. Tương tác cảm ứng
    - 12.1.11. Con Trỏ Duyệt
    - 12.1.12. Trình Bày Đối Tượng (NVDA+control+o)
    - 12.1.13. Phương Thức Nhập
    - 12.1.14. Chế Độ Duyệt (NVDA+control+b)
    - 12.1.15. Định Dạng Tài Liệu (NVDA+control+d)
    - 12.1.16. Cài Đặt Windows 10 OCR
    - 12.1.17. Cài đặt nâng cao
  - 12.2. Các thiết lập khác
    - 12.2.1. Từ Điển Phát Âm
    - 12.2.2. Phát Âm Ký Hiệu / Dấu Câu
    - 12.2.3. Quản Lý Thao Tác
  - 12.3. Lưu và cập nhật thông tin cấu hình
  - 12.4. Hồ Sơ Cấu Hình
    - 12.4.1. Quản lý cơ bản
    - 12.4.2. Tạo hồ sơ cấu hình
    - 12.4.3. Kích hoạt thủ công
    - 12.4.4. Tác nhân
    - 12.4.5. Sửa một hồ sơ cấu hình
    - 12.4.6. Tạm thời tắt tác nhân
    - 12.4.7. Kích hoạt một hồ sơ bằng thao tác
  - 12.5. Nơi luu tập tin cấu hình
- 13. Các Công Cụ
  - 13.1. Trình hiển thị Log
  - 13.2. Trình hiển thị nội dung đọc
  - 13.3. Trình xem chữ nổi
  - 13.4. Python Console
  - 13.5. Quản lý Add-ons
    - 13.5.1. Trình Quản Lý Các Add-on không tương thích
  - 13.6. Tạo bản chạy trực tiếp
  - 13.7. Chạy công cụ sửa đăng ký COM...
  - 13.8. Cập nhật lại plugins
- 14. Các bộ đọc được hỗ trợ
  - 14.1. eSpeak NG
  - 14.2. Microsoft Speech API phiên bản 4 (SAPI 4)
  - 14.3. Microsoft Speech API phiên bản 5 (SAPI 5)
  - 14.4. Microsoft Speech Platform
  - 14.5. Giọn Windows OneCore
- 15. Các màn hình nổi (Braille Displays) được hỗ trợ
  - 15.1. Các màn hình được hỗ trợ tự dò tìm ngầm
  - 15.2. Freedom Scientific dòng Focus / PAC Mate
  - 15.3. Optelec ALVA dòng 6 / có bộ chuyển giao thức
  - 15.4. Các Màn Hình Handy Tech
  - 15.5. MDV Lilli
  - 15.6. Màn Hình Nổi Baum/Humanware/APH/Orbit
  - 15.7. hedo ProfiLine USB
  - 15.8. hedo MobilLine USB
  - 15.9. Các dòng HumanWare Brailliant BI/B / BrailleNote Touch
    - 15.9.1. Các phím được gán cho tất cả sản phẩm
    - 15.9.2. Các phím gán cho màn hình Brailliant BI 32, BI 40 và B 80
    - 15.9.3. Phím gán cho Brailliant BI 14
  - 15.10. Các dòng HIMS Braille Sense/Braille EDGE/Smart Beetle
  - 15.11. Màn hình nổi Seika
  - 15.12. Các Mẫu Papenmeier BRAILLEX Mới
  - 15.13. Các Mẫu Papenmeier Braille BRAILLEX Cũ
  - 15.14. HumanWare BrailleNote
  - 15.15. EcoBraille
  - 15.16. SuperBraille
  - 15.17. các màn hình Esys/Esytime/Iris của Eurobraille
  - 15.18. Các màn hình của Nattiq nBraille
  - 15.19. BRLTTY
- 16. Chủ Đề Nâng Cao
  - 16.1. Các Tùy Chọn Cho Dòng Lệnh
  - 16.2. Các Tham Số Mở Rộng Hệ Thống
- 17. Thông Tin Thêm

## 1. Giới thiệu

Chào mừng bạn đến với NVDA!

NonVisual Desktop Access (NVDA), (tạm dịch: tiếp cận máy tính không cần thị giác), là một phần mềm đọc màn hình miễn phí, mã nguồn mở trên hệ điều hành windows. Cung cấp các phản hồi qua bộ đọc và qua màn hình nổi để giúp người khiếm thị có thể sử dụng được máy tính mà không tốn chi phí. NVDA được phát triển bởi công ty NV Access, với sự đóng góp và hỗ trợ từ cộng đồng.

### 1.1. Các tính năng chung

NVDA cho phép người mù và nhìn kém tương tác và sử dụng máy tính với hệ điều hành Windows và các ứng dụng khác.

Một số tính năng nổi bật bao gồm:

- Hỗ trợ tương tác với các ứng dụng phổ biến như các trình duyệt web, chương trình thư điện tử (e-mail), chương trình trò chuyện (chat) và các bộ ứng dụng văn phòng
- Tích hợp bộ tổng hợp tiếng nói hỗ trợ hơn 80 ngôn ngữ khác nhau
- thông báo các thuộc tính của phông chữ (nếu có) như tên phông, kích thước, kiểu chữ, v...v... và thông báo lỗi chính tả
- Tự động thông báo nội dung và các đối tượng tại con trỏ chuột và tùy chọn báo âm thanh cho vị trí của chuột
- Hỗ trợ nhiều dòng màn hình chữ nổi khác nhau, bao gồm việc tự nhận biết nhiều thiết bị trong số được hỗ trợ, cũng như khả năng nhập liệu chữ nổi trên màn hình có bàn phím chữ nổi
- có khả năng chạy trực tiếp từ ổ USB hay các thiết bị lưu trữ khác mà không cần phải cài đặt
- Dễ dàng cài đặt với gói cài đặt có hỗ trợ giọng nói
- Được dịch sang 54 ngôn ngữ
- Hỗ trợ các hệ điều hành Windows mới, bao gồm cả 32bit và 64 bit
- Có khả năng chạy trong cửa sổ đăng nhập của Windows và các màn hình bảo vệ khác
- Thông báo các điều khiển và văn bản khi dùng thao tác trên màn hình cảm ứng
- Hỗ trợ các giao diện tiếp cận phổ biến như Microsoft Active Accessibility, Java Access Bridge, IAccessible2 và UI Automation
- Hỗ trợ đọc trong các cửa sổ console như dòng lệnh Windows (Windows Command Prompt) và những ứng dụng console khác
- Khả năng làm nổi bật focus hệ thống

### 1.2. Tính quốc tế

Một điều quan trọng là tất cả mọi người trên thế giới đều có quyền ngang nhau trong việc tiếp cận với công nghệ; cho dù họ đang giao tiếp bằng ngôn ngữ nào. Bên cạnh tiếng anh, NVDA đã được dịch sang 54 ngôn ngữ khác nhau bao gồm: Ailen, Albanian, Amharic, Aragon, Ả Rập, Ba Lan, Ba Tư, Bulgaria, Bồ Đào Nha (Brazil và Portugal), Catalan, Croatia, Czech, Do Thái, Đan Mạch, Đức (Đức và Thụy Sỹ), Farsi, Galicia, Gruzia, Hindi, Hungary, Hy Lạp, Hà Lan, Hàn Quốc, Iceland, Kannada, Kyrgyz, Lithuanian, Macedonian, Myanmar, Mông Cổ, Na Uy, Nam Phi, Nepal, Nga, Nhật, Pháp, Phần Lan, Rumani, Serbia, Slovak, Slovenian, Tamil, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ, Thụy Điển, Trung Quốc (giản thể và truyền thông), Tây Ban Nha (Colombia và Spain), Ukraina, Việt Nam và tiếng Ý.

### 1.3. Hỗ trợ các bộ tổng hợp tiếng nói

Ngoài việc hỗ trợ giao diện với nhiều ngôn ngữ khác nhau, NVDA cũng hỗ trợ đọc nội dung của bất kì ngôn ngữ nào, nếu có bộ tổng hợp âm cho ngôn ngữ đó.

NVDA tích hợp sẵn bộ đọc eSpeak NG, là một bộ tổng hợp tiếng nói đa ngôn ngữ, miễn phí, mã nguồn mở.

Có thể xem thêm thông tin về các bộ đọc được NVDA hỗ trợ trong phần các bộ tổng hợp tiếng nói được hỗ trợ.

### 1.4. Hỗ Trợ Màn Hình Nổi

Nếu người dùng có sử dụng màn hình nổi, NVDA có thể gửi thông tin ra màn hình dưới dạng chữ nổi. Hỗ trợ nhập liệu chữ nổi đầy đủ và viết tắt với bàn phím của màn hình nổi. Hơn thế nữa, mặc định, NVDA sẽ tự nhận nhiều màn hình nổi. Vui lòng xem phần các màn hình nổi được hỗ trợ để biết thêm thông tin về các màn hình được hỗ trợ.

NVDA hỗ trợ các bảng mã chữ nổi cho nhiều ngôn ngữ khác nhau, bao gồm bảng mã chữ đủ, chữ tắt và chữ nổi máy tính.

### 1.5. Giấy phép và bản quyền

Bản quyền NVDA 2006-2020 cộng đồng NVDA.

NVDA sử dụng giấy phép GNU General Public License Phiên bản 2, với hai ngoại lệ đặc biệt. Các ngoại lệ được nêu trong tài liệu giấy phép trong phần "Non-GPL Components in Plugins and Drivers" và "Microsoft Distributable Code". NVDA cũng bao gồm và sử dụng các thành phần được phép dùng ở các giấy phép miễn phí và mã nguồn mở khác. Bạn có thể chia sẻ hoặc thay đổi phần mềm này theo ý mình, miễn là bạn phải kèm theo giấy phép này, cũng như đảm bảo phải cung cấp mã nguồn cho bất cứ ai cần nó. Điều này được áp dụng cho cả bản gốc, bản chỉnh sửa hay bất kỳ phần phát sinh nào khác.

Để biết thêm thông tin chi tiết, xin xem đầy đủ nội dung giấy phép. Để biết chi tiết các trường hợp ngoại lệ, hãy truy cập tài liệu giấy phép từ trình đơn NVDA trong phần "trợ giúp".

## 2. Yêu Cầu Hệ Thống

- Hệ điều hành: tất cả các phiên bản 32bit và 64bit của Windows 7, Windows 8, Windows 8.1, Windows 10 và các bản máy chủ từ bản Windows Server 2008 R2.
  - Đối với Windows 7, NVDA yêu cầu bản Service Pack 1 hoặc cao hơn.
  - Đối với Windows Server 2008 R2, NVDA yêu cầu bản Service Pack 1 hoặc cao hơn.
- Không gian lưu trữ tối thiểu là 150 MB

## 3. Tải và cài đặt NVDA

Nếu chưa có NVDA, bạn có thể tải về từ trang web của NV Access.

Tìm đến phần Download và bạn sẽ thấy liên kết để tải phiên bản mới nhất của NVDA.

Chạy tập tin vừa tải về sẽ khởi động chương trình NVDA tạm thời. Sau đó, bạn sẽ được hỏi là bạn muốn cài đặt NVDA vào máy, tạo bản chạy trực tiếp hay tiếp tục sử dụng phiên bản tạm thời đó.

Nếu bạn muốn thường xuyên dùng NVDA trên máy này, bạn nên chọn cài đặt vào máy. Việc cài đặt NVDA vào máy sẽ cho phép bạn sử dụng một số tính năng như khởi động sau khi đăng nhập, khả năng đọc ở màn hình đăng nhập Windows và các màn hình bảo vệ (không được hỗ trợ cho bản chạy tạm thời và bản chạy trực tiếp) cũng như tạo biểu tượng trên Start Menu và desktop. Bạn có thể tạo bản chạy trực tiếp sau khi cài đặt NVDA vào máy.

Nếu muốn dùng NVDA từ ổ USB hay các phương tiện lưu trữ khác, bạn có thể chọn chức năng tạo bản chạy trực tiếp. Sau này, bạn cũng có thể cài bản chạy trực tiếp đó vào máy tính. Tuy nhiên, nếu bạn muốn tạo bản chạy trực tiếp trên ổ CD (phương tiện lưu trữ có thuộc tính chỉ đọc) thì bạn chỉ cần chép bản NVDA tải về lên đĩa CD. Hiện tại, NVDA chưa hỗ trợ dùng bản chạy trực tiếp trên các phương tiện lưu trữ có thuộc tính chỉ đọc (read-only).

Việc sử dụng bản NVDA tạm thời cũng là một lựa chọn cho các mục đích chạy thử nghiệm (demonstration), vì mỗi lần khởi động NVDA theo cách này thì mất khá nhiều thời gian.

### 3.1. Hạn chế của phiên bản tạm thời và bản chạy trực tiếp

Bên cạnh việc không thể tự khởi động trong và sau khi đăng nhập vào hệ thống thì bản chạy trực tiếp và bản tạm thời có các hạn chế sau:

- Không có khả năng tương tác với các ứng dụng yêu cầu quyền quản trị, trừ trường hợp NVDA đang được chạy với quyền quản trị (không khuyến cáo).
- Không có khả năng đọc các thông tin tài khoản người dùng(UAC) khi khởi động một ứng dụng được yêu cầu quyền quản trị.
- Từ Windows 8 trở lên: Không có khả năng tương tác trên màn hình cảm ứng.
- Từ Windows 8 trở lên: Không có khả năng tương tác trong chế độ duyệt (browse mode) hay đọc ký tự khi gõ trong các ứng dụng của Windows Store.
- Từ Windows 8 trở lên: Không hỗ trợ chế độ giảm âm.

### 3.2. Cài đặt NVDA

Nếu cài đặt trực tiếp từ gói NVDA đã tải về thì bạn có thể chọn nút "Cài đặt" NVDA. Nếu đã đóng hộp thoại này hay muốn cài đặt từ bản chạy trực tiếp thì bạn có thể chọn mục "Cài đặt NVDA" từ trình đơn "Công cụ" của NVDA.

Hộp thoại cài đặt xuất hiện sẽ cho bạn biết rằng NVDA được cài mới hoặc nâng cấp phiên bản đã cài đặt trước đó. Chọn nút "Tiếp tục" sẽ bắt đầu việc cài đặt NVDA. Có một số tùy chọn cho việc cài đặt sẽ được giải thích trong phần dưới. Sau khi cài đặt hoàn tất, sẽ có một thông báo rằng quá trình này đã thành công. Chọn nút Đồng Ý để khởi động lại bản NVDA vừa cài đặt.

#### 3.2.1. Cảnh báo các add-on không tương thích

Nếu bạn đã cài sẵn các add-on, sẽ có thể xuất hiện một cảnh báo rằng các add-on không tương thích sẽ bị vô hiệu. Trước khi bấm nút tiếp tục, bạn cần phải chọn vào hộp kiểm để xác nhận đã hiểu rằng những add-on này sẽ bị vô hiệu. Cũng có một nút bấm để bạn xem qua các add-on sẽ bị vô hiệu. Xem phần hộp thoại các add-on không tương thích để biết thêm thông tin về nút này.

#### 3.2.2. Dùng NVDA trong khi đăng nhập

Tùy chọn này cho phép NVDA chạy hoặc không chạy tự động tại màn hình đăng nhập của Windows, trước khi bạn nhập mật khẩu. Tùy chọn này cũng áp dụng cho màn hình User Account và các màn hình bảo vệ khác. Tùy chọn này mặc định được bật cho các bản cài đặt mới.

#### 3.2.3. Tạo biểu tượng trên Desktop và phím tắt (Ctrl + alt + n)

Tùy chọn này cho phép bạn tạo biểu tượng NVDA trên màn hình Desktop để khởi động chương trình. Nếu được tạo, biểu tượng này cũng được gán phím tắt Ctrl + alt + n, cho phép bạn gọi chạy NVDA bất cứ lúc nào bằng tổ hợp phím này.

#### 3.2.4. Chép thư mục cấu hình bản chạy trực tiếp vào thu mục người dùng hiện tại

Tùy chọn này sẽ chép thư mục cấu hình của bản NVDA chạy trực tiếp sang thư mục cấu hình của người dùng hiện tại (cho bản cài đặt). Nó sẽ không chép tới thư mục cấu hình của các tài khoản người dùng khác trên máy hay tới phần cấu hình hệ thống liên quan đến việc cho phép chạy ở màn hình đăng nhập của Windows cũng như các màn hình bảo vệ khác. Tùy chọn này chỉ có trong quá trình cài đặt NVDA từ bản chạy trực tiếp, không có trong gói cài đặt được tải về.

### 3.3. Tạo bản NVDA chạy trực tiếp

Nếu muốn tạo bản NVDA chạy trực tiếp từ gói cài đặt được tải về thì bạn chỉ cần chọn nút Tạo bản chạy trực tiếp (Create portable copy). Nếu bạn đã đóng hộp thoại này hay đang sử dụng NVDA được cài đặt trên máy, hãy chọn mục Tạo bản chạy trực tiếp từ trình đơn Công cụ của NVDA.

Một hộp thoại xuất hiện cho phép bạn chọn nơi sẽ tạo bản chạy trực tiếp. Đó có thể là một thư mục trên ổ đĩa cứng, trên ổ USB hay một phương tiện lưu trữ bất kỳ. Ở đây cũng có tùy chọn chép thư mục cấu hình của người dùng hiện tại sang phiên bản chạy trực tiếp. Tùy chọn này chỉ có khi bạn tạo bản chạy trực tiếp từ bản NVDA đã cài đặt trên máy, không tồn tại khi tạo bản chạy trực tiếp từ gói cài đặt. Bấm nút "Tiếp tục" để tiến hành tạo bản NVDA chạy trực tiếp. Khi hoàn tất, sẽ có một thông báo xác nhận là việc tạo bản chạy trực tiếp đã thành công. Bấm Đồng ý để đóng hộp thoại này.

## 4. Bắt đầu với NVDA

### 4.1. Khởi động NVDA

Nếu đã cài NVDA thì bạn có thể khởi động nó bằng cách bấm tổ hợp phím ctrl + alt + n, hoặc chọn NVDA từ trình đơn NVDA trong Programs trên menu start. Thêm nữa, bạn có thể gõ NVDA vào hộp thoại Run và bấm enter. Nếu NVDA đang chạy, nó sẽ được khởi động lại. Bạn cũng có thể đưa thêm vào một số tùy chọn của dòng lệnh khi chạy NVDA chẳng hạn như khởi động lại NVDA (-r), thoát (-q), vô hiệu hóa add-ons (--disable-addons), v...v...

Đối với bản cài đặt, mặc định, NVDA lưu cấu hình người dùng trong thư mục roaming application data của người dùng hiện tại (ví dụ: "C:\Users\<user>\AppData\Roaming"). Hiện đã có thể thay đổi để NVDA tải và sử dụng cấu hình từ thư mục local application data. Hãy tham khảo thêm phần các tham số hệ thống để biết thêm chi tiết.

Để khởi động bản NVDA chạy trực tiếp, hãy tìm đến thư mục chứa bản chạy, sau đó tìm tập tin nvda.exe và bấm Enter hay nhấp đôi chuột trái lên nó. Nếu NVDA đang chạy, nó sẽ tự tắt trước khi gọi bản chạy trực tiếp.

Khi NVDA khởi động, bạn sẽ nghe thấy những nốt nhạc cao dần thông báo là NVDA đang được gọi chạy. Tùy thuộc vào tốc độ xử lý trên máy của bạn hay thiết bị lưu trữ bản chạy trực tiếp mà việc khởi động NVDA có thể mất một khoảng thời gian nhỏ. Nếu phải chờ lâu thì NVDA sẽ thông báo "Đang khởi động NVDA. Vui lòng chờ...".

Nếu bạn không nghe thấy các dấu hiệu trên hoặc nghe thấy âm thanh tắt NVDA, hoặc thông báo lỗi từ Windows thì có thể việc khởi động đã có lỗi và bạn cần thông báo với nhà phát triển NVDA để tìm ra nguyên nhân lỗi Xin vui lòng xem thêm trên trang web của NVDA để biết thông tin về cách báo lỗi.

#### 4.1.1. Hộp thoại chào mừng

Ở lần khởi động đầu tiên, sẽ có một hộp thoại cung cấp cho bạn thông tin cơ bản về các phím bổ trợ NVDA và trình đơn. (Vui lòng tham khảo chủ đề này ở những phần sau) Hộp thoại cũng bao gồm một hộp xổ và ba hộp kiểm. Hộp xổ dùng để chọn kiểu bàn phím. Hộp kiểm đầu tiên cho phép bạn chọn phím khóa hoa (Caps Lock) làm phím bổ trợ NVDA. Hộp kiểm thứ hai cho phép NVDA khởi động cùng Windows và chỉ có trong bản cài đặt trên máy. Hộp kiểm thứ ba cho phép bạn hiển thị hộp thoại chào mừng này mỗi khi khởi động NVDA.

#### 4.1.2. Hộp thoại thống kê sử dụng dữ liệu

Từ phiên bản NVDA 2018.3, người dùng được yêu cầu gửi dữ liệu sử dụng cho NV Access, giúp cải thiện các bản NVDA trong tương lai. Ở lần khởi động đầu tiên, sẽ xuất hiện một hộp thoại yêu cầu bạn chấp nhận gửi dữ liệu cho NV Access trong khi dùng NVDA. Bạn có thể xem thêm thông tin về việc thu thập dữ liệu bởi NV Access trong phần thiết lập chung, Cho phép dự án NVDA thu thập thống kê sử dụng NVDA. Lưu ý: chọn "có" hay "không" đều lưu thiết lập và hộp thoại sẽ không xuất hiện lại cho tới khi bạn cài lại NVDA. Tuy nhiên, bạn có thể bật hay tắt thủ công việc thu thập dữ liệu trong bản cài đặt chung của NVDA. Để thay đổi thiết lập này, bạn có thể chọn hay bỏ chọn hộp kiểm Cho phép dự án NVDA thu thập thống kê sử dụng NVDA.

### 4.2. Giới thiệu về các lệnh bàn phím của NVDA

#### 4.2.1. phím bổ trợ NVDA

Các phím tắt trong NVDA thường là một tổ hợp phím với sự kết hợp của một phím gọi là phím bổ trợ NVDA với một hay nhiều phím khác. Ngoại trừ trường hợp duyệt nội dung trong kiểu bàn phím Desktop sử dụng các phím số bên bàn phím số và một vài trường hợp ngoại lệ khác.

NVDA cho phép bạn chọn phím Insert bên bàn phím số, Insert mở rộng hay phím Khóa hoa là phím bổ trợ cho NVDA. Mặc định thì cả hai phím Insert đều được chọn là phím bổ trợ cho NVDA.

Nếu muốn phím bổ trợ hoạt động theo đúng chức năng của nó(ví dụ phím Khóa hoa) thì bạn bấm nhanh hai lần phím đó

#### 4.2.2. Kiểu bàn phím

Hiện tại, NVDA có 2 kiểu phím tắt(hay còn gọi là kiểu bàn phím): là kiểu bàn phím Desktop và Laptop. Mặc định, NVDA được thiết lập theo kiểu bàn phím Desktop, nhưng bạn có thể chuyển sang kiểu Laptop bằng cách chọn mục đó ở phân loại bàn phím trong hộp thoại Cấu hình NVDA, được tìm thấy trong trình đơn tùy chọn của NVDA.

Kiểu bàn phím Desktop sẽ sử dụng các phím bên bàn phím số và yêu cầu tắt phím Khóa số (Num Lock). Mặc dù kiểu bàn phím Laptop không có bàn phím số riêng nhưng bạn có thể sử dụng giống như bàn phím số trên Desktop bằng cách bấm kết hợp phím fn (phím function) với các phím bên phải như (7, 8, 9, u, i, o, j, k, l, v...v...). Nếu kiểu bàn phím của bạn không cho phép làm điều đó thì bạn nên chọn kiểu bàn phím là Laptop.

### 4.3. Thao tác cảm ứng trong NVDA

Nếu bạn đang sử dụng các thiết bị cảm ứng chạy trên hệ điều hành từ Windows 8 trở lên thì bạn có thể điều khiển trực tiếp NVDA thông qua các thao tác cảm ứng. Nếu như NVDA đang chạy, trừ khi thao tác cảm ứng bị tắt, tất cả các hành động trên màn hình cảm ứng sẽ được gửi trực tiếp đến NVDA. Vì vậy, các hành động có thể thực hiện khi NVDA không chạy sẽ không hoạt động nếu NVDA đang chạy. Để bật / tắt hỗ trợ tương tác cảm ứng, bấm NVDA+control+alt+t. Bạn cũng có thể bật / tắt hỗ trợ tương tác cảm ứng từ phân loại Tương tác cảm ứng trong cài đặt NVDA.

#### 4.3.1. Khám phá màn hình

Hành động phổ biến nhất trên màn hình là thông báo các đối tượng hay văn bản ở vị trí bất kỳ trên màn hình. Để làm điều đó, bạn đặt một ngón tay ở bất cứ đâu trên màn hình. Bạn cũng có thể giữ và di chuyển ngón tay trên màn hình để đọc các đối tượng và văn bản mà ngón tay bản lướt qua.

#### 4.3.2. Thao tác cảm ứng

Khi các lệnh của NVDA được mô tả ở những phần sau của tài liệu này, chúng có thể sẽ được liệt kê kèm theo một thao tác để kích hoạt lệnh đó với các màn hình cảm ứng. Dưới đây là hướng dẫn cho một số thao tác cảm ứng.

##### Hành động chạm

Chạm nhẹ và nhanh một hoặc nhiều ngón tay vào màn hình.

Chạm nhanh một ngón tay vào màn hình gọi là chạm 1-ngón. Chạm hai ngón tay cùng một lúc vào màn hình gọi là chạm 2-ngón, ba ngón gọi là chạm 3-ngón và tương tự như vậy.

Nếu chạm nhanh một hoặc hai ngón tay nhiều lần thì NVDA coi đó như là hành động đa chạm. Chạm nhanh hai lần liên tiếp gọi là hai chạm (double-tap). Chạm nhanh ba lần gọi là ba chạm (triple-tap) và tương tự như vậy. Dĩ nhiên, những thao tác đa chạm cũng nhận biết được số ngón tay chạm vào màn hình. Do đó, có thể có những thao tác như 2-ngón ba chạm, chạm 4-ngón, v...v....

##### Hành động vuốt

Đó là hành động vuốt nhanh ngón tay của bạn trên màn hình.

Có bốn hành động vuốt tùy theo hướng của nó như vuốt sang trái, sang phải, lên trên hay xuống dưới.

Giống như hành động chạm, hành động vuốt có thể thực hiện với một hoặc nhiều ngón tay. Do vậy mà bạn có thể thực hiện các thao tác như vuốt lên 2-ngón và vuốt 4-ngón sang trái.

#### 4.3.3. Chế độ cảm ứng

NVDA có nhiều lệnh hơn so với số lượng hành động cảm ứng có thể thực hiện. NVDA có một vài chế độ cảm ứng cho phép bạn chuyển đổi để thực hiện các tập lệnh của những hành động cảm ứng khác nhau. Có hai chế độ là chế độ đối tượng (object mode) và chế độ văn bản(text mode) Một số lệnh nhất định của NVDA được liệt kê trong tài liệu này có thể có chế độ cảm ứng được ghi trong dấu ngoặc vuông ngay sau thao tác cảm ứng. Ví dụ: hành động cảm ứng: Vuốt lên (chế độ văn bản), nghĩa là hành động vuốt lên cho lệnh hiện tại của NVDA chỉ hoạt động trong chế độ văn bản. Nếu như hành động nào không được ghi kèm theo chế độ cảm ứng thì nó có thể hoạt động trong mọi chế độ.

Để chuyển qua lại giữa các chế độ, chạm ba (chạm nhanh ba ngón vào màn hình).

#### 4.3.4. Bàn phím cảm ứng

Bàn phím cảm ứng dùng để nhập lệnh và văn bản từ màn hình cảm ứng. Khi con trỏ ở trong trường nhập liệu, bạn có thể mở bàn phím cảm ứng bằng cách chạm hai lần biểu tượng bàn phím cảm ứng dưới đáy màn hình. Với các máy tablet như Microsoft Surface Pro, bàn phím cảm ứng luôn sẵn sàng hoạt động khi nó không bị khóa. Để tắt bàn phím cảm ứng, chạm hai lần biểu tượng bàn phím cảm ứng hoặc di chuyển khỏi trường nhập liệu.

Khi đang bật bàn phím cảm ứng, để xác định các phím, di chuyển ngón tay đến vị trí của bàn phím cảm ứng (thường ở phía dưới màn hình), rồi di chuyển bằng một ngón tay. khi tìm thấy phím muốn bấm, chạm phím đó hai lần hoặc buông ngón tay ra, tùy vào thiết lập đã chọn trong phân loại cài đặt Tương tác cảm ứng của NVDA.

### 4.4. Chế độ trợ giúp nhập

Rất nhiều phím lệnh của NVDA được đề cập trong tài liệu hướng dẫn này, nhưng một cách dễ dàng để khám phá tất cả các phím lệnh khác nhau là bật chế độ trợ giúp nhập.

Để bật chế độ trợ giúp nhập, bấm tổ hợp phím NVDA + 1. Bấm thêm một lần nữa để tắt. Khi chế độ này được bật, nếu bạn thực hiện một thao tác nhập ví dụ như bấm một phím lệnh hoặc hành động cảm ứng nào đó thì NVDA sẽ đọc thao tác bạn vừa thực hiện và mô tả chức năng của thao tác đó (nếu có). Chức năng của lệnh đó hoàn toàn không được thực thi khi chế độ trợ giúp nhập đang bật.

### 4.5. Trình đơn NVDA

Trình đơn NVDA cho phép bạn thay đổi các thông tin cấu hình cho NVDA, xem thông tin trợ giúp, lưu / phục hồi cấu hình, tùy chỉnh từ điển phát âm, truy cập các công cụ và thoát NVDA.

Để mở trình đơn NVDA ở bất cứ đâu khi NVDA đang chạy, bấm tổ hợp phím NVDA + n hoặc thực hiện hai-chạm hai-ngón lên màn hình cảm ứng. Bạn cũng có thể mở trình đơn đó từ khay hệ thống. Bạn bấm nút chuột phải vào biểu tượng NVDA trên khay hệ thống hoặc dùng tổ hợp phím Windows + b để chuyển đến khay hệ thống, dùng phím mũi tên để tìm đến NVDA và bấm phím application nằm kế bên phím control phải của hầu hết bàn phím. Khi trình đơn hiện ra, bạn có thể dùng các phím mũi tên để khám phá các mục trong trình đơn đó và bấm phím enter để kích hoạt mục bạn chọn.

### 4.6. Các lệnh cơ bản của NVDA

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Cảm ứng | Mô tả
--- | --- | --- | --- | ---
Bật hoặc khởi động lại NVDA | Control+alt+n | Control+alt+n | không có | Bật hoặc khởi động lại NVDA từ Desktop, nếu tùy chọn tạo biểu tượng được bật trong quá trình cài đặt NVDA. Đây là một biểu tượng trên Windows nên không thể gán lại phím tắt trong hộp thoại quản lý các thao tác.
Dừng đọc | Control | control | Chạm hai-ngón | Dừng đọc
Tạm dừng đọc | shift | shift | Không có | Tạm dừng đọc (hoặc tiếp tục đọc nếu đã tạm dừng trước đó)
Mở trình đơn của NVDA | NVDA+n | NVDA+n | hai-chạm hai-ngón | Mở trình đơn của NVDA
Chuyển qua lại giữa các chế độ đọc | NVDA+s | NVDA+s | Không có | Chuyển qua lại giữa các chế độ đọc, bip hay im lặng trong NVDA
bật tắt chế độ trợ giúp nhập | NVDA+1 | NVDA+1 | không có | Bật tắt chế độ thông báo mô tả các phím tắt trong NVDA
Tắt NVDA | NVDA+q | NVDA+q | không có | Tắt NVDA
Chuyển phím tới hệ thống | NVDA+f2 | NVDA+f2 | không có | chuyển phím được bấm tiếp theo trực tiếp tới ứng dụng hiện tại và hệ thống mà không thông qua NVDA
Bật tắt chế độ ngủ cho ứng dụng | NVDA+shift+s | NVDA+shift+z | không có | Bật tắt chế độ ngủ cho ứng dụng hiện tại. Chức năng này hữu ích khi bạn dùng một ứng dụng tự hỗ trợ giọng nói. Mọi lệnh đọc và chức năng hiển thị thông tin trên màn hình nổi của NVDA đều không hoạt động khi ở chế độ ngủ. Bấm một lần nữa để tắt chế độ ngủ nếu đang bật, và ngược lại - lưu ý rằng NVDA sẽ chỉ giữ thiết lập chế độ ngủ cho tới khi nó bị khởi động lại nó.

### 4.7. Thông báo thông tin hệ thống

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Thông báo ngày giờ hệ thống | NVDA+f12 | Bấm một lần để nghe giờ, bấm nhanh hai lần để nghe ngày tháng
Thông báo trạng thái Pin | NVDA+shift+b | thông báo tình trạng hiện tại của Pin(phần trăm pin và tình trạng sạc)
Thông báo dữ liệu trong bộ nhớ tạm | NVDA+c | thông báo dữ liệu trong bộ nhớ tạm (nếu có).

## 5. Di chuyển với NVDA

NVDA cho phép bạn di chuyển trên máy theo các chế độ khác nhau, cả ở chế độ bình thường và chế độ duyệt.

### 5.1. Đối tượng

Các ứng dụng và hệ điều hành, bản thân nó đều có các đối tượng. Một đối tượng là một thành phần riêng rẽ như các nút, các ô nhập liệu, các hộp kiểm, thanh trượt, v...v...

### 5.2. Di chuyển với focus hệ thống

Con trỏ hệ thống hay còn gọi là Focus hệ thống là các đối tượng nhận tương tác trực tiếp từ bàn phím. Ví dụ khi bạn gõ văn bản trên một ô nhập liệu thì ô nhập liệu đó có focus.

Cách phổ biến nhất để di chuyển trên cửa sổ với NVDA là sử dụng phím tắt chuẩn của Windows, đó là các phím tab hoặc shift + tab để chuyển qua lại giữa các đối tượng, bấm phím alt để truy cập đến trình đơn và dùng các phím mũi tên để khám phá trong trình đơn, dùng phím alt + tab để chuyển qua lại giữa các cửa sổ ứng dụng. Khi bạn di chuyển theo cách đó thì NVDA sẽ thông báo về các đối tượng đang có focus như tên đối tượng , kiểu, giá trị, trạng thái, mô tả, phím tắt và thông tin vị trí. Khi bật chức năng Làm Nổi Trực quan, vị trí hiện tại của focus hệ thống cũng sẽ được thể hiện một cách trực quan.

Có một số phím tắt quan trọng khi di chuyển với focus hệ thống là:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Mô tả
--- | --- | --- | ---
Thông báo focus hiện tại | NVDA+tab | NVDA+tab | Thông báo về đối tượng đang có focus hiện tại. Bấm nhanh hai lần để đánh vần thông tin
Thông báo tiêu đề | NVDA+t | NVDA+t | Thông báo tiêu đề của cửa sổ hiện tại. Bấm hai lần để đánh vần tiêu đề, bấm ba lần để sao chép
Thông báo cửa sổ hiện tại | NVDA+b | NVDA+b | Đọc tất cả đối tượng trên cửa sổ hiện tại (rất hữu ích khi đứng trong một hộp thoại)
Thông báo thanh trạng thái | NVDA+end | NVDA+shift+end | Thông báo thanh trạng thái của cửa sổ hiện tại (nếu tìm thấy) và nó cũng sẽ đưa đối tượng điều hướng đến vị trí đó. Bấm hai lần để đánh vần thông tin

### 5.3. Di chuyển với dấu nháy hệ thống

Khi một đối tượng cho phép di chuyển hoặc chỉnh sửa văn bản có focus, bạn có thể dùng dấu nháy hệ thống để duyệt nội dung trong đối tượng đó. Dấu nháy hệ thống còn được gọi là con trỏ nháy.

Khi một đối tượng có focus và có con trỏ nháy trên đó thì bạn có thể dùng các phím mũi tên, các phím trang trước (Page Up), trang sau (Page Down), các phím đầu dòng (Home), cuối dòng (End) để di chuyển con trỏ nháy. Bạn cũng có thể thay đổi nội dung văn bản nếu đối tượng đó cho phép. NVDA sẽ thông báo khi bạn di chuyển qua từng ký tự, từng dòng hay từng trang, đồng thời nó cũng thông báo khi bạn chọn hay bỏ chọn văn bản.

Dưới đây là các phím tắt mà NVDA cung cấp cho việc thao tác với con trỏ nháy:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Mô tả
--- | --- | --- | ---
Đọc tất cả | NVDA+mũi tên xuống | NVDA+a | Đọc tất cả văn bản từ vị trí hiện tại trở đi
Đọc dòng hiện tại | NVDA+mũi tên lên | NVDA+l | Đọc dòng hiện tại, bấm nhanh hai lần để đánh vần và bấm nhanh ba lần để đánh vần dòng đó với phần mô tả ký tự
Đọc vùng văn bản đang chọn | NVDA+Shift+mũi tên lên | NVDA+shift+s | Đọc vùng văn bản đang được chọn
Thông báo định dạng văn bản | NVDA+f | NVDA+f | Thông báo định dạng của văn bản tại vị trí con trỏ nháy. Bấm hai lần để hiển thị thông tin trong chế độ duyệt
Đọc câu tiếp theo | alt+mũi tên xuống | alt+mũi tên xuống | Di chuyển con trỏ nháy đến câu kế tiếp và đọc nó (Chỉ hỗ trợ trong Microsoft Word và Outlook).
Đọc câu trước | alt+mũi tên lên | alt+mũi tên lên | Di chuyển con trỏ nháy đến câu trước đó và đọc nó (Chỉ hỗ trợ trong Microsoft Word và Outlook).

Khi ở trong bảng thì dùng các phím tắt sau để thao tác:

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Chuyển về cột trước | control+alt+mũi tên trái | Đưa con trỏ về cột trước đó ( vẫn ở trên cùng dòng)
Chuyển sang cột kế tiếp | control+alt+mũi tên phải | Đưa con trỏ sang cột kế tiếp (vẫn ở trên cùng dòng)
Chuyển lên dòng trên | control+alt+mũi tên lên | Đưa con trỏ lên dòng trên ( vẫn ở trong cùng cột)
Chuyển xuống dòng bên dưới | control+alt+mũi tên xuống | Đưa con trỏ xuống dòng bên dưới (vẫn ở trong cùng cột)

### 5.4. Phương pháp duyệt đối tượng

Trong quá trình thao tác trên Windows, phần lớn là bạn sẽ thao tác với focus hệ thống và dấu nháy hệ thống. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, có thể bạn muốn khám phá các đối tượng trên cửa sổ ứng dụng hay trong hệ điều hành mà không di chuyển con trỏ hệ thống hay con trỏ nháy. Bạn có thể sẽ muốn duyệt qua các đối tượng mà thông thường không thể thao tác được bằng bàn phím. Trong những trường hợp như vậy, bạn có thể dùng phương pháp duyệt các đối tượng.

Phương pháp này cho phép bạn duyệt qua và lấy thông tin của các đối tượng đó. Khi bạn duyệt qua đối tượng thì NVDA sẽ thông báo thông tin về các đối tượng đó giống như khi bạn thao tác với con trỏ hệ thống. Đối với việc duyệt nội dung trên màn hình thì bạn có thể sử dụng phương pháp duyệt nội dung trên màn hình.

Bên cạnh việc duyệt qua lại giữa các đối tượng riêng lẻ, các đối tượng còn có quan hệ với nhau, đó được gọi là quan hệ cha con. Nghĩa là một số đối tượng chứa các đối tượng khác và bạn có thể duyệt đến các đối tượng con của một đối tượng cha bằng cách đi vào bên trong đối tượng cha. Ví dụ một danh sách chứa nhiều thành phần, và bạn phải di chuyển bên trong nó để truy cập mỗi thành phần đó. Khi bạn đã vào trong một đối tượng cha và tìm đến một mục con, nếu bạn duyệt các đối tượng liền kề với mục con thì đó chính là các đối tượng con cùng cấp của đối tượng danh sách cha. Chuyển đến đối tượng chứa chính là đối tượng cha. Bạn có thể bỏ qua danh sách để chuyển qua các đối tượng khác. Tương tự như vậy, một thanh công cụ chứa các mục con và bạn phải duyệt vào trong thanh công cụ thì mới tìm được các mục con đó.

Đối tượng đang duyệt được gọi là đối tượng điều hướng. Khi duyệt đến một đối tượng, bạn có thể xem nội dung của nó bằng các lệnh duyệt nội dung trong chế độ duyệt đối tượng. Khi bật chức năng Làm Nổi Trực Quan, vị trí hiện tại của focus hệ thống cũng sẽ được thể hiện một cách trực quan. Mặc định thì đối tượng điều hướng sẽ đi cùng với focus hệ thống; tuy nhiên, bạn có thể bật/tắt chế độ này.

Lưu ý: việc con trỏ nổi đi theo đối tượng điều hướng có thể thiết lập thông qua Con trỏ nổi đi theo.

Sử dụng các phím tắt sau để duyệt qua các đối tượng:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím sách tay | Cảm ứng | Mô tả
--- | --- | --- | --- | ---
Thông báo đối tượng hiện tại | NVDA+5 bàn phím số | NVDA+shift+o | không có | Thông báo đối tượng đang được duyệt hiện tại, bấm hai lần để đánh vần thông tin, bấm ba lần để chép thông tin vào bộ nhớ tạm
Chuyển đến đối tượng cha | NVDA+8 bàn phím số | NVDA+shift+mũi tên lên | Vuốt lên (chế độ đối tượng) | Chuyển đến đối tượng cha đang chứa đối tượng hiện tại
Chuyển về đối tượng trước cùng cấp | NVDA+4 bàn phím số | NVDA+shift+mũi tên trái | Vuốt trái (chế độ đối tượng) | Chuyển về đối tượng trước đối tượng hiện tại
Chuyển sang đối tượng kế tiếp cùng cấp | NVDA+6 bàn phím số | NVDA+shift+mũi tên phải | Vuốt phải (chế độ đối tượng) | Chuyển sang đối tượng kế tiếp
Chuyển đến đối tượng con đầu tiên | NVDA+2 bàn phím số | NVDA+shift+mũi tên xuống | Vuốt xuống (chế độ đối tượng) | Chuyển đến đối tượng con đầu tiên của đối tượng hiện tại
Chuyển đến đối tượng đang có focus | NVDA+dấu trừ bàn phím số | NVDA+xóa lùi | không có | Chuyển đến đối tượng đang có focus và đặt con trỏ duyệt vào vị trí con trỏ nháy (nếu đối tượng có dấu nháy)|
Kích hoạt đối tượng hiện tại | NVDA+enter bàn phím số | NVDA+enter | Hai-chạm | Kích hoạt đối tượng đang duyệt (giống như kích hoạt một đối tượng đang có focus)
Chuyển focus hoặc dấu nháy hệ thống đến vị trí duyệt hiện tại | NVDA+shift+dấu trừ bàn phím số | NVDA+shift+xóa lùi | không có | Bấm một lần để chuyển focus đến đến đối tượng điều hướng; bấm nhanh hai lần để chuyển dấu nháy đến vị trí của con trỏ duyệt
Thông báo vị trí con trỏ duyệt | NVDA+delete bàn phím số | NVDA+delete | không có | Thông báo vị trí của nội dung hoặc đối tượng tại con trỏ duyệt. Ví dụ theo thông tin được cung cấp như tỷ lệ phần trăm của màn hình, khoảng cách đến các mép của trang hoặc tỉ lệ theo độ phân giải màn hình. Bấm nhanh hai lần để được cung cấp thêm thông tin nếu có.

Chú ý: Bạn cần tắt phím Num Lock để sử dụng các phím bên bàn phím số.

### 5.5. Duyệt nội dung

NVDA cho phép bạn duyệt nội dung của màn hình, tài liệu hoặc đối tượng hiện tại theo từng ký tự, từng từ hoặc từng dòng. Tính năng này đặc biệt hiệu quả đối với các màn hình console như windows command line (dòng lệnh của Windows)không có con trỏ nháy. Ví dụ: bạn có thể sử dụng nó để xem một thông điệp hay nội dung thông tin dài trong hộp thoại.

Khi duyệt nội dung, vị trí của con trỏ nháy không bị thay đổi nên bạn có thể xem nội dung mà không bị mất vị trí đang nhập văn bản. Tuy nhiên, mặc định, khi bạn thay đổi vị trí con trỏ nháy thì con trỏ duyệt nội dung cũng sẽ thay đổi và đi theo nó. Bạn có thể bật hoặc tắt chế độ này.

Lưu ý: việc con trỏ nổi đi theo con trỏ duyệt có thể thiết lập thông qua Con trỏ nổi đi theo.

Dưới đây là một số phím tắt dùng để duyệt nội dung:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Cảm ứng | mô tả
--- | --- | --- | --- | ---
Chuyển đến dòng trên cùng | shift+7 bàn phím số | NVDA+control+home | không có | Chuyển con trỏ duyệt lên dòng đầu tiên trên cùng
Chuyển đến dòng trước | 7 bàn phím số | NVDA+mũi tên lên | Vuốt lên (chế độ văn bản) | Chuyển con trỏ duyệt lên dòng trước đó
Thông báo nội dung của dòng hiện tại | 8 bàn phím số | NVDA+shift+. | không có | Thông báo nội dung của dòng hiện tại của con trỏ duyệt. Bấm hai lần để đánh vần, bấm ba lần để đánh vần với phần mô tả cho từng ký tự
Chuyển đến dòng kế | 9 bàn phím số | NVDA+mũi tên xuống | Vuốt xuống (chế độ văn bản) | Chuyển con trỏ duyệt xuống dòng dưới
Chuyển đến dòng dưới cùng | shift+9 bàn phím số | NVDA+control+end | không có | Chuyển con trỏ duyệt xuống dòng dưới cùng
Chuyển qua từ trước | 4 bàn phím số | NVDA+control+mũi tên trái | Vuốt trái 2-ngón (chế độ văn bản) | chuyển con trỏ duyệt sang từ bên trái
thông báo từ hiện tại | 5 bàn phím số | NVDA+control+. | không có | Thông báo từ tại vị trí con trỏ duyệt. Bấm hai lần để đánh vần. Bấm ba lần để đánh vần với phần mô tả của ký tự
Chuyển qua từ kế | 6 bàn phím số | NVDA+control+mũi tên phải | Vuối phải 2-ngón (chế độ văn bản) | chuyển con trỏ duyệt sang từ kế tiếp bên phải
Chuyển về đầu dòng | shift+1 bàn phím số | NVDA+home | không có | chuyển con trỏ duyệt về đầu dòng
Chuyển qua ký tự trước | 1 bàn phím số | NVDA+mũi tên trái | Vuốt trái (chế độ văn bản) | chuyển con trỏ duyệt sang ký tự bên trái
Đọc ký tự hiện tại | 2 bàn phím số | NVDA+. | không có | Đọc ký tự nơi có con trỏ duyệt. Bấm hai lần để nghe đánh vần mô tả hay ví dụ về ký tự đó. Bấm ba lần để nghe mã cơ số 10 và 16 của ký tự đó
chuyển qua ký tự bên phải | 3 bàn phím số | NVDA+mũi tên phải | Vuốt phải (chế độ văn bản) | chuyển con trỏ duyệt sang ký tự bên phải
chuyển đến cuối dòng | shift+3 bàn phím số | NVDA+end | không có | chuyển con trỏ duyệt đến cuối dòng hiện tại
Đọc tất cả với con trỏ duyệt | dấu cộng bàn phím số | NVDA+shift+a | Vuốt xuống 3-ngón (chế độ văn bản) | Đọc cả vùng văn bản từ vị trí con trỏ duyệt hiện tại trở đi
Bắt đầu chọn rồi sao chép với con trỏ duyệt | NVDA+f9 | NVDA+f9 | không có | Đánh dấu điểm bắt đầu của vùng chọn để sao chép. Hành động sao chép vẫn chưa được thực hiện cho đến khi bạn chọn điểm kết.
Kết thúc chọn rồi sao chép với con trỏ duyệt | NVDA+f10 | NVDA+f10 | không có | Bấm lần đầu để đánh dấu điểm kết thúc và chọn vùng nội dung từ điểm bắt đầu đến điểm kết thúc. Nếu dấu nháy hệ thống có thể tiếp cận với nội dung thì nó sẽ được đưa đến nội dung đã chọn. Bấm lần hai để thực hiện lệnh sao chép nội dung lên bộ nhớ tạm.
Chuyển đến điểm bắt đầu để sao chép trong chế độ duyệt | NVDA+shift+f9 | NVDA+shift+f9 | không có | di chuyển con trỏ duyệt đến vị trí đã được chọn là điểm bắt đầu để sao chép
Thông báo định dạng văn bản | NVDA+shift+f | NVDA+shift+f | không có | Thông báo định dạng của văn bản tại vị trí con trỏ duyệt. Bấm hai lần để hiển thị thông tin trong chế độ duyệt
Thông báo kí tự thay thế hiện tại | Không có | Không có | Không có | Nói kí tự tại vị trí con trỏ duyệt. Bấm hai lần để hiển thị kí hiệu và văn bản dùng để thay thế ở chế độ duyệt.

Chú ý: Bạn cần tắt phím Num Lock để sử dụng các phím bên bàn phím số.

Một cách nhớ đơn giản các phím tắt trên với kiểu bàn phím Desktop là hình dung có ba hàng, mỗi hàng có ba phím, hàng trên cùng là cho duyệt từng dòng, hàng thứ hai là cho duyệt từng từ, hàng thứ ba là duyệt từng ký tự. Mỗi phím trên một hàng sẽ dùng cho duyệt phần tử trước, phần tử hiện tại và phần tử kế tiếp. Bố cục đó được minh họa như dưới đây:

dòng trước | dòng hiện tại | dòng kế
từ trước | từ hiện tại | từ kế
ký tự trước | ký tự hiện tại | ký tự kế

### 5.6. Các chế độ duyệt

Các phím duyệt nội dung có thể dùng để duyệt nội dung trong đối tượng điều hướng, trong tài liệu hay trên màn hình, phụ thuộc vào chế độ duyệt được chọn. Khái niệm duyệt Flat trước đây của NVDA được thay thế bằng các chế độ duyệt (review mode)

Các phím để chuyển qua lại giữa các chế độ duyệt:

chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Cảm ứng | Mô tả
--- | --- | --- | --- | ---
Chuyển qua chế độ duyệt kế | NVDA+7 bàn phím số | NVDA+trang trước | Vuốt lên 2-ngón | chuyển sang chế độ duyệt tiếp theo (nếu có)
Chuyển về chế độ duyệt trước | NVDA+1 bàn phím số | NVDA+trang sau | Vuốt xuống 2-ngón | Chuyển về chế độ duyệt trước (nếu có)

#### 5.6.1. Chế độ duyệt đối tượng

Ở chế độ duyệt đối tượng thì bạn chỉ có thể duyệt nội dung của đối tượng điều hướng hiện tại. Đối với các đối tượng như ô nhập liệu hoặc tương tự thì đó chính là nội dung văn bản. Đối với các đối tượng còn lại thì đó là tên hoặc giá trị của đối tượng đó.

#### 5.6.2. Chế độ duyệt tài liệu

Nếu đối tượng điều hướng nằm trong một tài liệu như web hay các tài liệu phức tạp khác thì có thể chuyển qua chế độ duyệt tài liệu. Chế độ duyệt tài liệu sẽ cho phép bạn duyệt nội dung trong toàn bộ tài liệu đó.

Khi chuyển từ chế độ duyệt đối tượng sang chế độ duyệt tài liệu thì con trỏ duyệt sẽ nằm trong tài liệu tại vị trí của đối tượng điều hướng. Khi bạn di chuyển trong tài liệu với các lệnh duyệt thì đối tượng điều hướng cũng sẽ thay đổi theo vị trí con trỏ duyệt.

Chú ý là NVDA sẽ tự động chuyển từ chế độ duyệt đối tượng sang chế độ duyệt tài liệu khi gặp các tài liệu ở chế độ duyệt.

#### 5.6.3. chế độ duyệt màn hình

Chế độ duyệt màn hình cho phép bạn duyệt nội dung như nó được hiển thị trên màn hình của ứng dụng hiện tại. Chức năng này tương tự như chức năng duyệt nội dung trên màn hình hoặc con trỏ chuột của các trình đọc màn hình khác cho Windows.

Khi chuyển qua chế độ duyệt màn hình, con trỏ duyệt sẽ nằm tại vị trí màn hình của đối tượng điều hướng hiện tại.sẽ tự động đi theo Khi di chuyển trên màn hình với các lệnh duyệt, đối tượng điều hướng sẽ tự động chuyển đến đối tượng tại vị trí màn hình của con trỏ duyệt.

Chú ý là với một số ứng dụng mới thì NVDA có thể chưa nhận biết được hết nội dung trên màn hình do có thể là ứng dụng đã dùng công nghệ vẽ màn hình mới hiện chưa được hỗ trợ.

### 5.7. Di chuyển với chuột

Khi bạn di chuyển chuột thì theo mặc định, NVDA sẽ tự động thông báo văn bản và đối tượng ở dưới vị trí con trỏ chuột hay nơi chuột đi qua. Với hỗ trợ hiện tại, NVDA có thể đọc cả đoạn văn bản, với vài điều khiển thì chỉ đọc một dòng tại vị trí con trỏ chuột.

Bạn cũng có thể cài đặt để NVDA thông báo kiểu đối tượng (object) khi chuột đi qua như kiểu nút, danh sách, v...v... Chức năng này rất hữu ích với người mù hoàn toàn trong nhiều trường hợp khi thông tin hiển thị chưa đủ để bạn hiểu rõ về đối tượng đó.

NVDA giúp bạn dễ hình dung được vị trí của chuột trên màn hình dựa vào sự thay đổi âm thanh theo tọa độ của chuột. Nếu chuột ở vị trí trên cao thì độ cao của tiếng bip cũng tăng theo. Còn khi chuột thay đổi vị trí theo chiều ngang (trái hoặc phải) thì âm lượng của tiếng bíp ở 2 bên loa cũng sẽ thay đổi theo (điều kiện là người dùng phải có loa hoặc tai nghe âm thanh hai chiều).

Tính năng này mặc định không được bật. Để bật tính năng này, bạn có thể cấu hình trong phân loại Chuột của hộp thoại cấu hình NVDA, được tìm thấy trong trình đơn tùy chọn của NVDA.

Bên cạnh sử dụng trực tiếp chuột thì NVDA cũng cung cấp cho bạn một số phím lệnh liên quan đến chuột:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Cảm ứng | Mô tả
--- | --- | --- | --- | ---
Kích hoạt nút chuột trái | dấu chia bàn phím số | NVDA+[ | không có | Kích hoạt nút chuột trái, bấm nhanh hai lần sẽ tương tự như kích đúp nút chuột trái
Khóa nút chuột trái | shift+dấu chia bàn phím số | NVDA+control+[ | không có | Khóa nút chuột trái, bấm lần nữa để mở lại. Để kéo chuột, bấm lệnh này để khóa nút chuột trái rồi di chuyển bằng chuột trên máy tính hoặc dùng các phím lệnh di chuyển chuột
Kích hoạt nút chuột phải | dấu nhân bàn phím số | NVDA+] | Nhấn và giữ | Kích hoạt nút chuột phải, thường dùng để mở thực đơn ngữ cảnh tại vị trí chuột.
Khóa nút chuột phải | shift+dấu nhân bàn phím số | NVDA+control+] | không có | Khóa nút chuột phải, bấm một lần nữa để mở lại. Để kéo chuột, bấm lệnh này để khóa nút chuột phải rồi di chuyển bằng chuột trên máy tính hoặc dùng các phím lệnh di chuyển chuột
Di chuyển chuột đến vị trí đối tượng điều hướng | NVDA+dấu chia bàn phím số | NVDA+shift+m | không có | Di chuyển chuột đến vị trí đối tượng điều hướng hiện tại và con trỏ duyệt
Chuyển đến đối tượng dưới con trỏ chuột | NVDA+dấu nhân bàn phím số | NVDA+shift+n | không có | Đưa đối tượng điều hướng đến đối tượng tại vị trí chuột

## 6. Chế độ duyệt tài liệu

Các tài liệu phức tạp có thuộc tính chỉ đọc như tài liệu web sẽ được duyệt bằng chế độ duyệt tài liệu trong NVDA. Chế độ này bao gồm tài liệu trong các ứng dụng sau:

- Mozilla Firefox
- Microsoft Internet Explorer
- Mozilla Thunderbird
- Các tin nhắn HTML trong Microsoft Outlook
- Google Chrome
- Microsoft Edge
- Adobe Reader
- Foxit Reader
- Adobe Flash
- Các sách của Amazon được hỗ trợ với máy Kindle

Chế độ duyệt tài liệu cũng được hỗ trợ cho Microsoft Word dưới dạng tùy chọn.

Trong chế độ duyệt tài liệu, nội dung có thể được duyệt như một văn bản thông thường. Tất cả các phím tắt sử dụng cho con trỏ nháy cũng đều hoạt động tốt như đọc cả tài liệu, thông báo thuộc tính văn bản, di chuyển qua các hàng, các cột trong bảng, v...v... Khi bật chức năng Làm Nổi Trực Quan, vị trí hiện tại của con trỏ chế độ duyệt cũng sẽ được thể hiện một cách trực quan. Các thông tin khác như liên kết, tiêu đề, v...v... của văn bản cũng sẽ được thông báo khi bạn duyệt qua.

Đôi khi, bạn muốn tương tác trực tiếp với các đối tượng trong tài liệu. Ví dụ bạn cần thao tác trực tiếp với ô nhập liệu để nhập nội dung. Bạn chuyển qua chế độ focus (focus mode) để cho phép đối tượng nhận trực tiếp sự kiện từ bàn phím. Mặc định, khi bạn dùng phím tab chuyển đến một đối tượng cho phép nhập, NVDA sẽ tự động chuyển qua chế độ focus. Ngược lại, nếu bạn chuyển đến một đối tượng bằng tab hay dùng chuột bấm vào đối tượn không hoạt động ở chế độ focus thì NVDA sẽ tự động chuyển trở lại chế độ duyệt. Bạn cũng có thể tự chuyển sang chế độ focus ở một đối tượng nào đó bằng cách bấm enter hoặc khoảng trắng. Bấm phím ESC để quay lại chế độ duyệt. Thêm vào đó, bạn cũng có thể thiết lập để chế độ focus tiếp tục hoạt động cho đến khi bạn thoát khỏi nó

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Chuyển qua lại giữa chế độ focus và chế độ duyệt | NVDA+khoảng trắng | Chuyển qua lại giữa chế độ focus và chế độ duyệt
thoát khỏi chế độ focus | escape | thoát khỏi chế độ focus và quay trở lại chế độ duyệt
Cập nhật nội dung tài liệu | NVDA+f5 | Cập nhật lại nội dung tài liệu ví dụ như thông tin trong một trang web hiển thị chưa đầy đủ. Chức năng này không hỗ trợ trong Microsoft Word và Outlook
Tìm kiếm | NVDA+control+f | hiển thị một hộp thoại để bạn có thể nhập nội dung tìm kiếm trong tài liệu hiện hành. Xem phần tìm kiếm văn bản để biết thêm thông tin.
Tìm kết quả tiếp theo | NVDA+f3 | Tìm kết quả tiếp theo
Tìm kết quả trước đó | NVDA+shift+f3 | Tìm kết quả trước đó
Mở phần mô tả chi tiết | NVDA+d | Mở phần mô tả chi tiết cho thành phần hiện tại

### 6.1. Ký tự di chuyển đơn

Trong chế độ duyệt tài liệu, để duyệt nhanh hơn, NVDA cung cấp các phím di chuyển đơn để di chuyển nhanh đến một thành phần nhất định trong tài liệu. Chú ý rằng không phải tất cả các phím tắt này đều hỗ trợ cho mọi loại tài liệu.

Dưới đây là các phím cho phép chuyển nhanh đến các đối tượng tiếp theo, nếu kết hợp với phím shift thì sẽ quay về đối tượng trước đó:

- h: heading (tiêu đề)
- l: list (danh sách)
- i: list item (mục trong danh sách)
- t: table (bảng)
- k: link (liên kết)
- n: nonLinked text (vùng nội dung không chứa liên kết)
- f: form field (trường biểu mẫu)
- u: unvisited link (liên kết chưa xem)
- v: visited link (liên kết đã xem)
- e: edit field (trường soạn thảo)
- b: button (nút)
- x: checkbox (hộp kiểm)
- c: combo box (hộp xổ)
- r: radio button (nút radio)
- q: block quote (đoạn trích dẫn)
- s: separator (dòng phân cách)
- m: frame (khung)
- g: graphic (hình ảnh)
- d: landmark (cột mốc)
- o: đối tượng nhúng (như trình phát âm thanh/video, ứng dụng, hộp thoại v...v...)
- 1 đến 6: tương ứng từ tiêu đề cấp 1 đến 6
- a: annotation (chú thích, phần chỉnh sửa, v...v..)
- w: lỗi chính tả

Còn đây là các phím để chuyển về đầu hoặc cuối các đối tượng chứa như danh sách (list) hay bảng (table):

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
chuyển về đầu đối tượng chứa | shift+dấu phẩy | chuyển về đầu đối tượng chứa
chuyển đến cuối đối tượng chứa | dấu phẩy | chuyển đến cuối đối tượng chứa

Một số ứng dụng web như Gmail, Twitter và Facebook cũng có sử dụng một ký tự làm phím tắt Nếu bạn muốn dùng các phím tắt này trong khi vẫn muốn sử dụng các phím con trỏ để đọc ở chế độ duyệt, bạn có thể tạm thời tắt ký tự di chuyển đơn. Bấm NVDA+shift+khoảng trắng để bật/tắt ký tự di chuyển đơn.

### 6.2. Hộp thoại danh sách các thành phần

NVDA cho phép bạn lọc và truy cập nhanh đến các đối tượng trong tài liệu Ví dụ: trên các trình duyệt, có thể liệt kê các liên kết (link), tiêu đề (heading), biểu mẫu (form), nút (button) hay cột mốc (landmarks) bằng hộp thoại danh sách các thành phần. Bạn có thể thay đổi liệt kê giữa các loại thành phần trên ở nhóm nút radio. Có ô nhập liệu cũng cho phép bạn nhập các ký tự để lọc các đối tượng trong danh sách. Khi tìm thấy đối tượng mong muốn, bạn có thể đi đến đối tượng đó hoặc kích hoạt luôn nó.

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Mở hộp thoại danh sách các thành phần | NVDA+f7 | Mở hộp thoại danh sách các thành phần để lọc theo link, heading hay cột mốc

### 6.3. Tìm kiếm văn bản

Hộp thoại này cho phép bạn tìm kiếm nội dung trong tài liệu hiện hành. Ở phần "Nhập nội dung muốn tìm", có thể nhập nội dung để tìm kiếm. Hộp kiểm "Phân biệt chữ hoa và chữ thường" giúp cho việc tìm kiếm cân nhắc đến nội dung chữ hoa / chữ thường. Ví dụ, chọn vào "Phân biệt chữ hoa và chữ thường", bạn có thể tìm "NV Access" mà không phải là "nv access". Dùng các phím lệnh sau để thực hiện tìm kiếm:

Tên | Phím | Mô tả
--- | --- | ---
Tìm kiếm văn bản | NVDA+control+f | Mở hộp thoại tìm kiếm
Tìm tiếp | NVDA+f3 | tìm sự xuất hiện tiếp theo của nội dung tìm kiếm hiện hành
Tìm trước | NVDA+shift+f3 | tìm sự xuất hiện trước đó của nội dung tìm kiếm hiện hành

### 6.4. Thao tác trên đối tượng nhúng

Các trang có thể chứa các loại đối tượng sử dụng công nghệ như Adobe Flash, Oracle Java, HTML5 cũng như các hộp thoại hay ứng dụng khác. Trong chế độ duyệt, nếu gặp các đối tượng trên thì NVDA sẽ thông báo kiểu đối tượng cho bạn, ví dụ đối tượng nhúng, hộp thoại, v...v... Có thể bấm phím di chuyển đơn o và shift+o để đi nhanh đến các đối tượng đó. Bạn có thể bấm phím enter để tương tác trực tiếp trên các đối tượng này. Nếu đối tượng tiếp cận được thì bạn có thể dùng phím tab để chuyển qua lại giữa các thành phần con trong đối tượng đó. Một lệnh được cung cấp để trở về trang gốc chứa đối tượng đã nhúng

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Quay về chế độ duyệt tài liệu | NVDA+control+khoảng trắng | Quay về chế độ duyệt tài liệu

## 7. Đọc nội dung toán học

Sử dụng MathPlayer 4 từ Design Science, NVDA có thể đọc và tương tác với những nội dung liên quan đến toán học. Yêu cầu chương trình MathPlayer 4 phải được cài đặt trên máy tính. MathPlayer được tải về miễn phí tại trang web: https://www.dessci.com/en/products/mathplayer/

NVDA hỗ trợ một số nội dung toán học sau đây:

- Chương trình MathML chạy trên Mozilla Firefox, Microsoft Internet Explorer và Google Chrome.
- Design Science MathType với Microsoft Word và PowerPoint. Cần phải cài MathType để chức năng này hoạt động. Chỉ cần cài phiên bản chạy thử là đủ. Có thể tải tại https://www.dessci.com/en/products/mathtype/
- MathML trong chương trình Adobe Reader. Lưu ý là đây vẫn chưa phải chuẩn chính thức. Vì vậy, hiện vẫn chưa có phần mềm chung có thể sản xuất nội dung này.
- Tài liệu toán tiếp cận trên Kindle cho PC.-

Khi đọc tài liệu, NVDA sẽ đọc bất kỳ nội dung toán học được hỗ trợ. Nếu bạn dùng màn hình nổi, nó sẽ hiển thị dưới dạng chữ nổi.

### 7.1. Duyệt và Tương Tác

Khi bạn chủ yếu đọc tài liệu này với bộ đọc, bạn sẽ muốn đọc một biểu thức dưới dạng chia nhỏ của nó, thay vì nghe toàn bộ một biểu thức tại một thời điểm.

Trong chế độ duyệt, bạn có thể làm điều này bằng cách chuyển con trỏ đến phần nội dung toán học và bấm enter.

Nếu bạn không ở chế độ duyệt:

1. Chuyển con trỏ duyệt đến phần nội dung toán học. Mặc định, con trỏ duyệt sẽ đi theo dấu nháy hệ thống nên thông thường bạn chỉ cần chuyển dấu nháy đến phần nội dung bạn muốn.
2. Sau đó, thực hiện các lệnh sau:

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Tương tác với nội dung toán | NVDA+alt+m | Bắt đầu tương tác với nội dung toán.

Lúc này, bạn có thể dùng các lệnh của MathPlayer như các phím mũi tên để đọc biểu thức đó. Ví dụ, bạn dùng mũi tên trái và phải để di chuyển trong biểu thức và phóng lớn một phần của biểu thức đó như một phân số bằng cách bấm phím mũi tên xuống. Vui lòng đọc tài liệu hướng dẫn của MathPlayer phần các lệnh di chuyển để biết thêm thông tin.

Bấm escape nếu bạn muốn trở về tài liệu.

Đôi khi, nội dung toán có thể hiển thị như một nút bấm hay một kiểu thành phần khác. Khi được kích hoạt, có thể hiển thị một hộp thoại hay nhiều thông tin liên quan đến công thức. Để kích hoạt nút bấm hay thành phần chứa công thức, bấm ctrl+enter.

## 8. Chữ Nổi

Nếu bạn sử dụng màn hình nổi, NVDA có thể hiển thị thông tin dạng chữ nổi. Nếu màn hình nổi của bạn có bàn phím kiểu Perkins, bạn có thể nhập liệu chữ nổi dưới dạng đầy đủ và viết tắt. Chữ nổi cũng có thể hiển thị trên màn hình bằng Trình xem chữ nổi để thay thế, hay dùng cùng lúc với màn hình chữ nổi.

Vui lòng xem phần các màn hình nổi được hỗ trợ để biết thêm thông tin về các mẫu màn hình được hỗ trợ. Phần này cũng có các thông tin về các màn hình được hỗ trợ tính năng ngầm tự dò tìm của NVDA. Bạn có thể cấu hình màn hình nổi với phân loại Chữ nổi trong [hộp thoại cấu hình NVDA #NVDASettings.

### 8.1. Quy ước viết tắt cho loại điều khiển, trạng thái và cột mốc

Để giúp hiển thị thông tin đầy đủ trên màn hình nổi, sau đây là một số quy ước viết tắt cho các loại điều khiển, trạng thái và cột mốc.

Viết tắt | Loại điều khiển
--- | ---
app | application (ứng dụng)
art | article (bài viết)
bqt | block quote ()trích dẫn)
btn | button (nút)
drbtn | drop down button (nút xổ xuông)
spnbtn | spin button (nút cuộn)
splbtn | split button (nút tách)
tgbtn | toggle button (nút bật / tắt)
cap | caption (phụ đề)
cbo | combo box (hộp xổ)
chk | checkbox (hộp kiểm)
dlg | dialog (hộp thoại)
doc | document (tài liệu)
edt | editable text field (ô nhập liệu)
pwdedt | password edit (ô nhập mật khẩu)
embedded | embedded object (đối tượng nhún)
enote | end note (chú thích cuối)
fig | figure (hình dáng)
fnote | foot note (chú thích chân trang)
gra | graphic (hình ảnh)
grp | grouping
hN | tiêu đề cấp n, ví dụ: h1, h2.
hlp | help baloon
lmk | landmark (cột mốc)
lnk | link (liên kết)
vlnk | visited link (liên kết đã xem)
lst | list (danh sách)
mnu | menu (trình đơn)
mnubar | menu bar (thanh trình đơn)
mnubtn | menu button (nút trình đơn)
mnuitem | menu item (thành phần trong trình đơn)
pnl | panel (bảng)
prgbar | progress bar (thanh tiến độ)
rbtn | radio button (nút radio)
scrlbar | scroll bar (thanh cuộn)
sect | section (phần)
stbar | status bar (thanh trạng thái)
tabctl | tab control (điều khiển tab)
tbl | table (bảng biẻu)
cN | số cột n của bảng, ví dụ: c1, c2.
rN | số dòng n của bảng, ví dụ: r1, r2.
term | terminal
tlbar | tool bar (thanh công cụ)
tltip | tool tip (thông tin trợ giúp)
tv | tree view (cây thư mục)
tvbtn | tree view button (nút cây thư mục)
tvitem | tree view item (thành phần trong cây thư mục)
lv N | thành phần trong cây thư mục có cấp độ N|
wnd | window (cửa sổ)
⠤⠤⠤⠤⠤ | separator (phân cách)
mrkd | marked content (nội dung được đánh dấu)

Sau đây là quy ước cho trạng thái của điều khiển:

Viết tắt | Trạng thái
--- | ---
... | Hiển thị khi đối tượng hỗ trợ tự động hoàn tất
⢎⣿⡱ | hiển thị khi một đối tượng có trạng thái được kích hoạt
⢎⣀⡱ | hiển thị khi trạng thái đối tượng như nút chưa được kích hoạt
⣏⣿⣹ | hiển thị khi đối tượng như hộp kiểm đang được chọn
⣏⣸⣹ | hiển thị khi đối tượng như hộp kiểm được chọn nửa
⣏⣀⣹ | hiển thị khi đối tượng như hộp kiểm không được chọn
- | Hiển thị khi đối tượng như cây thư mục có thể đóng
+ | Hiển thị khi đối tượng như cây thư mục có thể mở rộng
*** | hiển thị khi gặp đối tượng hoặc tài liệu được bảo vệ
clk | Hiển thị khi đối tượng có thể kích
cmnt | hiển thị khi có nhận xét trong tài liệu hoặc tại một ô trong bảng tính
frml | hiển thị khi có công thức tại một ô trong bảng tính
invalid | hiển thị khi nội dung nhập vào không hợp lệ
ldesc | hiển thị khi đối tượng như hình ảnh có phần mô tả chi tiết
mln | hiển thị khi đứng ở ô cho phép nhập liệu nhiều dòng, ví dụ như ô bình luận trên các trang web
req | hiển thị khi ô biểu mẫu bắt buộc điền
ro | Hiển thị khi đối tượng như ô soạn thảo văn bản có thuộc tính chỉ đọc
sel | Hiển thị khi đối tượng được chọn
nsel | hiển thị khi một đối tượng chưa được chọn
sorted asc | hiển thị khi đối tượng được sắp xếp dạng tăng dần
sorted desc | hiển thị khi đối tượng được sắp xếp dạng giảm dần
submnu | Hiển thị khi đối tượng có thể xổ ra, thông thường là trình đơn con

Và sau đây là những quy ước viết tắt cho cột mốc:

Viết tắt | Landmark (cột mốc)
--- | ---
bnnr | banner
cinf | content info
cmpl | complementary
form | form
main | main
navi | navigation
srch | search
rgn | region

### 8.2. Nhập Liệu Chữ Nổi

NVDA hỗ trợ nhập liệu chữ nổi dưới dạng đầy đủ và viết tắt thông qua một bàn phím chữ nổi. Bạn có thể chọn bảng chuyển đổi chữ nổi để chuyển từ chữ nổi sang dạng văn bản thông thường trong phần cài đặt bảng nhập liệu ở phân loại chữ nổi trong hộp thoại cấu hình NVDA.

Khi nhập liệu chữ đầy đủ, văn bản sẽ được chuyển dịch ngay sau khi gõ vào.. Khi dùng chữ tắt, văn bản sẽ được chuyển dịch sau khi bấm phím khoảng trắng hoặc enter ở cuối mỗi từ. Lưu ý, phần chuyển dịch chỉ có tác dụng với phần chữ nổi nhập liệu, không có tác dụng cho phần chữ nổi có sẵn. Ví dụ, nếu bạn sử dụng mã chữ nổi có dấu báo số đứng trước các chữ số và bấm xóa lùi để đi về cuối một chữ số, bạn sẽ phải gõ dấu báo số lại để gõ chữ số mới.

Bấm chấm 7 để xóa ô hoặc ký tự vừa nhập. Chấm 8 dùng để chuyển dịch phần chữ nổi nhập liệu và bấm phím enter. Bấm chấm 7 + 8 để chuyển dịch phần chữ nổi nhập liệu nhưng không thêm vào khoảng trắng hay bấm phím enter.

## 9. Hỗ trợ nhìn

Trong khi NVDA chủ yếu hướng đến người mù hoặc nhìn kém sử dụng bộ đọc hay chữ nổi để vận hành một máy vi tính, nó cũng cung cấp chức năng dựng sẵn để thay đổi nội dung trên màn hình. Trong NVDA, hỗ trợ nhìn được gọi là trình cải thiện tầm nhìn.

NVDA đưa ra vài trình cải thiện tầm nhìn dựng sẵn được mô tả dưới đây. Các trình cải thiện tầm nhìn bổ sung có thể được cung cấp qua các add-on của NVDA.

Có thể thay đổi các thiết lập hỗ trợ nhìn của NVDA trong phân loại hỗ trợ nhìn của hộp thoại Cấu hình NVDA.

### 9.1. Làm Nổi Trực Quan

Làm Nổi Trực Quan có thể giúp xác định focus hệ thống, đối tượng điều hướng hiện tại và vị trí con trỏ chế độ duyệt. Những vị trí này được làm nổi bật với một đường viền màu hình chữ nhật.

- Dấu gạch màu xanh dương là làm nổi vị trí kết hợp của đối tượng điều hướng hiện tại và focus hệ thống (ví dụ, đối tượng điều hướng hiện tại đi theo focus hệ thống).
- Đường gạch xanh dương là chỉ làm nổi focus hệ thống.
- Toàn bộ màu hồng là chỉ làm nổi đối tượng điều hướng.
- Toàn bộ màu vàng làm nổi dấu nháy ảo được dùng trong chế độ duyệt (những nơi không có dấu nháy thật như trong các trình duyệt web).

Khi bật chức năng Làm Nổi trực quan trong phân loại hỗ trợ nhìn của hộp thoại Cấu Hình NVDA, bạn có thể thay đổi việc làm nổi focus, đối tượng điều hướng hoặc dấu nháy chế độ duyệt

### 9.2. Che màn hình

Là người mù hay nhìn kém, thường sẽ không thể hoặc không cần nhìn những gì trên màn hình. Hơn nữa, cũng có thể khó để biết có ai đó nhìn màn hình của bạn từ đằng sau hay không. Tình huống này, NVDA có một tính năng tên gọi "che màn hình", có thể bật lên để làm đen màn hình.

Bạn có thể bật tính năng này trong phân loại hỗ trợ nhìn của hộp thoại Cấu Hình NVDA.

## 10. Nhận Dạng Nội Dung

Khi tác giả không cung cấp đầy đủ thông tin của ứng dụng cho trình đọc màn hình, sẽ có nhiều công cụ khác nhau hỗ trợ để có thể nhận dạng nội dung của một hình ảnh chẳng hạn. NVDA hỗ trợ sử dụng chức năng nhận dạng văn bản từ hình ảnh - optical character recognition (OCR) với công cụ nhận dạng Windows 10 OCR. Cũng có thêm những trình nhận dạng văn bản khác cho NVDA dưới dạng add-on.

Khi thực hiện lệnh nhận dạng nội dung, NVDA sẽ tiến hành nhận dạng tại đối tượng điều hướng. Mặc định thì đối tượng điều hướng sẽ đi theo focus hệ thống hoặc con trỏ duyệt, nên bạn thường chỉ cần di chuyển focus đến vị trí bạn muốn nhận dạng. Ví dụ, nếu bạn di chuyển con trỏ ở chế độ duyệt đến một hình ảnh và thực hiện lệnh nhận dạng, NVDA sẽ nhận dạng văn bản của ảnh đó. Tuy nhiên, bạn cũng có thể dùng lệnh duyệt đối tượng để nhận dạng nội dung trên toàn bộ cửa sổ ứng dụng.

Khi hoàn tất nhận dạng, kết quả sẽ hiển thị trong một tài liệu như khi ở chế độ duyệt, cho phép đọc thông tin với con trỏ v...v... Bấm enter hoặc phím khoảng trắng để kích hoạt văn bản tại vị trí con trỏ nếu có thể. Bấm escape để bỏ qua kết quả nhận dạng.

### 10.1. Windows 10 OCR

Công cụ nhận dạng Windows 10 OCR hỗ trợ nhiều ngôn ngữ khác nhau. NVDA có thể dùng công cụ này để nhận dạng văn bản trong hình ảnh và những ứng dụng không tiếp cận.

Bạn có thể chọn ngôn ngữ nhận dạng trong phân loại Windows 10 OCR trong hộp thoại cấu hình NVDA. Có thể cài đặt thêm ngôn ngữ nhận dạng bằng cách mở start menu, chọn Settings (cài đặt), mở Time & Language (ngôn ngữ và thời gian) -> Region & Language (ngôn ngữ và vùng), sau đó chọn Add a language (thêm ngôn ngữ).

Bấm NVDA+r để nhận dạng với Windows 10 OCR.

## 11. Tính năng cụ thể cho một số ứng dụng

NVDA cung cấp vài tính năng bổ sung cho một số ứng dụng, giúp một số thao tác nhất định trở nên dễ dàng hơn, hoặc cho phép truy cập một số tính năng vốn không tiếp cận được với người dùng trình đọc màn hình.

### 11.1. Microsoft Word

#### 11.1.1. Tự động đọc tiêu đề dòng và cột

NVDA có khả năng tự động thông báo tiêu đề dòng và cột khi duyệt qua các bảng trong Word. Để làm được điều này, trước tiên, phải bật tùy chọn thông báo tiêu đề dòng / cột trong phân loại Định dạng tài liệu trong hộp thoại cấu hình NVDA. Tiếp theo, NVDA cần biết dòng nào cột nào chứa tiêu đề trong bảng bất kỳ. Sau khi chuyển đến ô đầu tiên của dòng hoặc cột chứa tiêu đề, sử dụng một trong các phím tắt sau:

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Chọn tiêu đề cho cột | NVDA+shift+c | Bấm một lần để lựa chọn ô này là ô tiêu đề đầu tiên của các cột, tiêu đề này sẽ tự động được thông báo khi bạn di chuyển giữa các cột trong bảng. Bấm nhanh hai lần để bỏ lựa chọn này
Chọn tiêu đề cho dòng | NVDA+shift+r | Bấm một lần để lựa chọn ô này là ô tiêu đề đầu tiên của các dòng, tiêu đề này sẽ tự động được thông báo khi bạn di chuyển giữa các hàng trong bảng. Bấm nhanh hai lần để bỏ lựa chọn này

Những thiết lập này sẽ được lưu lại trong tài liệu dưới dạng điểm đánh dấu, tương thích với những trình đọc màn hình khác như Jaws chẳng hạn. Nghĩa là khi người dùng sử dụng trình đọc màn hình khác và mở tài liệu này thì thiết lập này sẽ tự động có sẵn

#### 11.1.2. Chế độ duyệt tài liệu trong Microsoft Word

Tương tự đối với web, chế độ duyệt có thể được dùng trong Word, bạn có thể sử dụng những chức năng như duyệt nhanh, duyệt danh sách các thành phần. Để bật tắt chế độ duyệt trong Word, bấm NVDA+khoảng trắng. Xem thêm thông tin về chế độ duyệt và duyệt nhanh trong phần Chế độ duyệt tài liệu.

##### 11.1.2.1. Duyệt Danh sách các thành phần

Trong khi dùng chế độ duyệt trong Word, bạn có thể duyệt các thành phần bằng cách bấm NVDA+f7. Danh sách các thành phần có thể liệt kê các tiêu đề, liên kết, chú thích ( bao gồm phần bình luận, thay đổi) và các lỗi (hiện chỉ giới hạn ở các lỗi chính tả).

#### 11.1.3. Thông Báo Chú Thích

Bấm NVDA+alt+c để thông báo phần chú thích tại vị trí dấu nháy. Tất cả các chú thích cũng như những thay đổi liên quan của tài liệu đều có thể liệt kê trong danh sách thành phần của NVDA khi chọn theo loại thuộc thành phần chú thích (annotation).

### 11.2. Microsoft Excel

#### 11.2.1. Tự Động Đọc Tiêu Đề Dòng Và Cột

Khi di chuyển trong bảng tính của Excel, NVDA có khả năng tự động đọc các tiêu đề của cột và dòng. Trước tiên, cần bật mục thông báo tiêu đề dòng/cột trong phân loại Định dạng tài liệu, được tìm thấy trong hộp thoại cấu hình NVDA. Thứ hai, NVDA cần biết dòng hoặc cột nào có tiêu đề. Sau khi chuyển đến ô đầu tiên của cột hoặc dòng có tiêu đề, hãy thực hiện một trong các lệnh sau:

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Thiết lập tiêu đề cột | NVDA+shift+c | Bấm một lần, NVDA sẽ coi đây là ô tiêu đề đầu tiên nằm trên dòng có các tiêu đề cột; điều này nghĩa là khi di chuyển giữa các cột ở những dòng dưới, tiêu đề cột sẽ tự động được đọc. Bấm hai lần để xóa các thiết lập.
Thiết lập tiêu đề dòng | NVDA+shift+r | Bấm một lần, NVDA sẽ coi đây là ô tiêu đề đầu tiên nằm ở cột có các tiêu đề dòng; điều này nghĩa là khi di chuyển giữa các dòng nằm sau cột này, tiêu đề dòng sẽ tự động được đọc. Bấm hai lần để xóa các thiết lập.

Những thiết lập này sẽ được lưu lại trong tài liệu dưới dạng định nghĩa tên cho vùng, tương thích với những trình đọc màn hình khác như Jaws chẳng hạn. Nghĩa là, sau này, khi tài liệu được mở và dùng một trình đọc màn hình khác để đọc thì các thiết lập tiêu đề của cột và dòng vẫn còn giữ nguyên.

#### 11.2.2. Danh Sách Thành Phần

Giống như trên web, NVDA cung cấp tính năng danh sách thành phần, sẽ liệt kê một số loại thông tin giúp bạn truy xuất nhanh. Bấm NVDA+f7 để mở danh sách các thành phần trong Excel. Các loại thông tin trong hộp thoại danh sách thành phần bao gồm:

- Biểu đồ (Charts): liệt kê tát cả biểu đồ có trong bảng tính hiện tại. Chọn biểu đồ, bấm enter hoặc kích hoạt nút Chuyển đến để đưa focus đến biểu đồ; dùng phím mũi tên để duyệt.
- Chú thích (Comments): liệt kê các ô có phần chú thích trong bảng tính hiện tại. Vị trí của ô cũng được hiển thị cùng với ô đó. Bấm enter hoặc kích hoạt nút Chuyển đến khi đứng tại phần chú thích để đi đến ô tương ứng.
- Công thức (Formulas): Liệt kê các ô có công thức trong bảng tính hiện tại. Vị trí của ô cũng được hiển thị cùng với ô đó. Bấm enter hoặc kích hoạt nút Chuyển đến khi đứng tại công thức để đi đến ô tương ứng.
- Bảng tính (Sheets): liệt kê các bảng tính trong tập bảng tính hiện tại. Bấm f2 để đổi tên bảng tính. Bấm enter hoặc nút Chuyển đến khi đứng tại bảng tính để đi đến bảng tính đó.
- Trường biểu mẫu (Form fields): liệt kê các biểu mẫu có trong bảng tính hiện tại. Trong danh sách thành phần, mỗi biểu mẫu sẽ được hiển thị văn bản thay thế của biểu mẫu cùng với vị trí ô của biểu mẫu đó. Chọn biểu mẫu, bấm enter hoặc nút Chuyển đến để đi đến biểu mẫu đó ở chế độ duyệt.

#### 11.2.3. Thông Báo Chú Thích (notes)

Bấm NVDA+alt+c để đọc thông báo phần chú thích của ô hiện tại. Trong Microsoft 2016, 365 và mới hơn, thuật ngữ comments trong Microsoft Excel đã được đổi tên thành "notes". Trong tiếng Việt, chúng đều có thể hiểu là ghi chú hay chú thích. Có thể liệt kê toàn bộ các chú thích của bảng tính hiện tại trong phần danh sách thành phần sau khi bấm NVDA+f7.

NVDA cũng có thể hiển thị một hộp thoại để thêm hay chỉnh sửa một chú thích nhất định. NVDA thay thế tính năng chỉnh sửa chú thích có sẵn của MS Excel vì các hạn chế về tính tiếp cận, nhưng phím tắt hiển thị hộp thoại được thừa kế từ MS Excel nên nó cũng hoạt động khi NVDA không chạy. Để thêm hay chỉnh sửa một chú thích nhất định, tại ô đang có focus, bấm shift+f2.

Phím tắt này không hiển thị và không thể thay đổi trong hộp thoại quản lý các thao tác của NVDA.

Lưu ý: cũng có thể mở tùy chọn chỉnh sửa chú thích trong MS Excel từ trình đơn ngữ cảnh của bất cứ ô nào trong bảng tính. Tuy nhiên, cách này sẽ mở hộp thoại chỉnh sửa chú thích không tiếp cận và nó không phải là hộp thoại chỉnh sửa chú thích của NVDA.

Trong Microsoft Office 2016, 365 và mới hơn, một hộp thoại chú thích với kiểu thiết kế mới đã được tích hợp. Hộp thoại này tiếp cận được và cung cấp nhiều tính năng như trả lời cho chú thích, v...v... Có thể mở nó từ trình đơn ngữ cảnh của một ô cụ thể. Các chú thích được thêm vào ô thông qua hộp thoại chú thích mới không liên quan gì đến chú thích dạng "notes".

#### 11.2.4. Đọc Ô Được Bảo Vệ

Bạn có thể không chuyển focus đến các ô trong một tập bảng tính được bảo vệ vì nó bị khóa, không cho phép chỉnh sửa. Chuyển qua chế độ duyệt bằng cách bấm NVDA+khoảng trắng. Lúc này, bạn có thể dùng các phím di chuyển để đọc các ô trong bảng tính hiện tại.

#### 11.2.5. Biểu Mẫu

Các bảng tính của Excel có thể bao gồm các biểu mẫu. Bạn có thể đi nhanh đến các biểu mẫu thông qua danh sách thành phần hoặc bằng ký tự di chuyển đơn với f và shift+f. Khi bạn chuyển đến một biểu mẫu ở chế độ duyệt, tùy theo điều khiển mà bấm enter hoặc khoảng trắng để kích hoạt hoặc chuyển qua chế độ focus và tương tác với biểu mẫu đó. Để biết thêm về chế độ duyệt và ký tự di chuyển đơn, hãy xem phần chế độ duyệt tài liệu.

### 11.3. Microsoft PowerPoint

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
bật tắt chế độ đọc chú thích của slide | control+shift+s | bật tắt chế độ đọc chú thích của slide, nó chỉ có tác dụng đọc chứ không hiển thị lên slide khi trình diễn

### 11.4. foobar2000

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Thông báo thời gian còn lại | control+shift+r | thông báo thời gian còn lại của track đang phát
Thông báo thời gian đã qua | control+shift+e | thông báo thời gian đã phát của track đang phát
Thông báo độ dài | control+shift+t | thông báo độ dài của track đang phát

Chú ý: các phím tắt trên chỉ hoạt động với định dạng mặc định cho dòng trạng thái của foobar

### 11.5. Miranda IM

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
thông báo các tin nhắn gần đây | NVDA+control+1-4 | thông báo các tin nhắn gần đây, số tin nhắn chính là số bạn bấm

### 11.6. Poedit

Chức năng | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Thông báo chú thích | control+shift+c | Thông báo chú thích
Thông báo chú thích cho người dịch | control+shift+a | Thông báo chú thích cho người dịch

### 11.7. Kindle cho PC

NVDA hỗ trợ di chuyển và đọc sách với mẫu Kindle cho PC của Amazon. Chức năng này chỉ dành cho các sách Kindle có hỗ trợ trình đọc màn hình (Screen reader: supported). Bạn có thể kiểm tra trong trang thông tin chi tiết của sách.

Chế độ duyệt được dùng để đọc sách. Nó được tự động bật khi mở sách hoặc đưa focus đến phần nội dung sách. Trang sách sẽ tự động được lật khi di chuyển con trỏ hoặc thực hiện lệnh đọc toàn bộ. Bạn có thể di chuyển bằng tay đến trang kế với phím trang sau và trở về bằng phím trang trước

Kí tự di chuyển đơn được hỗ trợ cho các liên kết và hình ảnh, nhưng chỉ giới hạn ở trang hiện tại. Điều hướng qua liên kết cũng đã bao gồm các chú thích chân trang.

+NVDA sớm hỗ trợ việc đọc và điều hướng tương tác nội dung toán học cho các sách với nội dung toán tiếp cận. +Vui lòng xem phần Đọc nội dung toán học để biết thêm thông tin.

#### 11.7.1. Chọn văn bản

Kindle cho phép bạn thực hiện nhiều thao tác trên văn bản được chọn, bao gồm lấy định nghĩa từ điển, thêm ghi chú và đánh dấu, sao chép văn bản vào bộ nhớ tạm và tìm kiếm trên web. Để làm điều đó, trước tiên, hãy chọn văn bản một cách bình thường như bạn vẫn làm ở chế độ duyệt; ví dụ: dùng shift và các phím di chuyển con trỏ. Sau khi chọn nội dung, bạn bấm phím application hoặc shift+f10 để xem các tùy chọn hiện có. Nếu bạn thực hiện bước trên khi không có nội dung nào được chọn thì nó sẽ hiển thị các tùy chọn cho từ tại vị trí con trỏ.

#### 11.7.2. Ghi Chú Người Đọc

Bạn có thể ghi chú cho một từ hoặc một đoạn. Để làm điều đó, bạn chọn nội dung và mở các tùy chọn cho nội dung được chọn như đã đề cập ở trên. Sau đó, chọn Add Note (Thêm ghi chú vào).

NVDA sẽ xem những ghi chú này như lời bình / chú thích khi đọc ở chế độ duyệt.

Để xem, chỉnh sửa hay xóa ghi chú:

1. Chuyển con trỏ đến nội dung có phần ghi chú.
2. Mở các tùy chọn cho vùng chọn như hướng dẫn ở trên.
3. Chọn Edit Note (chỉnh sửa ghi chú).

### 11.8. Azardi

Khi ở trong bảng xem các sách đã thêm vào:

Tên | Phím tắt | Mô tả
--- | --- | ---
Enter | enter | mở quyển sách được chọn.
Trình đơn ngữ cảnh| applications | Mở trình đơn ngữ cảnh cho quyển sách được chọn.

### 11.9. Windows Console

NVDA cung cấp hỗ trợ cho Windows command console sử dụng bởi Command Prompt, PowerShell và Windows Subsystem for Linux. Cửa sổ console có kích thước cố định, thường nhỏ hơn nhiều so với màn hình hiển thị đầu ra nội dung. Khi văn bản mới được nhập vào, nội dung sẽ được cuộn lên trên và các văn bản trước đó không hiển thị nữa. văn bản không hiển thị trực quan trên cửa sổ thì không tiếp cận được với các lệnh duyệt văn bản của NVDA. Vậy nên, cần phải cuộn cửa sổ console để đọc các nội dung phía trên. Các phím tắt có sẵn sau đây của Windows Console có thể hữu ích khi duyệt nội dung với NVDA:

Tên | Phím | Mô tả
--- | --- | ---
Cuộn lên | control+mũi tên lên | Cuộn cửa sổ console lên để đọc các nội dung phía trên.
Cuộn xuống | control+mũi tên xuống | Cuộn cửa sổ console xuống để đọc các nội dung bên dứi.
Cuộn về đầu | control+home | Cuộn cửa sổ console về đầu màn hình.
Cuộn về cuối | control+end | Cuộn cửa sổ console về cuối màn hình.

## 12. Cấu hình NVDA

Hầu hết các cấu hình có thể thực hiện bằng các hộp thoại được mở thông qua trình đơn tùy chọn trong trình đơn của NVDA. Nhiều thiết lập cũng có thể được thực hiện trong hộp thoại nhiều trang để cấu hình NVDA. Trong tất cả các hộp thoại, bấm nút Đồng ý để lưu lại các thay đổi. Để hủy bỏ các thay đổi, bấm nút Hủy bỏ hoặc escape. Trong một số hộp thoại, bạn có thể bấm nút Áp dụng để các thiết lập có hiệu lực lập tức mà không đóng hộp thoại. Một số thiết lập có thể thay đổi thông qua các phím tắt sẽ được giới thiệu chi tiết dưới đây.

### 12.1. Cài đặt NVDA

Hộp thoại cài đặt NVDA có thể dùng để thay đổi nhiều tham số cấu hình. Hộp thoại này có một danh sách với vài phân loại cấu hình để người dùng lựa chọn. Khi bạn chọn một phân loại, hộp thoại sẽ hiển thị vài thiết lập liên quan đến phân loại đó. Các thiết lập này có thể được áp dụng bằng cách bấm nút Áp dụng. trường hợp này, hộp thoại không bị đóng lại. Nếu muốn lưu thiết lập và đóng hộp thoại cấu hình NVDA, bạn có thể dùng nút Đồng ý.

Một số phân loại có thể gọi bằng phím tắt. Nếu bấm phím tắt, hộp thoại cấu hình NVDA sẽ được mở và con trỏ sẽ đi đến phân loại đó. Mặc định, không phải tất cả phân loại đều mở được bằng phím tắt. Nếu muốn mở phân loại nào không được gán phím tắt, hãy dùng hộp thoại quản lý thao tác để gán phím lệnh hay thao tác cảm ứng cho phân loại đó.

Dưới đây là các phân loại trong hộp thoại cấu hình NVDA:

#### 12.1.1. Thiết lập chung (NVDA+control+g)

Phân loại thiết lập chung trong hộp thoại cấu hình NVDA cho phép thực hiện các thiết lập tổng thể như ngôn ngữ giao diện, có kiểm tra cập nhật phiên bản mới hay không. Phân loại này có các mục sau:

##### Ngôn ngữ

Đây là một hộp xổ (combo box) cho phép bạn chọn ngôn ngữ hiển thị cho giao diện, các thông báo hay tài liệu hướng dẫn. Có nhiều ngôn ngữ. Tuy nhiên, giá trị mặc định là "mặc định của người dùng, (sử dụng ngôn ngữ đang chọn của Windows)". NVDA sẽ sử dụng ngôn ngữ mà hệ điều hành đang sử dụng.

Chú ý là NVDA cần được khởi động lại để có hiệu lực khi bạn thay đổi ngôn ngữ. Khi xuất hiện hộp thoại xác nhận, chọn "khởi động lại ngay" hoặc "khởi động lại sau", tương ứng với việc muốn dùng ngôn ngữ mới ngay hay dùng sau vào một thời điểm khác. Nếu chọn "khởi động lại sau", cấu hình phải được lưu lại (bất kể là lưu thủ công hay dùng tính năng lưu cấu hình khi tắt NVDA).

##### Lưu cấu hình khi tắt NVDA

Nếu được chọn, NVDA sẽ lưu các thay đổi của bạn ngay sau khi tắt NVDA.

##### Hiển thị tùy chọn thoát khi tắt NVDA

Tùy chọn này là một hộp kiểm (check box), cho phép hiển thị một hộp thoại khi thoát NVDA, hỏi bạn muốn làm gì. Nếu chọn, một hộp thoại sẽ xuất hiện khi bạn chuẩn bị thoát NVDA, hỏi bạn có muốn thoát NVDA, muốn khởi động lại vô hiệu hóa các add-on hoặc cài bản cập nhật đang chờ (nếu có). Nếu không chọn, NVDA sẽ thoát ngay lập tức.

##### Phát âm thanh khi khởi động hay tắt NVDA

Đánh dấu tùy chọn này nếu bạn muốn có âm thanh thông báo khi khởi động và thoát NVDA.

##### Mức độ log

Đây là một hộp xổ cho phép bạn chọn cấp độ log khi NVDA đang chạy. Thông thường, bạn không cần đụng đến tùy chọn này. Tuy nhiên, trong trường hợp cần thông tin để báo lỗi hay bật / tắt tính năng ghi log thì nó có thể là tùy chọn hữu ích.

Các mức độ log bao gồm:

- Tắt: ngoài một thông điệp ngắn gọn lúc khởi động, NVDA sẽ không ghi lại bất cứ cái gì khi nó được gọi chạy.
- Thông tin: NVDA sẽ ghi các thông tin cơ bản như thông điệp lúc khởi động và các thông tin hữu ích cho nhà phát triển.
- cảnh báo gỡ lỗi: các thông điệp cảnh báo không tạo ra từ các lỗi nghiêm trọng sẽ được ghi lại.
- Đầu vào / đầu ra: đầu vào từ bàn phím, và các màn hình nổi cũng như đầu ra tiếng nói và chữ nổi sẽ được ghi lại.
  - Nếu quan ngại về sự riêng tư thì đừng chọn cấp độ log này.
- Gỡ lỗi: ngoài các thông tin, cảnh báo và thông điệp đầu vào / đầu ra, các thông điệp gỡ lỗi bổ sung cũng sẽ được ghi lại.
  - Cũng giống như đầu vào / đầu ra, Nếu quan ngại về sự riêng tư thì đừng nên chọn cấp độ log này.

##### Khởi động NVDA sau khi tôi đăng nhập

Nếu chọn mục này thì NVDA sẽ tự khởi động khi bạn đăng nhập vào Windows. Tùy chọn này chỉ có trên bản cài đặt của NVDA.

##### Dùng NVDA trong khi đăng nhập ( yêu cầu quyền quản trị)

Nếu đăng nhập vào Windows bằng cách cung cấp tên truy cập và mật khẩu, bật tùy chọn này để NVDA tự khởi động trong màn hình đăng nhập khi khởi động Windows. Tùy chọn này chỉ có trong phiên bản cài đặt của NVDA.

##### Sử dụng cấu hình hiện tại trong khi đăng nhập và các màn hình bảo vệ (yêu cầu quyền quản trị)

Bấm nút này để sao chép cấu hình hiện tại tới thư mục cấu hình hệ thống của NVDA. Lúc này, NVDA sẽ sử dụng các cấu hình đó trong khi đăng nhập và khi chạy trong màn hình UAC hay các màn hình bảo vệ khác. Để chắc chắn việc sao chép tất cả các thiết lập hiện tại, trước hết, hãy lưu chúng bằng control+NVDA+c hoặc chọn lưu cấu hình từ trình đơn của NVDA. Tùy chọn này chỉ có trong phiên bản cài đặt của NVDA.

##### Tự động kiểm tra cập nhật NVDA

Nếu được chọn, NVDA sẽ tự kiểm tra phiên bản mới và thông báo lại cho bạn nếu có. Bạn cũng có thể tự kiểm tra các phiên bản mới bằng cách chọn mục "Kiểm tra phiên bản mới" ở phần Trợ giúp trong trình đơn của NVDA. Khi kiểm tra cập nhật thủ công hay tự động, cần cho phép NVDA gửi vài thông tin tới máy chủ để nhận đúng bản cập nhật cho hệ thống của bạn. Các thông tin được gửi đi bao gồm:

- Phiên bản NVDA hiện tại
- Phiên bản hệ điều hành
- Hệ điều hành 32 hay 64 bit

##### Cho phép dự án NVDA thu thập thống kê sử dụng NVDA

Nếu được chọn, NV Access sẽ dùng các thông tin từ việc kiểm tra cập nhật để theo dõi số người dùng NVDA, bao gồm các thông tin cụ thể phiên bản hệ điều hành và quốc gia của bạn. Lưu ý rằng cho dù địa chỉ IP sẽ được dùng để lấy số liệu thống kê tại quốc gia của bạn khi kiểm tra cập nhật, nhưng nó không bao giờ được lưu giữ. Ngoài những thông tin bắt buộc cho việc kiểm tra cập nhật, các thông tin sau đây cũng được gửi đi:

- Ngôn ngữ giao diện của NVDA
- NVDA được cài đặt hay chạy trực tiếp
- Tên bộ đọc đang dùng (bao gồm tên add-on và trình điều khiển (driver) của nó)
- Tên màn hình chữ nổi đang dùng (bao gồm tên driver của nó)
- Đầu ra chữ nổi (nếu đang dùng màn hình nổi)

Đây là những thông tin hữu ích để NV Access ưu tiên phát triển tính năng mới cho các bản NVDA trong tương lai.

##### Báo bản cập nhật đang chờ khi khởi động

Nếu bật tùy chọn này, NVDA sẽ thông báo cho bạn là có bản cập nhật đang chờ khi khởi động để bạn cài đặt nó. Bạn cũng có thể cài đặt cập nhật thủ công từ hộp thoại thoát NVDA (nếu đã bật), từ trình đơn NVDA, hoặc khi bạn thực hiện lệnh kiểm tra cập nhật từ trình đơn trợ giúp.

#### 12.1.2. Thiết lập bộ đọc (NVDA+control+v)

Phân loại tiếng nói trong hộp thoại cấu hình NVDA chứa các tùy chọn cho phép bạn thay đổi bộ đọc cũng như các thuộc tính giọng đọc cho bộ đọc được chọn. Để dùng một cách khác nhanh hơn và có thể thực hiện các thay đổi về giọng đọc ở bất cứ đâu, vui lòng xem phần vòng thiết lập tham số cho giọng đọc.

Phân loại này có các tùy chọn sau:

##### Thay đổi bộ đọc

Mục đầu tiên trong phân loại tiếng nói là nút Thay đổi.... Nút này gọi chạy hộp thoại Chọn bộ đọc, cho phép bạn chọn bộ đọc và thiết bị đầu ra. Hộp thoại này được mở đè lên hộp thoại cấu hình NVDA. Việc lưu lại hay hủy bỏ các thiết lập trong hộp thoại này sẽ đưa bạn trở về hộp thoại cấu hình NVDA.

##### Giọng

Đây là hộp xổ liệt kê tất cả các giọng của bộ đọc đang dùng. Dùng mũi tên để nghe các giọng. Mũi tên trái và lên dùng để đi lên và mũi tên phải và xuống dùng để đi xuống trong danh sách.

##### Biến Thể

Nếu bạn sử dụng bộ đọc eSpeak NG đi kèm với NVDA, hộp xổ này cho phép bạn chọn tên giọng đọc phát âm theo vùng miền. Các biến thể này của eSpeak NG cũng khá giống với giọng đọc chính, vì nó chỉ thay đổi một số thuộc tính của giọng đọc đã chọn. Một số biến thể nghe giống giọng nam, một số giống giọng nữ và một số khá giống giọng ếch kêu. Nếu dùng một bộ đọc của bên thứ ba, bạn cũng có thể thay đổi được giá trị này nếu giọng đọc được chọn có hỗ trợ.

##### Tốc độ

Cho phép bạn thay đổi tốc độ đọc. Đây là một thanh trượt có giá trị từ 0 đến 100 - 0 là chậm nhất, 100 là nhanh nhất.

##### Đẩy tốc độ

Bật tùy chọn này sẽ tăng tốc độ đọc một cách đáng kể, nếu bộ đọc hiện tại có hỗ trợ.

##### Cao độ

cho phép bạn thay đổi cao độ của giọng hiện tại. Đây là thanh trượt có giá trị từ 0 đến 100 - 0 là thấp nhất, 100 là cao nhất.

##### Âm lượng

Tùy chọn này là thanh trượt có giá trị từ 0 đến 100 - 0 là nhỏ nhất, 100 là lớn nhất.

##### Ngữ điệu

Tùy chọn này là một thanh trượt cho phép bạn chọn ngữ điệu cho giọng đọc.

##### Tự động chuyển ngôn ngữ

Tùy chọn này cho phép bạn chọn tự động chuyển ngôn ngữ của bộ đọc nếu văn bản có đánh dấu ngôn ngữ cho phần nội dung nào đó. Nó được chọn mặc định.

##### Tự động chuyển giọng theo vùng miền

Tùy chọn này cho phép chuyển giọng theo vùng miền trong cùng một ngôn ngữ, thay vì chỉ chuyển sang ngôn ngữ đó. Ví dụ, đọc bằng giọng Anh (Mỹ), nhưng tài liệu lại quy định vài nội dung là tiếng Anh (Anh), bộ đọc sẽ chuyển giọng nếu bật tùy chọn này. Mặc định, tùy chọn này không được bật.

##### Mức độ đọc dấu câu và ký hiệu

Phím tắt: NVDA+p

Cho phép bạn chọn chế độ đọc dấu câu và ký hiệu. Ví dụ, nếu bạn chọn tất cả thì tất cả các dấu và ký hiệu trong văn bản sẽ được đọc. Tùy chọn này áp dụng cho tất cả các bộ đọc chứ không chỉ riêng cho bộ đọc hiện tại.

##### Sử dụng giọng đọc của ngôn ngữ để xử lý kí hiệu và ký tự

Mặc định, tùy chọn này được bật, để chọn có thể sử dụng giọng đọc để đọc các ký tự và ký hiệu hay không. Nếu bạn thấy NVDA đọc dấu câu không đúng cho một ngôn ngữ với bộ đọc hoặc giọng đọc đang dùng, bạn có thể tắt tùy chọn này để NVDA dùng các thiết lập ngôn ngữ chung.

##### Tích hợp dữ liệu của Unicode Consortium (bao gồm biểu tượng cảm xúc) khi xử lý kí hiệu và kí tự

Bật hộp kiểm này, NVDA sẽ bao gồm thêm các từ điển phát âm kí hiệu khi phát âm kí tự và kí hiệu. Những từ điển này chứa mô tả cho các kí hiệu (đặc biệt là biểu tượng cảm xúc) được cung cấp bởi Unicode Consortium là một phần của kho dữ liệu tên Common Locale Data Repository. Nếu muốn NVDA đọc mô tả kí tự của các biểu tượng cảm xúc dựa trên kho dữ liệu đó, bạn phải bật tùy chọn này. Tuy nhiên, nếu bạn đang dùng một bộ đọc có hỗ trợ mô tả các biểu tượng cảm xúc một cách tự nhiên, bạn có thể tắt tùy chọn này.

Lưu ý rằng việc thêm hay sửa thủ công các mô tả cho kí tự sẽ được lưu lại thành một phần trong thiết lập người dùng của bạn. Vậy nên, nếu thay đổi mô tả của một biểu tượng cảm xúc cụ thể, tùy chỉnh mô tả của bạn sẽ được đọc cho biểu tượng đó, bất kể tùy chọn này có bật hay không. Bạn có thể thêm, sửa hay xóa các mô tả kí hiệu trong hộp thoại phát âm kí hiệu / dấu câu của NVDA.

Để bật / tắt việc bao gồm dữ liệu Unicode Consortium ở bất cứ đâu, hãy gán một thao tác / phím tắt thông qua Hộp thoại quản lý thao tác.

##### Phần trăm thay đổi độ cao cho chữ hoa

Trường nhập liệu này cho phép bạn nhập phần trăm độ cao sẽ thay đổi khi đọc các chữ cái in hoa. Đây là giá trị phần trăm, giá trị số âm sẽ giảm độ cao và ngược lại. Nếu không muốn thay đổi cao độ thì bạn có thể thiết lập là 0. Thông thường, NVDA sẽ tăng độ cao của giọng đọc cho các chữ viết hoa, nhưng vài bộ đọc hỗ trợ chưa tốt tính năng này. Trường họp này, hãy cân nhắc sử dụng tính năng thông báo chữ hoa hoặc Beep cho chữ hoa để thay thế.

##### Thông báo chữ hoa

Bật tùy chọn này sẽ cho phép NVDA đọc thông báo chữ in hoa khi đứng trước chữ in hoa hoặc khi đánh vần

##### Beep cho chữ hoa

Nếu được chọn, NVDA sẽ báo tiếng beep khi đứng trước chữ in hoa.

##### Sử dụng chức năng đánh vần nếu có hỗ trợ

Một số từ chỉ có một ký tự nhưng việc phát âm ký tự đó thì còn tùy thuộc vào việc coi đó là một từ hay một ký tự. Ví dụ trong tiếng anh thì "a" vừa là một từ vừa là một ký tự, nhưng cách phát âm ở mỗi trường hợp là khác nhau. Tùy chọn này cho phép phân biệt các trường hợp đó nếu bộ đọc có hỗ trợ. Phần lớn các bộ đọc đều hỗ trợ chức năng này.

Thường thì tùy chọn này được bật. Tuy nhiên, một số bộ đọc của Microsoft không phát triển tính năng này nên hoạt động không chính xác. Nếu bạn gặp trục trặc khi phát âm một số kí tự nhất định, hãy thử tắt nó đi.

#### 12.1.3. Chọn bộ đọc (NVDA+control+s)

Hộp thoại chọn bộ đọc, có thể mở bằng cách kích hoạt nút Thay đổi... trong phân loại tiếng nói của hộp thoại cấu hình NVDA, cho phép bạn chọn bộ đọc nào sẽ dùng với NVDA. khi chọn được bộ đọc mong muốn, bạn có thể bấm Đồng ý và NVDA sẽ gọi bộ đọc đó lên. Nếu có lỗi khi gọi bộ đọc, NVDA sẽ thông báo cho bạn và dùng lại bộ đọc trước đó.

##### Bộ đọc

Tùy chọn này cho phép bạn chọn bộ đọc để dùng với NVDA.

Để biết thêm thông tin về danh sách các bộ tổng hợp tiếng nói mà NVDA hỗ trợ, vui lòng xem phần Các bộ tổng hợp tiếng nói được hỗ trợ.

Trong danh sách các bộ đọc trên, có một mục là "Không đọc", cho phép NVDA hoạt động nhưng không đọc gì cả. chức năng này có thể hữu ích cho những người chỉ muốn dùng NVDA với màn hình nổi hay các lập trình viên chỉ muốn dùng trình hiển thị nội dung đọc.

##### Thiết bị đầu ra

Tùy chọn này cho phép bạn chọn thiết bị audio cho bộ đọc mà bạn đã chọn để NVDA đọc.

##### Chế Độ Giảm Âm

Phím tắt: NVDA+shift+d

Từ Windows 8 trở lên, tùy chọn này cho phép bạn cấu hình NVDA sẽ giảm âm lượng của các ứng dụng khác khi NVDA đang đọc, luôn luôn giảm hoặc không giảm.

- Không giảm (no ducking): NVDA không giảm âm lượng âm thanh từ các ứng dụng khác.
- Giảm khi đọc và phát âm thanh: NVDA chỉ giảm âm lượng âm thanh của các ứng dụng khác khi NVDA đọc hoặc phát âm thanh. Chức năng này có thể không hoạt động với mọi bộ đọc.
- Luôn luôn giảm: NVDA giảm âm lượng âm thanh của ứng dụng khác trong suốt thời gian NVDA chạy.

Tùy chọn này chỉ xuất hiện khi NVDA được cài đặt. Hiện không thể hỗ trợ tùy chọn giảm âm này cho phiên bản tạm và bản chạy trực tiếp.

#### 12.1.4. Vòng thiết lập tham số cho giọng đọc

Ngoài việc thay đổi các tham số cho giọng đọc trong phân loại tiếng nói, bạn còn có thể thay đổi chúng bằng các phím tắt ở bất cứ nơi nào.Dưới đây là các phím tắt đó:

Chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Mô tả
--- | --- | --- | ---
Chuyển tới tham số tiếp theo của giọng đọc | NVDA+control+mũi tên phải | NVDA+shift+control+mũi tên phải | Chuyển tới tham số tiếp theo của giọng đọc, nếu hết thì sẽ quay vòng
Chuyển tới tham số trước đó của giọng đọc | NVDA+control+mũi tên trái | NVDA+shift+control+mũi tên trái | Chuyển tới tham số trước đó của giọng đọc, nếu hết thì sẽ quay vòng
Tăng giá trị cho tham số hiện tại | NVDA+control+mũi tên lên | NVDA+shift+control+mũi tên lên | Tăng giá trị cho tham số hiện tại
Giảm giá trị cho tham số hiện tại | NVDA+control+mũi tên xuống | NVDA+shift+control+mũi tên xuống | Giảm giá trị cho tham số hiện tại

#### 12.1.5. Chữ Nổi

Phân loại chữ nổi trong hộp thoại cấu hình của NVDA có các tùy chọn cho phép bạn thực hiện một vài thay đổi liên quan đến đầu vào và đầu ra chữ nổi. Phân loại này có các tùy chọn sau:

##### Thay đổi màn hình nổi

Nút Thay đổi... trong phân loại chữ nổi của hộp thoại cấu hình NVDA kích hoạt hộp thoại chọn màn hình nổi để lựa chọn màn hình sẽ dùng. Hộp thoại này được mở đè lên hộp thoại cấu hình NVDA. Lưu hay hủy bỏ các thiết lập trong hộp thoại này sẽ đưa bạn trở về hộp thoại cấu hình NVDA.

##### Bảng Mã Đầu Ra

Tùy chọn kế tiếp trong phân loại này là một hộp xổ chọn bảng mã đầu ra. Trong hộp xổ này, bạn sẽ tìm thấy bảng mã chữ nổi cho các ngôn ngữ khác nhau, phiên bản chuẩn và các cấp độ. Bảng mã được chọn sẽ dùng để chuyển đổi nội dung và hiển thị trên màn hình nổi. Bạn có thể dùng các phím mũi tên để duyệt qua danh sách các bảng mã..

##### Bảng Mã Đầu Vào

Tiếp theo với tùy chọn trước đó là hộp xổ chọn bảng mã chữ nổi đầu vào. Bảng mã được chọn sẽ dùng để chuyển đổi nội dung được nhập bằng kiểu bàn phím Perkins sang dạng văn bản. Bạn có thể dùng các phím mũi tên để duyệt qua danh sách các bảng mã..

Lưu ý, tùy chọn này chỉ có ý nghĩa khi màn hình nổi của bạn có bàn phím kiểu Perkins và driver của nó có hỗ trợ tính năng này. Nếu màn hình nổi có bàn phím Perkins nhưng không hỗ trợ phần nhập liệu, nó sẽ được lưu ý trong phần Các màn hình nổi được hỗ trợ.

##### Mở rộng từ tại vị trí con trỏ theo bảng chữ nổi máy tính được viết đầy đủ

Tùy chọn này cho phép từ dưới vị trí con trỏ được hiển thị đầy đủ theo chữ nổi máy tính.

##### Hiển Thị Con Trỏ

Tùy chọn này dùng để chọn hiển thị hoặc không hiển thị con trỏ trên màn hình nổi. Nó có hiệu lực đối với dấu nháy hệ thống và con trỏ duyệt nhưng không có tác dụng với dấu báo vùng chọn.

##### Nhấp Nháy Con Trỏ

Tùy chọn này cho phép con trỏ nhấp nháy hay không. Nếu tắt, con trỏ nổi sẽ luôn luôn ở tình trạng nổi và không nhấp nháy. Dấu báo vùng chọn không thay đổi, vẫn sử dụng chấm 7 và 8 và không nháy.

##### Tốc Độ Nháy Con Trỏ (ms)

Tùy chọn này là ô nhập số, cho phép bạn nhập tốc độ nhấp nháy của con trỏ theo đơn vị mili giây.

##### Hình Con Trỏ Focus

Tùy chọn này cho phép chọn hình dạng, kiểu mẫu chấm cho con trỏ nổi khi đi theo focus. Dấu báo vùng chọn vẫn sử dụng chấm 7 và 8 và không nháy. Nó không bị ảnh hưởng bởi tùy chọn này.

##### Hình Con Trỏ Duyệt

Tùy chọn này cho phép chọn hình dạng, kiểu mẫu chấm cho con trỏ nổi khi đi theo con trỏ duyệt. Dấu báo vùng chọn vẫn sử dụng chấm 7 và 8 và không nháy. Nó không bị ảnh hưởng bởi tùy chọn này.

##### Hiển thị thông điệp

Đây là một hộp xổ cho phép bạn lựa chọn việc hiển thị thông điệp bằng chữ nổi của NVDA và khi nào thì chúng tự biến mất.

##### Thời Gian Kết Thúc Thông Điệp (giây)

Tùy chọn này kiểm soát thời gian kết thúc hiển thị các thông điệp trên màn hình nổi. Thông điệp của NVDA sẽ bị loại bỏ ngay lập tức khi bấm một phím routing trên màn hình chữ nổi, nhưng sẽ xuất hiện lại khi bấm một phím tương ứng để kích hoạt thông điệp. Tùy chọn này chỉ xuất hiện khi tùy chọn "Hiện thông điệp" được thiết lập là "Dùng thời gian chờ".

##### Đưa Braille Theo

Phím tắt: NVDA+control+t

Tùy chọn này cho phép bạn chọn con trỏ nổi sẽ đi theo con trỏ / dấu nháy hệ thống, theo con trỏ duyệt / đối tượng điều hướng hay cả hai. Khi chọn "tự động", NVDA mặc định sẽ đi theo focus hệ thống và dấu nháy hệ thống. Trường hợp này, khi vị trí con trỏ điều hướng đối tượng hay con trỏ duyệt bị thay đổi bởi thao tác cụ thể của người dùng, NVDA sẽ tạm thời đi theo con trỏ duyệt cho đến khi có sự thay đổi của focus hệ thống và dấu nháy hệ thống. Nếu muốn nó chỉ đi theo focus và dấu nháy, bạn cần cấu hình cho con trỏ nổi đi theo focus. Trường hợp này, con trỏ nổi sẽ không đi theo con trỏ NVDA trong khi duyệt đối tượng hay con trỏ duyệt trong khi duyệt. Nếu muốn con trỏ nổi đi theo khi duyệt đối tượng và nội dung, bạn cần cấu hình con trỏ nổi đi theo con trỏ duyệt. Trường hợp này, con trỏ nổi sẽ không đi theo focus và dấu nháy hệ thống.

##### Đọc Theo Đoạn

Khi bật, nội dung sẽ được hiển thị trên màn hình nổi theo đoạn thay vì dòng. Lệnh chuyển về dòng trước và dòng kế cũng sẽ chuyển qua đoạn tương ứng. Điều này có nghĩa là bạn không cần cuộn màn hình ở cuối mỗi dòng, khi nội dung có thể hiển thị đầy đủ trên màn hình nổi. Nó có thể giúp bạn đọc xuyên suốt một đoạn nội dung dài. Tùy chọn này mặc định không được bật.

##### Tránh Tách Từ

Nếu được bật, một từ quá dài nằm cuối màn hình nổi sẽ không bị tách ra. Thay vào đó, nó sẽ chừa ra vài ô trắng ở cuối màn hình. Khi cuộn màn hình, bạn có thể đọc toàn bộ từ đó. Tính năng này đôi khi được gọi là "Word wrap". Lưu ý, nếu một từ quá dài và không thể hiển thị trên màn hình nổi, từ đó vẫn phải bị tách.

Nếu tùy chọn được tắt, phần lớn của một từ sẽ được hiển thị, trong khi phần còn lại sẽ bị cắt. Khi cuộn màn hình, bạn sẽ đọc được phần còn lại của từ.

Bật tùy chọn này có thể giúp bạn đọc trôi chảy hơn, nhưng cũng đòi hỏi thực hiện thao tác cuộn màn hình nhiều lần hơn.

##### Trình Bày Ngữ Cảnh tại Focus

Tùy chọn này cho phép chọn những thông tin ngữ cảnh nào sẽ hiển thị trên màn hình nổi khi một đối tượng có focus. Thông tin ngữ cảnh là những thông tin của những đối tượng liên quan theo cấp nằm trong đối tượng hiện tại. Ví dụ, khi đứng ở một mục trong danh sách, mục đó là một phần nằm trong đối tượng danh sách. Và danh sách là có thể nằm trong một hộp thoại, v...v... Vui lòng xem phần Duyệt đối tượng để nắm rõ khái niệm về mối quan hệ giữa các đối tượng.

Nếu chọn điền trên màn hình các thay đổi ngữ cảnh, NVDA sẽ hiển thị đầy đủ thông tin ngữ cảnh trên màn hình, nhưng lưu ý là nó chỉ hiển thị những phần ngữ cảnh thay đổi. Ví dụ như với trường hợp ở trên, khi đổi focus đến danh sách, màn hình nổi sẽ hiển thị mục trong danh sách đó. Nếu màn hình nổi còn ô trống, NVDA sẽ hiển thị thông tin báo mục đó thuộc danh sách. Và nếu bạn di chuyển giữa các mục trong danh sách với mũi tên, nó sẽ cho rằng bạn vẫn đang ở trong danh sách. Vì vậy, khi focus chuyển đến những mục còn lại trong danh sách, nó sẽ chỉ hiển thị mục đang có focus. Để đọc lại những thông tin ngữ cảnh trước đó, bạn cần phải cuộn màn hình nổi về trước.

Nếu chọn là Luôn luôn điền trên màn hình, NVDA sẽ hiển thị đầy đủ thông tin ngữ cảnh trên màn hình nổi nếu còn ô trống cho dù những thông tin này vẫn như trước đó. Lựa chọn này có một điểm lợi là NVDA sẽ hiển thị mọi thông tin trên toàn bộ màn hình nếu có thể. Tuy nhiên, vị trí bắt đầu có focus trên màn hình luôn luôn khác nhau. Nó có thể bất tiện cho bạn khi duyệt một danh sách có nhiều mục trong đó, ví dụ như cần phải di chuyển ngón tay để tìm phần bắt đầu của một mục. Đây là lựa chọn mặc định cho NVDA 2017.2 trở về trước.

Nếu chọn chỉ hiển thị thông tin ngữ cảnh khi cuộn lại thì mặc định NVDA sẽ không hiển thị thông tin ngữ cảnh trên màn hình nổi. Vì vậy, nó chỉ hiển thị bạn đang đứng tại mục có focus. Để đọc thông tin ngữ cảnh, bạn cần cuộn màn hình nổi về trước.

Để chuyển đổi giữa các chế độ trình bày ngữ cảnh, bạn có thể gán phím tắt / thao tác tùy chỉnh cho nó trong hộp thoại quản lý thao tác.

#### 12.1.6. Chọn màn hình nổi (NVDA+control+a)

Hộp thoại chọn màn hình nổi, có thể mở bằng cách kích hoạt nút Thay đổi... trong phân loại chữ nổi của hộp thoại cấu hình NVDA,cho phép bạn chọn màn hình để hiển thị đầu ra chữ nổi trong NVDA. Khi chọn được màn hình mong muốn, bạn có thể bấm Đồng ý và NVDA sẽ gọi màn hình đã chọn. Nếu có lỗi khi gọi các driver của màn hình, NVDA sẽ thông báo và tiếp tục dùng màn hình trước đó nếu có.

##### Màn Hình Nổi

Hộp xổ này có vài tùy chọn, phụ thuộc vào driver màn hình nổi nào đang được cài trên máy bạn. Dùng phím mũi tên để di chuyển qua các tùy chọn này.

Tùy chọn tự động sẽ cho phép NVDA ngầm tìm kiếm nhiều màn hình nổi được hỗ trợ. Khi bật tính năng này và bạn kết nối một màn hình được hỗ trợ thông qua USB hay bluetooth, NVDA sẽ tự kết nối với màn hình.

Không có Braille nghĩa là máy bạn không dùng màn hình nổi.

Vui lòng xem phần Các màn hình nổi được hỗ trợ để biết thêm thông tin về các màn hình được hỗ trợ và những màn hình nào trong số đó có hỗ trợ việc ngầm tự nhận biết.

##### Cổng

Tùy chọn này, nếu có, cho phép bạn chọn cổng hoặc loại kết nối sử dụng để giao tiếp với màn hình nổi được chọn. Nó là một hộp xổ gồm các lựa chọn có sẵn cho màn hình nổi đó.

Mặc định, NVDA sẽ tự động nhận dạng cổng. Nghĩa là, việc kết nối màn hình nổi với máy tính sẽ được tự động thiết lập bằng cách chương trình tự quét cổng USB và bluetooth trên hệ thống. Tuy nhiên, với một số màn hình nổi, bạn có thể chỉ định cổng kết nối cho nó. Một số lựa chọn thường gặp là: "tự động" (yêu cầu NVDA tự động hóa quá trình nhận dạng và kết nối), "USB", "bluetooth" và giao tiếp qua cổng serial nếu màn hình nổi bạn có hỗ trợ kiểu giao tiếp này.

3Tùy chọn này sẽ không hiển thị nếu màn hình nổi của bạn chỉ hỗ trợ tự động nhận dạng cổng.

Bạn nên tham khảo tài liệu của màn hình nổi tại phần Các màn hình nổi được hỗ trợ để kiểm tra các phương thức nào được hỗ trợ cho dòng màn hình chữ nổi của bạn.

#### 12.1.7. Hỗ trợ nhìn

Phân loại hỗ trợ nhìn trong hộp thoại cấu hình NVDA cho phép bạn bật, tắt và cấu hình việc hỗ trợ nhìn.

Lưu ý rằng các tùy chọn trong phân loại này có thể được mở rộng bởi các add-on của NVDA. Mặc định, phân loại này có các tùy chọn sau:

##### Làm Nổi Trực Quan

Các hộp kiểm trong nhóm này điều khiển hoạt động của tính năng Làm Nổi Trực Quan.

- Kích hoạt làm nổi: bật / tắt Làm Nổi Trực Quan.
- Làm nổi focus hệ thống: bật / tắt làm nổi focus hệ thống.
- Làm nổi đối tượng điều hướng: bật / tắt làm nổi đối tượng điều hướng.
- Làm nổi con trỏ chế độ duyệt: bật / tắt làm nổi con trỏ ảo trong chế độ duyệt.

Lưu ý rằng việc chọn hay bỏ chọn hộp kiểm "Kích hoạt làm nổi" cũng kéo theo thay đổi trạng thái của ba hộp kiểm còn lại. Vậy nên, nếu "Kích hoạt làm nổi" bị tắt và bạn chọn hộp kiểm này, ba hộp kiểm còn lại cũng sẽ tự được chọn theo. Nếu bạn chỉ muốn làm nổi focus mà không chọn các hộp kiểm đối tượng điều hướng và chế độ duyệt, bạn sẽ phải chọn vào hộp kiểm "Kích hoạt làm nổi".

##### Che màn hình

Bạn có thể bật tính năng Che Màn Hình bằng cách chọn hộp kiểm "Làm đen màn hình (ngay lập tức)". Sẽ có một cảnh báo rằng màn hình của bạn sẽ trở nên đen sau khi kích hoạt. Trước khi tiếp tục (chọn "Có"), hãy chắc rằng bạn đã bật tiếng nói / chữ nổi và có thể điều khiển máy tính của mình mà không cần đến màn hình. Chọn "Không" nếu thấy không còn muốn che màn hình nữa. Nếu đã chắc chắn, bạn có thể bấm nút có để bật che màn hình. Nếu không muốn hiển thị thông điệp cảnh báo này nữa, bạn có thể cấu hình trong hộp thoại hiển thị nó. Bạn cũng có thể bật lại thông điệp cảnh báo bằng cách chọn hộp kiểm "Luôn hiện cảnh báo khi bật che màn hình" ở kế bên hộp kiểm "Làm đen màn hình".

Để bật / tắt tính năng Che Màn Hình ở bất cứ đâu, hãy gán thao tác / phím tắt thông qua hộp thoại Quản lý thao tác.

Mặc Định, sẽ có âm thanh phát lên khi bật / tắt tính năng che màn hình. Muốn thay đổi điều này, bạn có thể bỏ chọn hộp kiểm "Phát âm thanh khi bật / tắt che màn hình".

##### Thiết lập cho công cụ hỗ trợ nhìn của bên thứ ba

Các trình cải thiện khả năng nhìn bổ sung có thể được cung cấp trong các gói add-on của NVDA. Khi các trình hỗ trợ tồn tại các cài đặt có thể thiết lập, chúng sẽ hiển thị theo từng nhóm phân biệt trong phân loại cài đặt này. Để biết các thiết lập cho một trình hỗ trợ, vui lòng xem tài liệu của trình hỗ trợ đó.

#### 12.1.8. Bàn phím (NVDA+control+k)

Phân loại bàn phím trong hộp thoại cấu hình NVDA có các tùy chọn cho việc dùng chương trình này với bàn phím. Phân loại này có các tùy chọn sau:

##### Kiểu bàn phím

Hộp xổ này cho phép bạn chọn kiểu bàn phím đẻ dùng với NVDA. Hiện tại, có hai kiểu bàn phím là Desktop và Laptop.

##### Chọn các phím bổ trợ NVDA

Các hộp kiểm trong danh sách này điều khiển việc có thể dùng phím nào làm phím bổ trợ NVDA. Chọn trong các phím sau đây:

- Phím khóa hoa
- Phím insert trên bàn phím số
- Phím insert mở rộng (thường được tìm thấy phía trên các phím mũi tên, bên cạnh phím home và end)

Nếu không chọn phím nào làm phím bổ trợ thì NVDA không thể sử dụng được một số lệnh nhất định. Vậy nên, NVDA sẽ hiển thị thông báo lỗi nếu không chọn phím nào hết mà bấm nút Đồng ý hay Áp dụng. Sau khi bỏ qua bảng báo lỗi, bạn phải chọn ít nhất một phím làm phím bổ trợ.

##### Đọc ký tự khi gõ

Phím bật/tắt: NVDA+2

Khi được chọn, NVDA sẽ đọc mỗi ký tự sau khi bạn gõ vào từ bàn phím.

##### Đọc từ khi gõ

Phím bật/tắt: NVDA+3

Khi được chọn, NVDA sẽ đọc từng từ ngay sau khi bạn gõ xong một từ.

##### Ngừng đọc khi gõ ký tự

Nếu được chọn, việc đọc sẽ bị ngắt giữa chừng khi bạn gõ phím. Tùy chọn này mặc định được bật.

##### Ngừng đọc khi bấm phím Enter

Nếu được chọn, việc đọc sẽ bị ngắt giữa chừng khi bạn gõ phím enter. Tùy chọn này mặc địn được bật.

##### Cho phép thay đổi vị trí đọc khi đọc tất cả

Nếu được chọn thì việc thay đổi vị trí của con trỏ bằng các phím di chuyển nhanh trong chế độ duyệt tài liệu hay các phím di chuyển qua các dòng, các đoạn trong văn bản sẽ không dừng đọc. Thay vào đó, nó sẽ chuyển đến vị trí mới theo phím lệnh di chuyển được bấm và đọc tiếp.

##### beep nếu gõ ký tự thường khi phím khóa hoa đang bật

Nếu được chọn, sẽ có tiếng beep cảnh báo nếu gõ chữ cái kết hợp với phím shift khi bật phím khóa hoa. Đôi khi, phím Khóa hoa bật mà bạn không biết nên khi muốn gõ một chữ in hoa thì bạn hay bấm thêm phím Shift nhưng điều đó lại tạo ra chữ in thường. Do vậy, chức năng này khá hữu ích trong trường hợp trên.

##### Đọc phím lệnh

Phím bật/tắt: NVDA+4

Nếu được chọn, NVDA sẽ thông báo các phím không phải là kí tự. Điều này cũng bao gồm các kết hợp như control cộng với một kí tự nào đó.

##### Phát âm thanh báo lỗi chính tả khi nhập liệu

Nếu được bật, một âm thanh ngắn sẽ được phát khi từ bạn gõ có lỗi chính tả. Tùy chọn này chỉ hoạt động khi tùy chọn thông báo lỗi chính tả được bật trong phân loại định dạng tài liệu, được tìm thấy trong hộp thoại cấu hình NVDA.

##### Quản lý phím từ ứng dụng khác

Tùy chọn này cho phép quản lý việc sử dụng bàn phím từ các ứng dụng như bàn phím trên màn hình hay phần mềm nhận dạng tiếng nói. Nó được bật mặc định. Do vậy, một số người dùng nhất định có thể cần tắt nó đi. Ví dụ với những ai gõ tiếng Việt bằng phần mềm UniKey, cần tắt nó để gõ được chữ cái tiếng Việt.

#### 12.1.9. Thiết Lập Chuột(NVDA+control+m)

Phân loại chuột trong hộp thoại cấu hình của NVDA cho phép NVDA theo dõi chuột, phát tiếng beep theo tọa độ chuột và thiết lập các tùy chọn khác. Phân loại này gồm các mục sau:

##### Thông báo khi chuột thay đổi hình dạng

Nếu chọn, NVDA sẽ thông báo khi hình dạng của chuột thay đổi. Thông thường, hình dạng của chuột thay đổi để thể hiện một số thông tin nhất định như đang đứng tại một nơi có thể nhập liệu, đang tải một cái gì đó, v...v...

##### Thông báo khi di chuyển chuột

Phím bật/tắt: NVDA+m

Nếu được chọn, NVDA sẽ đọc những nội dung dưới con trỏ chuột khi bạn di chuyển nó trên màn hình. Điều này cho phép bạn tìm các đối tượng trên màn hình bằng cách di chuyển chuột, thay vì dùng chức năng duyệt đối tượng.

##### Đơn vị nội dung tại vị trí chuột

Nếu NVDA được thiết lập để đọc nội dung tại vị trí chuột khi di chuyển, tùy chọn này cho phép bạn chọn lượng nội dung sẽ được đọc khi chuột đi qua một đối tượng. Các giá trị cho tùy chọn này là: ký tự, từ, dòng hay đoạn.

Để bật / tắt tùy chọn lượng nội dung từ bất cứ đâu, hãy gán một thao tác thông qua hộp thoại Quản lý thao tác.

##### Thông báo vai trò đối tượng tại vị trí chuột

Nếu được chọn thì NVDA sẽ thông báo vai trò (loại) của đối tượng khi chuột đi qua nó.

##### Phát tọa độ âm thanh khi chuột di chuyển

Tùy chọn này sẽ phát ra âm thanh theo tọa độ của chuột để người dùng có thể thao tác với chuột bất kỳ nơi nào theo tọa độ màn hình. Chuột ở vị trí cao thì cao độ của âm thanh cũng cao hơn. Di chuyển chuột sang trái hoặc phải, âm thanh sẽ phát ra loa theo hướng trái hoặc phải (yêu cầu sử dụng loa hoặc tai nghe hỗ trợ âm thanh hai chiều).

##### Độ sáng kiểm soát âm lượng của tọa độ âm thanh

Nếu chọn "Phát tọa độ âm thanh khi chuột di chuyển" và chọn hộp kiểm này thì âm lượng của tọa độ âm thanh sẽ được kiểm soát bởi độ sáng màn hình tại vị trí chuột. Mặc định, tùy chọn này không được bật.

##### Bỏ qua đầu vào của chuột từ ứng dụng khác

Tùy chọn này cho phép người dùng bỏ qua các sự kiện của chuột (bao gồm di chuyển chuột và bấm các nút) được tạo bởi các ứng dụng khác như TeamViewer và các phần mềm điều khiển từ xa khác. Mặc định, tùy chọn này không được bật. Nếu bật tùy chọn này và bật luôn tùy chọn "Thông báo khi di chuyển chuột", NVDA sẽ không thông báo đối tượng tại vị trí chuột nếu nó được di chuyển bởi một ứng dụng khác.

#### 12.1.10. Tương tác cảm ứng

Phân loại này chỉ xuất hiện trên các máy tính có màn hình cảm ứng, chạy Windows 8 trở lên, cho phép bạn thiết lập cách NVDA tương tác với màn hình cảm ứng. Phân loại này gồm các mục sau:

##### Bật hỗ trợ tương tác cảm ứng

Hộp kiểm này bật hỗ trợ tương tác cảm ứng của NVDA. Nếu bật, bạn có thể dùng các ngón tay để duyệt và tương tác với các thành phần trên màn hình của thiết bị cảm ứng. Nếu tắt, hỗ trợ màn hình cảm ứng sẽ bị vô hiệu hóa, trừ khi không chạy NVDA. Có thể bật / tắt tùy chọn này bằng phím tắt NVDA+control+alt+t.

##### Chế độ gõ cảm ứng

Hộp kiểm này cho phép bạn thiết lập cách thức muốn sử dụng khi nhập văn bản bằng bàn phím cảm ứng. Nếu chọn hộp kiểm này, khi đi đến một phím trên bàn phím cảm ứng, bạn có thể buông ngón tay và phím đó sẽ được bấm. Nếu không đánh dấu chọn, bạn cần phải chạm hai lần để bấm nó.

#### 12.1.11. Con Trỏ Duyệt

Phân loại con trỏ duyệt trong hộp thoại cấu hình NVDA được dùng để cấu hình cách thức hoạt động của con trỏ duyệt trong NVDA. Phân loại này có các mục sau:

##### Theo focus hệ thống

Phím bật/tắt: NVDA+7

Nếu được bật thì con trỏ duyệt sẽ luôn nằm tại đối tượng có focus và nó sẽ thay đổi khi focus hệ thống thay đổi.

##### theo dấu nháy hệ thống

Phím bật/tắt: NVDA+6

Nếu được chọn thì vị trí con trỏ duyệt sẽ thay đổi theo vị trí con trỏ nháy.

##### Theo con trỏ chuột

Khi được chọn thì vị trí con trỏ duyệt sẽ thay đổi theo vị trí chuột.

##### Chế độ duyệt đơn giản

Nếu được chọn thì NVDA sẽ lọc bớt một số đối tượng như các đối tượng bị ẩn, các đối tượng chỉ có mục đích trang trí.

Để bật/tắt chế độ duyệt đơn giản ở bất cứ đâu, hãy gán thao tác / phím tắt cho tính năng này trong hộp thoại Quản lý thao tác.

#### 12.1.12. Trình Bày Đối Tượng (NVDA+control+o)

Phân loại trình bày đối tượng trong hộp thoại cấu hình NVDA được dùng để thiết lập các thông tin về các điều khiển được trình bày bởi NVDA như mô tả, vị trí, v...v... Phân loại này gồm các mục sau:

##### Đọc các thông báo trên đối tượng

Tùy chọn này là một hộp kiểm cho phép NVDA đọc thông báo của đối tượng khi nó xuất hiện. Rất nhiều đối tượng và các cửa sổ sẽ hiển thị một thông báo nhỏ (gọi là tool tip) khi bạn di chuyển chuột qua hoặc khi nó có focus.

##### Đọc các thông báo

Khi chọn hộp kiểm này, NVDA sẽ đọc các thông báo trợ giúp (help balloons) và các thông báo dạng toast (toast notifications) khi chúng xuất hiện.

- Thông báo trợ giúp thường là các thông báo xuất hiện trên các biểu tượng dưới khay hệ thống như tình trạng kết nối mạng hoặc là các cảnh báo về vấn đề an toàn của Windows.
- Thông báo toast được giới thiệu trong Windows 10 và xuất hiện ở trung tâm thông báo (notification center) trên khay hệ thống, cung cấp thông báo cho vài sự kiện (ví dụ: một bản cập nhật đã được tải, có thư mới trong hộp thư đến, v...v...).

##### Thông báo phím tắt của đối tượng

Nếu được chọn, NVDA sẽ thông báo phím tắt của đối tượng (nếu có). Ví dụ trình đơn File có phím tắt là Alt + F.

##### Thông Báo Thông Tin Vị Trí Đối Tượng

Tùy chọn này cho phép NVDA thông báo vị trí của đối tượng, ví dụ như 1 của 4 khi di chuyển đến đối tượng bằng focus hoặc khi duyệt các đối tượng.

##### Thông báo thông tin vị trí các đối tượng ẩn

Khi bật thông báo thông tin vị trí đối tượng ẩn, NVDA sẽ chẩn đoán và thông báo thông tin vị trí trong những trường hợp thông tin của đối tượng đó không có sẵn.

Khi bật, NVDA sẽ thông báo vị trí đối tượng cho nhiều loại điều khiển hơn như trình đơn, thanh công cụ. Tuy nhiên, thông tin này có thể không được chính xác lắm.

##### Thông Báo Mô Tả Của Đối Tượng

Bỏ chọn mục này nếu bạn không muốn NVDA đọc phần mô tả mỗi khi di chuyển đến một đối tượng (ví dụ: gợi ý tìm kiếm, đọc toàn bộ cửa sổ hộp thoại ngay khi nó được mở, v...v...).

##### Cách thông báo thanh tiến độ

Phím tắt: NVDA+u

Cho phép bạn chọn cách thông báo trạng thái của thanh tiến độ.

Có các lựa chọn như sau:

- Tắt: Không thông báo gì cả.
- Đọc: đọc giá trị phần trăm của thanh tiến trình.
- Beep: Thông báo trạng thái của thanh tiến trình qua tiếng beep.
- Đọc và beep: Vừa đọc và beep khi cập nhật trạng thái thanh tiến trình

##### Thông báo các thanh tiến độ ngầm

bật tùy chọn này cho phép NVDA vẫn thông báo trạng thái của thanh tiến độ ngay cả khi nó đang chạy ngầm. Nếu bạn thu nhỏ hay thoát khỏi cửa sổ có thanh tiến độ, NVDA vẫn cập nhật trạng thái của nó và bạn có thể làm những việc khác.

##### Thông báo thay đổi nội dung động

Phím bật/tắt: NVDA+5

Bật tắt chế độ thông báo nội dung mới trong các đối tượng phổ biến như terminal hay lịch sử trong các ứng dụng trò chuyện.

##### Phát âm thanh khi có gợi ý tự động

Bật/tắt thông báo gợi ý tự động. Nếu bật, NVDA sẽ phát âm thanh khi có các gọi ý. Các gợi ý tự động là một danh sách gồm những mục giống hoặc tương tự nội dung được gõ vào một ô hoặc tài liệu nào đó. Ví dụ: khi bạn gõ vào ô tìm kiếm trên start menu của Windows Vista trở đi, nó sẽ tự động liệt kê những gợi ý dựa trên những gì bạn đã gõ. Có một số ô nhập liệu như ô tìm kiếm trong những ứng dụng Windows 10, NVDA có thể thông báo có danh sách gợi ý xuất hiện khi bạn gõ nội dung. Danh sách gợi ý tự động sẽ tắt khi bạn di chuyển focus khỏi ô nhập liệu. Trong một số trường hợp, NVDA cũng sẽ thông báo tình trạng này.

#### 12.1.13. Phương Thức Nhập

Phân loại phương thức nhập cho phép bạn cấu hình cách NVDA thông báo những ký tự của một số ngôn ngữ ở Châu Á khi nhập liệu với IME hoặc những kiểu gõ khác. Lưu ý, do các phương thức nhập và tính năng của nó sẽ khác nhau rất nhiều; vì vậy, nó rất cần thiết để cấu hình làm sao cho phù hợp với phương thức nhập của bạn, nhằm giúp NVDA đọc tốt hơn khi nhập liệu.

##### Tự thông báo các lựa chọn hiện có

Tùy chọn này mặc định được bật, cho phép bạn chọn hoặc bỏ chọn tự động thông báo các lựa chọn khi nó hiển thị trong danh sách các lựa chọn hoặc khi trang của nó thay đổi. Tùy chọn này được bật cho phương thức nhập của các ngôn ngữ tượng hình như kiểu gõ Chinese ChangJie hoặc Boshiami. Vì nó sẽ tự động thông báo các ký hiệu, chữ số và bạn có thể chọn nó ngay lúc đó. Tuy nhiên, nếu dùng phương thức nhập kiểu phiên âm như Chinese New Phonetic, tùy chọn này nên được tắt vì các ký hiệu đều được đọc như nhau. Bạn phải dùng mũi tên để duyệt danh sách và xem thêm thông tin mô tả ký tự cho từng lựa chọn.

##### Thông báo mục đã chọn

Tùy chọn này mặc định được bật, cho phép bạn chọn cho NVDA đọc mục được chọn khi danh sách các mục xuất hiện hoặc khi mục chọn thay đổi. Tùy chọn này phù hợp với một số phương thức nhập cho phép thay đổi mục chọn như Chinese New Phonetic nhưng sẽ không phù hợp với một số phương thức nhập khác. Lưu ý, ngay khi tùy chọn này được tắt, con trỏ duyệt vẫn sẽ nằm tại mục được chọn, cho phép bạn duyệt theo đối tượng để đọc các mục khác.

##### Thông báo mô tả ngắn của ký tự khi đọc các mục

Tùy chọn này mặc định được bật, cho phép bạn chọn NVDA thông báo mô tả ngắn của mỗi ký tự trong mục được chọn và cả khi nó tự động đọc khi danh sách các mục xuất hiện. Lưu ý, đối với ngôn ngữ như tiếng Trung, phần thông báo mô tả thêm của ký tự cho mục được chọn sẽ không có tác dụng với tùy chọn này. Tùy chọn này có thể hữu ích cho phương thức nhập của tiếng Hàn và tiếng Trung.

##### thông báo những thay đổi cho chuỗi dựng sẵn

Một số phương thức nhập như Chinese New Phonetic và New ChangJie có chuỗi dựng sẵn. Bạn có thể chọn NVDA đọc các ký tự mới được nhập vào chuỗi dựng sẵn. Tùy chọn này mặc định được bật. Lưu ý, một số phương thức nhập cũ như Chinese ChangJie có thể không dùng các chuỗi dựng sẵn để chứa các ký tự, thay vì vậy, nó sử dụng trực tiếp các chuỗi tổ hợp. Vui lòng xem tùy chọn kế để cấu hình thông báo chuỗi tổ hợp.

##### Thông báo thay đổi cho chuỗi tổ hợp"

Sau khi dữ liệu dựng sẵn được kết hợp thành một ký hiệu tượng hình hợp lệ, hầu hết các phương thức nhập đều để ký hiệu đó vào một chuỗi tổ hợp để lưu tạm cùng với những ký hiệu được kết hợp trước đó rồi mới chèn vào tài liệu. Tùy chọn này cho phép bạn chọn NVDA thông báo những ký hiệu mới khi nó xuất hiện trong chuỗi tổ hợp. Tùy chọn này mặc định được bật.

#### 12.1.14. Chế Độ Duyệt (NVDA+control+b)

Phân loại Chế Độ Duyệt trong hộp thoại cấu hình NVDA dùng để thiết lập cách vận hành của NVDA khi bạn đọc và di chuyển trên các tài liệu phức tạp như là các trang web. Phân loại này có các mục sau:

##### Số ký tự tối đa trên một dòng

Ô này cho phép thiết lập số ký tự tối đa trên một dòng ở chế độ duyệt.

##### Số dòng trên một trang

Ô này thiết lập số dòng tối đa khi bấm phím trang trước và trang sau trong chế độ duyệt.

##### Sử dụng kiểu trình bày theo màn hình

Phím bật/tắt: NVDA+v

Tùy chọn này cho phép bạn thiết lập nội dung ở chế độ duyệt sẽ được trình bày nội dung như các liên kết hay những trường khác trên mỗi dòng; hoặc trình bày như nó hiển thị trên màn hình. Nếu bật, những đối tượng đó sẽ được trình bày như nó hiển thị trên màn hình; nếu tắt, mỗi trường/đối tượng sẽ được trình bày trên từng dòng riêng.

##### Bật chế độ duyệt khi tải trang

Hộp kiểm này bật tắt tính năng cho phép chế độ duyệt tự động bật khi tải một trang. Khi tắt tùy chọn này, vẫn có thể kích hoạt thủ công chế độ duyệt trên các trang hay tài liệu có hỗ trợ chế độ duyệt. Xem phần Chế độ duyệt tài liệu để biết các ứng dụng được hỗ trợ bởi chế độ này. Lưu ý rằng tùy chọn này không áp dụng cho các tình huống mà chế độ duyệt luôn là một tùy chỉnh, ví dụ như trong Microsoft Word. Mặc định, tùy chọn này được bật.

##### Tự động đọc tất cả khi trang được mở

Tùy chọn này bật / tắt việc tự đọc nội dung của một trang sau khi nó được mở trong chế độ duyệt. Tùy chọn này mặc định được bật.

##### Đọc các bảng bố cục

Tùy chọn này cho phép NVDA tiếp cận được với các bảng tạo ra có bố cục hoàn toàn phục vụ cho mục đích trang trí. Khi được chọn, NVDA sẽ xem chúng như các bảng bình thường, đọc chúng dựa trên Thiết lập định dạng tài liệu và xác định chúng với các lệnh di chuyển nhanh. Nếu không chọn, chúng sẽ không được thông báo hay tìm thấy bởi việc di chuyển nhanh. Tuy nhiên, nội dung của bảng vẫn được tìm thấy dưới dạng văn bản bình thường. Mặc định, nó không được chọn.

Để bật/tắt chế độ bao gồm các bảng bố cục ở bất cứ đâu, hãy gán thao tác / phím tắt trong hộp thoại Quản lý thao tác.

##### Cấu hình thông báo các thành phần như liên kết và tiêu đề

Vui lòng xem thông tin cấu hình các tùy chọn trong phân loại Định dạng tài liệu trong hộp thoại cấu hình của NVDA để thiết lập các tùy chọn thông báo cho các thành phần như liên kết, tiêu đề, bảng v...v...

##### Tự chuyển sang chế độ focus khi focus thay đổi

Tùy chọn này cho phép tự động chuyển sang chế độ focus khi thay đổi focus trong tài liệu. Ví dụ trong trang web, nếu bạn bấm phím tab di chuyển đến ô nhập liệu mà bật tùy chọn này, chế độ focus sẽ tự bật.

##### Tự chuyển sang chế độ focus khi di chuyển con trỏ nháy

Tùy chọn này cho phép NVDA bật và tắt chế độ focus khi bạn di chuyển bằng mũi tên. Ví dụ, nếu di chuyển bằng mũi tên xuống trong một trang web, khi đến ô nhập liệu, NVDA sẽ tự động chuyển sang chế độ focus. Khi di chuyển ra khỏi ô nhập liệu, NVDA sẽ trở về chế độ duyệt.

##### Phát âm thanh khi thay đổi giữa chế độ focus và chế độ duyệt

Nếu được chọn thì NVDA sẽ phát ra âm thanh báo hiệu khi chuyển qua lại giữa chế độ focus và chế độ duyệt, thay vì chỉ đọc trạng thái đã thay đổi.

##### Chặn các thao tác không thuộc lệnh truy cập tài liệu

Mặc định được bật, tùy chọn này cho phép bạn chặn các thao tác như bấm phím không thuộc lệnh của NVDA và cũng không phải là phím lệnh nói chung, phím đó sẽ không được gửi đến tài liệu đang có focus. Ví dụ khi tùy chọn này được bật và ta bấm chữ j, nó sẽ bị chặn lại, không được gửi đến tài liệu. Mặc dù nó không phải là phím lệnh di chuyển nhanh và cũng không phải là phím lệnh của ứng dụng đang có focus. Trường hợp này, NVDA sẽ yêu cầu Windows phát một âm thanh mặc định bất cứ khi nào bấm một phím bị chặn.

##### Tự đưa focus hệ thống đến thành phần có thể có focus

Phím tắt: NVDA+8

Mặc định không được bật. Tùy chọn này cho phép bạn chọn việc focus hệ thống sẽ tự được đưa đến thành phần nào có thể nhận con trỏ này(liên kết, biểu mẫu, v...v...) khi duyệt nội dung với dấu nháy chế độ duyệt. Để nguyên trạng thái mặc định của tùy chọn này sẽ không tự đưa focus đến các thành phần có thể có focus khi chúng được chọn với dấu nháy chế độ duyệt. Kết quả của việc này có thể là trải nghiệm duyệt nhanh và phản hồi tốt hơn trong chế độ duyệt. Focus sẽ được cập nhật cho một thành phần cụ thể khi tương tác với nó (bấm một nút, đánh dấu vào một hộp kiểm chẳng hạn). Bật tùy chọn này có thể cải thiện hỗ trợ cho vài trang web vì lí do liên quan đến hiệu suất vận hành và tính ổn định.

#### 12.1.15. Định Dạng Tài Liệu (NVDA+control+d)

Hầu hết các mục trong phân loại này là các thông tin định dạng sẽ được thông báo khi bạn duyệt tài liệu. Ví dụ nếu bạn chọn mục thông báo tên phông chữ, mỗi khi duyệt tài liệu bằng mũi tên qua các nội dung bằng các phông khác nhau thì tên phông sẽ được thông báo.

Tùy chọn định dạng tài liệu được tổ chức theo dạng nhóm Bạn có thể chọn các mục sau:

- Phông chữ
  - Tên phông chữ
  - Cỡ Chữ
  - Thuộc tính phông chữ
    - Chỉ số trên và chỉ số dưới
  - Nhấn mạnh
  - Điểm đã đánh dấu (văn bản được làm nổi)
  - Kiểu dáng
  - Màu chữ
- Thông tin tài liệu
  - Các chú thích
  - Các thay đổi
  - Lỗi chính tả
- Trang và Phân cách
  - Số trang
  - Số dòng
  - Thông báo thụt lề dòng (tắt, đọc, âm thanh, cả âm thanh và đọc)
  - Thụt lề đoạn (ví dụ căn lề cho dòng đầu tiên của đoạn, v.v)
  - Phân cách dòng (dòng đơn, dòng đôi)
  - Canh lề
- Thông tin Bảng
  - Bảng
  - Tiêu đề cho hàng và cột
  - Tọa độ ô
  - Đường viền ô [(Tắt, Kiểu dáng, Cả Màu và Kiểu Dáng)
- Thành phần
  - Tiêu đề
  - Liên kết
  - Hình ảnh
  - Danh sách
  - Đoạn trích dẫn
    - Grouping
  - cột mốc
  - Bài viết
  - Khung
  - Có thể click

Để bật / tắt thiết lập này ở bất cứ đâu, hãy gán thao tác/phím tắt cho nó trong hộp thoại Quản lý thao tác.

##### Thông báo thông tin định dạng sau con trỏ

Nếu được chọn, NVDA sẽ tìm và phân tích các thông tin định dạng của nội dung khác nhau và thông báo cho người dùng, dù điều này có thể khiến NVDA chạy chậm hơn.

Mặc định thì NVDA sẽ dò tìm thông tin định dạng của nội dung tại vị trí con trỏ nháy hay con trỏ duyệt và trong một vài trường hợp thì nó cũng sẽ dò tìm thông tin cho phần còn lại của dòng văn bản nhưng chỉ khi điều đó không làm NVDA chạy chậm.

Bật chức năng này sẽ giúp bạn trong việc đọc và duyệt tài liệu trong những ứng dụng như WordPad và khi định dạng của tài liệu đó truyền tải một ý nghĩa hữu ích.

##### Thông Báo Thụt Lề Dòng

Tùy chọn này cho phép bạn chọn cách NVDA thông báo lề của dòng. Tùy chọn này là hộp xổ với bốn lựa chọn.

- Tắt: NVDA sẽ không thông báo.
- Đọc: NVDA sẽ đọc khi lề dòng thay đổi, ví dụ "12 khoảng trắng", "bốn tab".
- Âm thanh: nếu được chọn, những âm thanh với cao độ khác nhau được phát để báo thông tin lề của dòng khi lề dòng thay đổi. Mỗi âm sẽ tăng cao độ lên một chút và đại diện cho một khoảng trắng. Đối với khoảng cách là tab thì 1 tab sẽ bằng 4 khoảng trắng.
- Cả âm thanh và đọc: lựa chọn này sẽ thông báo bằng cả hai cách nói trên.

#### 12.1.16. Cài Đặt Windows 10 OCR

Các thiết lập ở phân loại này cho phép bạn cấu hình Windows 10 OCR. Phân loại này gồm các mục sau:

##### Ngôn Ngữ Nhận Dạng

Hộp xổ này cho phép chọn ngôn ngữ dùng để nhận dạng.

#### 12.1.17. Cài đặt nâng cao

Cảnh báo! Các thiết lập trong phân loại này dành cho người dùng ở cấp độ nâng cao, có thể làm cho NVDA hoạt động không chính xác nếu bị cấu hình không đúng cách. Chỉ nên thực hiện các thay đổi thiết lập nếu chắc rằng bạn biết mình đang làm gì hoặc đã được hướng dẫn cụ thể bởi một lập trình viên của NVDA.

##### Thực hiện thay đổi cho các cài đặt nâng cao

Để thực hiện thay đổi cho các cài đặt nâng cao, phải bật các điều khiển qua việc xác nhận bằng một hộp kiểm rằng bạn hiểu sự rủi ro của việc thay đổi những cài đặt này

##### Khôi phục về cài đặt mặc định

Nút bấm này sẽ khôi phục về giá trị mặc định cho các thiết lập, kể cả khi hộp kiểm xác nhận không được đánh dấu chọn. Sau khi thay đổi các cài đặt, có thể bạn muôn quay trở lại với các giá trị mặc định. Cũng có thể dùng trong trường hợp mà bạn không chắc là các cài đặt có bị thay đổi hay chưa.

##### Cho phép gọi mã nguồn từ thư mục Scratchpad

Khi phát triển các add-on cho NVDA, sẽ rất tiện lợi nếu có thể chạy thử mã nguồn trong khi đang viết ra nó. Việc bật tùy chọn này sẽ cho phép NVDA gọi các Module ứng dụng, Plugins toàn cục, chữ nổi và các trình điều khiển bộ đọc đã tùy chỉnh từ thư mục đặc biệt tên scratchpad trong thư mục cấu hình người dùng NVDA của bạn. Trước đây, NVDA gọi các mã nguồn đã tùy chỉnh trực tiếp từ thư mục cấu hình người dùng, và không có cách nào để vô hiệu. Mặc định, tùy chọn này bị tắt để đảm bảo rằng không có những đoạn mã chưa được kiểm nghiệm được gọi chạy trong NVDA mà người dùng không có thông tin rõ ràng. Nếu muốn chia sẻ mã nguồn cho người khác, bạn nên đóng gói nó thành một NVDA add-on.

##### Mở thư mục scratchpad

Nút này mở thư mục mà bạn có thể lưu mã nguồn trong khi đang phát triển nó. Nút này chỉ xuất hiện nếu NVDA được cấu hình để gọi mã nguồn tùy chỉnh từ thư mục Scratchpad.

##### Bật các chọn lọc đăng kí cho các thay đổi sự kiện và thuộc tính của UI Automation

Tùy chọn này thay đổi việc NVDA đăng kí các sự kiện nổ ra bởi Microsoft UI Automation accessibility API. Khi tắt tùy chọn này, NVDA đăng kí cho nhiều sự kiện UIA được xử lý và loại bỏ trong chính NVDA. Điều này có một tác dụng tiêu cực không nhỏ đến sự vận hành, đặc biệt là trong các ứng dụng như Microsoft Visual Studio. Vậy nên, khi bật tùy chọn này, NVDA sẽ giới hạn các sự kiện đăng kí cho focus hệ thống cho hầu hết các sự kiện. Nếu bạn thấy mệt mỏi với việc vận hành của một hay vài ứng dụng, chúng tôi khuyên bạn thử dùng tính năng này để cải thiện khả năng vận hành.

##### Sử dụng UI Automation để truy cập các điều khiển của tài liệu Microsoft Word khi có thể

Khi bật tùy chọn này, NVDA sẽ nỗ lực dùng Microsoft UI Automation accessibility API để lấy các thông tin từ các điều khiển của tài liệu Microsoft Word. Nó được tích hợp trong chính Microsoft Word cũng như trình xem và soạn thư của Microsoft Outlook. Với hầu hết các phiên bản gần đây của Microsoft Office 2016/365 chạy trên windows 10, hỗ trợ UI Automation hoàn toàn đủ để truy cập các tài liệu Microsoft Word gần như bằng với hỗ trợ sẵn có của NVDA cho Microsoft Word, với lợi thế là tăng khả năng phản hồi. Tuy nhiên, có thể một vài thông tin không được thể hiện hoặc thể hiện không chính xác trong vài phiên bản của Microsoft Office, có nghĩa là hỗ trợ UI automation không thể luôn được dựa vào. Chúng tôi vẫn không khuyến khích đa số người dùng bật tính năng này làm mặc định, dù rằng vẫn hoan nghênh những người dùng Office 2016/365 thử nghiệm tính năng này và cung cấp phản hồi.

##### Sử dụng UI Automation để truy cập Windows Console khi có thể

Khi bật tùy chọn này, NVDA sẽ sử dụng một phiên bản mới, đang được hoàn thiện hỗ trợ cho Windows Console, có lợi thế trong việc cải tiến tính tiếp cận bởi Microsoft. Tính năng này đang được thử nghiệm và vẫn chưa hoàn chỉnh nên việc sử dụng nó chưa được khuyến khích. Tuy nhiên, khi hoàn chỉnh, nó được dự đoán sẽ là hỗ trợ mặc định, cải thiện hiệu năng và tính ổn định của NVDA trong Windows command consoles.

##### Nói mật khẩu trong UIA console

Thiết lập này điều khiển việc các kí tự sẽ được đọc bởi đọc ký tự khi gõ hay đọc từ khi gõ trong các tình huống mà màn hình không được cập nhật (ô nhập mật khẩu chẳng hạn) trong Windows Console khi đã bật hỗ trợ UI automation. Vì mục đích bảo mật, thiết lập này nên được để nguyên, tức là tắt. Tuy nhiên, có thể bạn muốn bật nó khi gặp các vấn đề về hiệu suất vận hành hoặc việc đọc từ / kí tự đã nhập không ổn định khi dùng tính năng console mới, đang được thử nghiệm của NVDA.

##### Dùng hỗ trợ nhập văn bản mới trong Windows console khi có thể

Tùy chọn này gọi một phương thức thay thế để nhận các kí tự đã nhập trong Windows command console. Trong khi nó cải thiện hiệu suất và ngăn chặn việc đánh vần thông tin đầu ra của console, nó cũng có thể không tương thích với vài ứng dụng terminal . Tính năng này tồn tại và mặc định được bật trên Windows 10 phiên bản 1607 trở lên khi UI Automation không có hoặc bị vô hiệu. Cảnh báo: khi bật tùy chọn này, các kí tự được nhập mà không hiển thị trên màn hình như mật khẩu chẳng hạn sẽ không bị bỏ qua. Trong những môi trường không an toàn, bạn có thể tạm thời vô hiệu đọc kí tự khi gõ và đọc từ khi gõ khi nhập mật khẩu.

##### Cố gắng không đọc các sự kiện lỗi thời của focus

Bật tùy chọn này để không đọc các sự kiện đã lỗi thời của focus. Đặc biệt là khi di chuyển nhanh qua các thư trong Gmail với Chrome có thể làm cho NVDA đọc các thông tin đã lỗi thời. Đây là tính năng thử nghiệm của NVDA 2020.2.

##### Thời gian chờ di chuyển dấu nháy (ms)

Tùy chọn này cho phép bạn cấu hình thời gian tính bằng mili giây mà NVDA sẽ chờ dấu náy (điểm chèn) di chuyển trong các điều khiển có thể nhập. Nếu bạn nhận thấy rằng có vẻ như NVDA theo dõi dấu náy không chính xác, ví dụ: nó có vẻ như luôn đứng ở một kí tự đằng sau hoặc lặp lại các dòng, có thể bạn sẽ phải thử tăng giá trị này.

##### Kiểu bản ghi dò lỗi

Các hộp kiểm trong danh sách này cho phép bạn bật một số kiểu thông điệp dò lỗi nhất định trong log của NVDA. Kết quả của việc ghi các thông điệp này có thể làm giảm hiệu năng vận hành và tạo các tập tin log dung lượng lớn. Chỉ nên bật một trong số chúng nếu được hướng dẫn cụ thể bởi một lập trình viên NVDA. Ví dụ: khi tìm hiểu xem tại sao một màn hình nổi không hoạt động như mong muốn.

### 12.2. Các thiết lập khác

Bên cạnh hộp thoại cấu hình NVDA, trình đơn tùy chọn trong thực đơn của NVDA còn có vài thành phần được liệt kê dưới đây.

#### 12.2.1. Từ Điển Phát Âm

Bạn có thể mở cửa sổ này từ trình đơn tùy chọn của NVDA, trong cửa sổ này sẽ cho phép bạn định nghĩa cách phát âm cho các từ hoặc cụm từ. Có ba loại từ điển. Bao gồm:

- Từ điển mặc định: Từ điển sẽ được sử dụng bởi tất cả các bộ đọc.
- Từ điển cho giọng đọc: từ điển chỉ dùng cho một giọng đọc hiện tại.
- Từ điển tạm thời: Từ điển cho tất cả các bộ đọc nhưng chỉ có tác dụng trong phiên làm việc hiện tại, nó sẽ bị mất khi khởi động lại NVDA.

Bạn cần gán thao tác / phím tắt qua hộp thoại Quản lý thao tác nếu muốn mở chúng ở bất cứ đâu.

Các cửa sổ định nghĩa từ điển đều chứa các nguyên tắc cho việc định nghĩa các phát âm cho từ hoặc cụm từ Ngoài ra, còn có các nút Thêm, Sửa và Xóa từ trong từ điển.

Để thêm từ vào trong từ điển, chọn nút Thêm từ và điền thông tin vào các ô nhập liệu rồi bấm Đồng ý. Sau đó, bạn sẽ thấy từ mới thêm vào ở trong danh sách. Nhưng để chắc chắn thì bạn cần bấm nút Đồng ý để đóng cửa sổ lại sau khi đã gán xong các từ.

Nguyên tắc định nghĩa từ mới trong từ điển sẽ cho phép bạn định nghĩa cách phát âm cho một chuỗi ký tự. Ví dụ như bạn có thể đọc từ VN thành "Việt Nam". Để làm được điều này thì trong cửa sổ tạo từ, bạn chỉ cần đánh từ VN vào ô mẫu và đánh "Việt Nam" vào ô thay thế. Bạn cũng có thể thêm chú thích cho các từ ở phần chú thích. Ví dụ: Thay đổi VN thành Việt Nam.

Việc định nghĩa từ điển trong NVDA không đơn giản là thay thế các ký tự. Mà trong cửa sổ định nghĩa từ, bạn còn có thể lựa chọn chức năng phân biệt chữ hoa và chữ thường, theo đó NVDA sẽ kiểm tra các ký tự xem là chữ hoa hay chữ thường. Mặc định, NVDA không phân biệt chữ hoa và chữ thường.

Cuối cùng, có một nhóm nút radio cho phép bạn thiết lập để NVDA kiểm tra nơi từ mẫu bị trùng, như trùng cả từ hay xem như một biểu thức phổ thông. Thiết lập từ mẫu trùng với cả từ, nghĩa là từ thay thế sẽ được thực thi khi từ đó xuất hiện mà không phải là một phần của một từ khác. Sẽ gặp trường hợp này nếu kí tự ngay trước và sau từ đó là bất cứ cái gì khác với một kí tự, một số hay một dấu gạch dưới, hoặc không có kí tự nào cả. Ví dụ, khi từ thay thế cho từ mẫu "frogbird" là từ "bird" và chọn thiết lập trùng cả từ, khi gặp từ "birds" hoặc từ "bluebird", từ thay thế sẽ không được xem là trùng cả từ.

Biểu thức phổ thông là kiểu mẫu gồm các ký hiệu đặc biệt, cho phép bạn chỉ định trùng với nhiều ký tự cùng lúc. Trong tài liệu hướng dẫn này không đề cập nhiều về biểu thức phổ thông. Để xem hướng dẫn về nội dung này, vui lòng truy cập [https://docs.python.org/3.7/howto/regex.html].

#### 12.2.2. Phát Âm Ký Hiệu / Dấu Câu

Hộp thoại này cho phép bạn thay đổi cách phát âm cho các dấu câu và các ký hiệu, đồng thời quyết định khi nào thì đọc chúng.

Tên ngôn ngữ cho kí hiệu đang được chỉnh sửa cách phát âm sẽ hiển thị trên tiêu đề hộp thoại. Lưu ý, thiết lập trong hộp thoại này dựa vào thiết lập của tùy chọn "Sử dụng giọng đọc của ngôn ngữ để xử lý ký hiệu và ký tự" trong phân loại tiếng nói trong hộp thoại cấu hình của NVDA; cụ thể, nó sẽ sử dụng giọng đọc của ngôn ngữ đó thay vì dùng các thiết lập ngôn ngữ chung của NVDA nếu mục này được chọn.

Để thay đổi một ký hiệu, trước tiên, hãy chọn nó trong danh sách. Bạn có thể lọc các kí hiệu bằng cách nhập kí hiệu hay một phần kí hiệu thay thế vào ô nhập liệu tên Lọc theo. .

- Mục Thay thế cho phép bạn thay đổi nội dung sẽ được đọc tại vị trí của kí hiệu này.
- Sử dụng mục Cấp độ, bạn có thể điều chỉnh cấp độ kí hiệu thấp nhất mà kí hiệu này phải được đọc.
- Mục Gửi ký hiệu gốc đến bộ đọc quy định khi nào thì tự kí hiệu đó (tương ứng với sự thay thế của nó) sẽ được gửi đến bộ đọc. Điều này sẽ hữu ích khi ký hiệu có nhiệm vụ làm bộ đọc ngưng nghỉ hoặc thay đổi ngữ điệu. Ví dụ, bộ đọc sẽ ngưng khi gặp dấu phẩy. Có ba lựa chọn:
  - Không bao giờ: không gửi ký hiệu gốc đến bộ đọc.
  - Luôn luôn: luôn luôn gửi ký hiệu gốc đến bộ đọc.
  - Chỉ dưới mức độ của ký hiệu: gửi ký hiệu gốc khi mức độ đọc ký hiệu thấp hơn mức độ được thiết lập cho ký hiệu này. Ví dụ, bạn có thể muốn một ký hiệu sẽ đọc lên với phần thay thế của nó ở mức độ cao hơn và không cần ngưng nghỉ; nhưng vẫn ngưng nghỉ ở mức độ thấp hơn.

Kích hoạt nút Thêm để thêm vào ký hiệu mới. Nhập vào ký hiệu trong hộp thoại vừa xuất hiện và kích hoạt nút Đồng ý. Sau đó, thay đổi các mục cho ký hiệu mới.

Kích hoạt nút Xóa để xóa các ký hiệu thêm vào trước đây.

Khi hoàn tất, bấm nút Đồng ý để lưu lại hoặc bấm nút Hủy bỏ để hủy các thiết lập.

Trường hợp dùng các kí hiệu phức tạp, mục thay thế có thể phải bao gồm các nhóm tham khảo cho các văn bản trùng khớp. For instance, for a pattern matching a whole date, \1, \2, and \3 would need to appear in the field, to be replaced by the corresponding parts of the date. Vì vậy, các dấu chéo ngược trong mục thay thế phải được nhân đôi. Ví dụ: phải nhập là "a\\b" khi muốn thay thế thành "a\b".

#### 12.2.3. Quản Lý Thao Tác

Trong hộp thoại này, bạn có thể thay đổi các thao tác (phím tắt trên bàn phím, nút trên màn hình chữ nổi, v...v...) cho các lệnh của NVDA.

Chỉ các lệnh có thể áp dụng trước khi mở hộp thoại này được hiển thị. Ví dụ, nếu bạn muốn tùy chỉnh các phím lệnh liên quan tới chế độ duyệt, bạn phải mở hộp thoại này khi đang ở trong chế độ duyệt.

Các phím tắt của NVDA được phân loại và hiển thị dưới dạng cây phím tắt trên hộp thoại này. Bạn có thể tìm bằng cách gõ vào tên lệnh trong ô lọc theo. Thao tác / phím tắt tìm thấy sẽ hiển thị ngay dưới mỗi lệnh.

Để thêm thao tác / phím tắt cho một lệnh, chọn lệnh đó rồi bấm nút Thêm. Sau đó, thực hiện thao tác muốn gán. Ví dụ: bấm phím trên bàn phím hay nút trên màn hình nổi. Thông thường thì một thao tác có thể được thực hiện theo nhiều cách. Ví dụ như khi bạn bấm một phím trên bàn phím, bạn có thể thiết lập để nó áp dụng cho kiểu bàn phím Desktop hay Laptop hoặc tất cả. Một trình đơn sẽ xuất hiện cho phép bạn chọn các kiểu bàn phím đó.

Để xóa thao tác cho một lệnh, chọn thao tác đó rồi bấm nút Xóa.

Phân loại Phím giả lập bàn phím hệ thống có các lệnh của NVDA mô phỏng các phím trên bàn phím hệ thống. Các phím mô phỏng bàn phím hệ thống này có thể dùng để điều khiển bàn phím hệ thống từ màn hình chữ nổi của bạn. Để thêm một thao tác /phím tắt giả lập, chọn phân loại phím giả lập bàn phím hệ thống và bấm nút thêm. Tiếp theo, bấm một phím trên bàn phím mà bạn muốn giả lập. Sau đó, phím này sẽ có trong phân loại các phím giả lập bàn phím hệ thống và bạn sẽ gán được thao tác / phím tắt cho nó như đã nói ở trên.

Lưu ý:

- Các phím giả lập phải được gán thao tác để duy trì khi lưu / đóng hộp thoại.
- Một thao tác với các phím bổ trợ có thể không gán được vào thao tác giả lập mà không có phím bổ trợ ví dụ: thiết lập đầu vào giả lập 'a' và chọn thao tác là 'ctrl+m', có thể cho kết quả trong ứng dụng nhận lệnh 'ctrl+a'.

Khi bạn hoàn tất, chọn nút Đồng ý để lưu lại các thay đổi hoặc chọn nút Hủy bỏ để bỏ qua các thay đổi đó.

### 12.3. Lưu và cập nhật thông tin cấu hình

Mặc định thì NVDA sẽ tự động lưu lại các thay đổi cấu hình của bạn. Nhưng điều này có thể bị thay đổi trong hộp thoại thiết lập chung. Để lưu các thiết lập bất cứ lúc nào, chọn mục Lưu cấu hình từ trình đơn của NVDA.

Nếu bạn có nhầm lẫn trong quá trình thay đổi cấu hình, bạn có thể quay lại cấu hình trước đó bằng cách chọn mục "Phục hồi lại cấu hình đã lưu" có trong trình đơn của NVDA. Bạn cũng có thể quay lại các thiết lập nguyên thủy của nhà sản xuất bằng cách chọn mục khôi phục về cấu hình mặc định cũng có trong trình đơn của NVDA.

Dưới đây là một số phím tắt cho việc lưu cấu hình:

chức năng | Phím máy bàn | Phím xách tay | Mô tả
--- | --- | --- | ---
Lưu thông tin cấu hình | NVDA+control+c | NVDA+control+c | Lưu lại thông tin cấu hình ở thời điểm hiện tại và sẽ không bị mất khi thoát khỏi NVDA
Phục hồi lại cấu hình đã lưu | NVDA+control+r | NVDA+control+r | Bấm một lần để quay lại cấu hình đã lưu trước đó, bấm ba lần để phục hồi lại cấu hình gốc

### 12.4. Hồ Sơ Cấu Hình

Đôi khi, bạn muốn có nhiều thiết lập khác nhau cho các tình huống khác nhau. Ví dụ bạn muốn nghe thông báo canh lề khi bạn soạn thảo và muốn nghe thuộc tính phông khi bạn hiệu đính. NVDA cho phép bạn làm điều đó bằng hồ sơ cấu hình.

Một hồ sơ cấu hình chỉ chứa các thiết lập được thay đổi khi hồ sơ đó đang được chỉnh sửa. Phần lớn các thiết lập đều có thể thay đổi, trừ các thiết lập trong phân loại chung của hộp thoại cấu hình NVDA vì chúng được dùng cho cả NVDA.

Bạn có thể chủ động kích hoạt hồ sơ cấu hình của bạn từ hộp thoại hoặc bằng thao tác tùy chỉnh. Chúng cũng có thể được kích hoạt tự động bằng tác nhân trong trường hợp chuyển đến một ứng dụng phổ biến chẳng hạn.

#### 12.4.1. Quản lý cơ bản

Bạn mở cửa sổ quản lý các hồ sơ cấu hình bằng cách chọn mục "Hồ sơ cấu hình" trong trình đơn NVDA. Hoặc cũng có thể sử dụng phím tắt:

- NVDA+control+p: Mở cửa sổ hộp thoại Hồ sơ cấu hình.

Trong hộp thoại này, bạn sẽ thấy danh sách các hồ sơ cấu hình có sẵn. Khi được mở thì hồ sơ cấu hình hiện đang dùng sẽ được chọn. Bên cạnh đó là thông tin về cấu hình này như thông tin đã chỉnh sửa, tùy chọn kích hoạt cho cấu hình đó (thủ công hoặc tự động)

Để đổi tên hay xóa hồ sơ cấu hình, chọn nút Đổi tên hoặc nút Xóa.

Bấm nút Đóng để đóng hộp thoại.

#### 12.4.2. Tạo hồ sơ cấu hình

Để tạo một hồ sơ, bấm nút Tạo mới.

Trong hộp thoại tạo hồ sơ cấu hình mới, bạn có thể đặt tên cho hồ sơ. Bạn cũng có thể thiết lập cách sử dụng cho hồ sơ cấu hình đó. Nếu bạn muốn kích hoạt thủ công cấu hình này, chọn mục kích hoạt thủ công - vốn là lựa chọn mặc định. Nếu không thì chọn một tác nhân cho việc kích hoạt tự động hồ sơ cấu hình này. Để cho tiện, nếu bạn không gõ tên cho hồ sơ cấu hình, khi chọn một tác nhân kích hoạt thì nó sẽ tự động điền tên vào cho bạn. Xem phần dưới đây để biết thêm thông tin về tác nhân kích hoạt.

Chọn nút Đồng ý để lưu cấu hình mới và đóng hộp thoại. Sau đó, bạn có thể chỉnh sửa nó.

#### 12.4.3. Kích hoạt thủ công

Bạn có thể kích hoạt thủ công một hồ sơ cấu hình bằng cách chọn hồ sơ đó rồi chọn tiếp nút Kích hoạt thủ công. Khi đã kích hoạt thủ công thì các hồ sơ khác vẫn có thể được kích hoạt tự động bởi các tác nhân nhưng các thuộc tính trong hồ sơ cấu hình thủ công sẽ thay thế những thiết lập trong các hồ sơ còn lại. Ví dụ một hồ sơ cấu hình tự động có thiết lập tùy chọn thông báo liên kết (link) nhưng thiết lập này không có trong hồ sơ cấu hình thủ công, liên kết sẽ không được thông báo. Tuy nhiên, nếu bạn đã thay đổi giọng trong hồ sơ tự động nhưng chưa thay đổi trong hồ sơ thủ công thì giọng trong hồ sơ tự động sẽ được sử dụng. Tất cả những thay đổi thiết lập sẽ được lưu lại trong hồ sơ cấu hình thủ công. Để bỏ chế độ kích hoạt thủ công cho một hồ sơ, chọn hồ sơ đó và bấm nút Bỏ kích hoạt thủ công.

#### 12.4.4. Tác nhân

Chọn nút Tác nhân sẽ cho phép bạn kích hoạt một hồ sơ cấu hình với các tác nhân khác nhau.

Các tác nhân sẵn có được liệt kê trong danh sách như dưới đây:

- Ứng dụng hiện tại: Sử dụng cho ứng dụng hiện tại
- Đọc tất cả: Kích hoạt khi dùng lệnh đọc tất cả.

Để thay đổi tác nhân cho một hồ sơ, chọn loại tác nhân, sau đó chọn hồ sơ mình muốn từ danh sách. Nếu bạn không muốn sử dụng hồ sơ cấu hình nào thì có thể chọn "Cấu hình thông thường" trong danh sách hồ sơ.

Bấm nút Đóng để trở về hộp thoại hồ sơ cấu hình.

#### 12.4.5. Sửa một hồ sơ cấu hình

Nếu bạn kích hoạt thủ công một hồ sơ thì những thay đổi thiết lập của bạn sẽ được lưu vào trong hồ sơ đó. Ngược lại, những thay đổi đó sẽ được lưu trong một hồ sơ cấu hình tự động gần nhất. Ví dụ nếu bạn chỉ định một hồ sơ cấu hình riêng cho ứng dụng Notepad, sau đó bạn mở Notepad và nếu có những thay đổi thiết lập tùy chọn nào thì chúng sẽ được lưu lại trong hồ sơ đó. Cuối cùng, nếu không có hồ sơ thủ công hay tự động nào đang được kích hoạt thì tất cả những thay đổi của bạn sẽ được lưu vào hồ sơ cấu hình thông thường.

Để sửa một hồ sơ chỉ định với chức năng đọc tất cả tài liệu thì bạn cần Kích hoạt thủ công hồ sơ đó.

#### 12.4.6. Tạm thời tắt tác nhân

Đôi khi, bạn cần tạm tắt các tác nhân. Ví dụ bạn muốn sửa một hồ sơ kích hoạt thủ công hoặc hồ sơ thông thường. Bạn có thể làm điều đó bằng cách chọn hộp kiểm "tạm thời tắt hồ sơ cấu hình tự động" trong hộp thoại Hồ sơ cấu hình.

Để bật / tắt tạm thời tác nhân ở bất cứ đâu, hãy gán phím tắt / thao tác trong hộp thoại Quản lý thao tác.

#### 12.4.7. Kích hoạt một hồ sơ bằng thao tác

Với mọi hồ sơ được thêm vào, bạn có thể gán một hay nhiều thao tác để kích hoạt nó. Mặc định, hồ sơ cấu hình không được gán thao tác. Bạn có thể gán thao tác để kích hoạt một hồ sơ bằng Hộp thoại quản lý thao tác. Mỗi hồ sơ sẽ tồn tại trong phân loại hồ sơ cấu hình. Khi bạn đổi tên một hồ sơ, các thao tác được gán trước đó vẫn hoạt động. Việc xóa một hồ sơ sẽ tự xóa luôn thao tác đã gán cho nó.

### 12.5. Nơi luu tập tin cấu hình

Ở bản NVDA chạy trực tiếp, tất cả các thông tin cấu hình và các add-on đều được lưu trong thư mục userConfig, trong thư mục NVDA.

Còn với bản NVDA cài đặt thì tất cả các thông tin đó được lưu trong một thư mục đặc biệt của NVDA, trong thư mục hồ sơ người dùng của Windows. Điều đó có nghĩa là mỗi người dùng sẽ có một thư mục cấu hình riêng. Để mở thư mục cấu hình từ bất cứ đâu, bạn có thể dùng Hộp thoại quản lý các thao tác để gán thao tác / phím tắt. Với bản cài đặt của NVDA, tại trình đơn Start của Windows, chọn programs -> NVDA -> explore user configuration directory để mở thư mục này.

Các cấu hình cho NVDA khi chạy ở màn hình đăng nhập hay màn hình UAC được lưu trong thư mục cấu hình hệ thống của NVDA ở thư mục cài đặt. Thông thường, bạn không nên can thiệp vào thư mục này. Để thay đổi cấu hình cho NVDA trong khi đăng nhập hay màn hình UAC, hãy thiết lập cấu hình mình muốn khi đã đăng nhập vào Windows, lưu lại, và sau đó chọn mục "Sử dụng cấu hình hiện tại trong khi đăng nhập và các màn hình bảo vệ" trong phân loại chung của hộp thoại cấu hình NVDA.

## 13. Các Công Cụ

### 13.1. Trình hiển thị Log

Trình hiển thị log, được mở từ trình đơn Công cụ của NVDA, cho phép bạn xem các thông tin đầu vào, đầu ra ở lần chạy cuối cùng của NVDA từ lúc nó được khởi động đến hiện tại. Bấm NVDA+F1 sẽ mở trình hiển thị log và hiển thị thông tin của nhà phát triển về đối tượng điều hướng hiện tại.

Ngoài việc xem log, bạn có thể sao chép hay cập nhật log để xem các log mới nhất. Các mục này có trong trình đơn trình bày của trình hiển thị log.

### 13.2. Trình hiển thị nội dung đọc

Đối với các lập trình viên sáng mắt hoặc để minh họa các chức năng của NVDA cho người sáng mắt, NVDA cho phép bạn xem tất cả các nội dung mà nó đọc.

Để bật, bạn chọn mục "Trình hiển thị nội dung đọc" trong trình đơn "Công cụ" của NVDA. Bỏ chọn để tắt chức năng đó.

Cửa sổ trình hiển thị nội dung đọc có một hộp kiểm tên "Hiển thị trình hiển thị nội dung đọc khi khởi động". Nếu được chọn, chức năng này sẽ tự động bật khi chạy NVDA. Cửa sổ trình hiển thị nội dung đọc sẽ được mở lại cùng kích cỡ và vị trí khi nó đóng.

Khi được chọn, NVDA sẽ hiển thị các nội dung bằng văn bản được nói một cách liên tục. Tuy nhiên, nếu bạn kích hoạt hay đưa focus đến trình hiển thị thì nó sẽ tạm dừng cập nhật nội dung, do vậy bạn có thể dễ dàng sao chép các nội dung đã có để kiểm tra.

Để bật / tắt chức năng này ở bất kỳ đâu, hãy gán thao tác / phím tắt cho nó bằng cách sử dụng Hộp thoại quản lý thao tác.

### 13.3. Trình xem chữ nổi

Với các nhà phát triển phần mềm là người sáng mắt hoặc những ai đang giới thiệu NVDA đến đối tượng là người sáng mắt, có một cửa sổ cho phép xem đầu ra chữ nổi và nội dung chữ sáng tương ứng với mỗi kí tự chữ nổi. Trình xem chữ nổi (braille viewer) có thể dùng cùng lúc với màn hình chữ nổi. Nó sẽ khớp với số ô trên màn hình đó. Khi bật trình xem chữ nổi, nó sẽ liên tục cập nhật để hiển thị nội dung đang hiện trên màn hình chữ nổi.

Để bật trình xem chữ nổi, chọn mục "Trình xem chữ nổi" ở trình đơn Công cụ trong trình đơn NVDA. Bỏ chọn để tắt nó.

Các màn hình chữ nổi thường có các nút cuộn tới / lui. Để có thể cuộn với trình xem chữ nổi, hãy dùng Hộp thoại quản lý thao tác để gán phím tắt cho các lệnh "Cuộn màn hình nổi về trước" và "Cuộn màn hình nổi tới"

Cửa sổ trình xem chữ nổi có một hộp kiểm tên "Hiển thị trình xem chữ nổi khi khởi động". Nếu chọn, trình xem chữ nổi sẽ được mở khi khởi động NVDA. Cửa sổ trình xem chữ nổi sẽ luôn cố gắng mở lại với kích cỡ và vị trí mà nó đã bị đóng lại trước đó.

Trình xem chữ nổi có một hộp kiểm tên gọi "Lướt để đưa đến ô", mặc định không được chọn. Nếu được chọn, việc di chuyển chuột qua một ô chữ nổi sẽ là tác nhân cho lệnh "đưa đến ô chữ nổi" của ô đó. Cái này thường được dùng để di chuyển dấu nháy hoặc gọi hoạt động cho một điều khiển. Điều này có thể hữu ích để kiểm tra việc NVDA có thể trả về chính xác một ô chữ nổi. Để ngăn chặn việc đưa đến các ô ngoài ý muốn, lệnh này sẽ có thời gian chờ. Phải giữ chuột đến khi ô chữ nổi chuyển sang màu xanh lá. Ô chữ nổi sẽ bắt đầu bằng một màu vàng nhạt, chuyển sang màu cam rồi trở thành màu xanh lá.

### 13.4. Python Console

Python console được tìm thấy trong trình đơn công cụ của trình đơn NVDA, là một công cụ phát triển, hữu dụng trong việc sửa lỗi, kiểm tra tổng quan cấu trúc lõi của NVDA hay kiểm tra cấp bậc của tính tiếp cận cho một ứng dụng. Để biết thêm thông tin chi tiết, xin xem tại phần Phát triển NVDA.

### 13.5. Quản lý Add-ons

Bạn có thể mở hộp thoại này từ trình đơn công cụ của NVDA, nó cho phép bạn cài đặt hay gỡ bỏ các Add on của NVDA. Các Add on này thường được phát triển bởi cộng đồng nhằm hỗ trợ và bổ sung các tính năng cho NVDA cũng như hỗ trợ cho các ứng dụng, các thiết bị màn hình nổi hay các bộ tổng hợp tiếng nói.

Trong hộp thoại này có một danh sách các Add on đã được cài vào thư mục cấu hình người dùng Các thông tin như tên Add on, tác giả, phiên bản cũng được hiển thị. Các thông tin khác như mô tả, URL v...v... bạn có thể xem được khi kích hoạt nút "Thông tin về Add on". Nếu như Add-on có phần trợ giúp, bạn có thể mở xem bằng cách bấm nút Trợ giúp Add-on

Để tìm và tải các Add on từ internet, bấm nút "Xem và Tải Add on". Nút này sẽ mở trang web Add on của NVDA https://addons.nvda-project.org/]. Nếu như NVDA được cài trong máy của bạn thì bạn có thể duyệt đến Add on trên trang web và cài đặt nó theo hướng dẫn dưới đây. Ngược lại, lưu gói add-on và theo hướng dẫn dưới đây.

Để cài đặt Add on, bạn chọn nút Cài đặt. Cửa sổ này cho phép bạn tìm đến Add on mà bạn muốn cài đặt (.nvda-addon) từ máy tính hay trong hệ thống mạng. Khi bạn chọn nút Open, quá trình cài đặt sẽ được bắt đầu.

Trước khi cài đặt, NVDA sẽ hỏi xem bạn có chắc chắn muốn cài đặt Add on đó hay không. Vì chức năng của các add-on trong NVDA không bị hạn chế, do vậy, trên lý thuyết, các add-on có thể truy cập các dữ liệu cá nhân cũng như có thể truy cập toàn bộ hệ thống máy tính của bạn. Nếu NVDA được cài đặt, bạn nên chọn cài đặt các add-on từ các nguồn đáng tin cậy. Để add-on hoạt động sau khi cài đặt, cần phải khởi động lại NVDA. Khi cài xong thì Add on vừa cài sẽ có trạng thái là "đã cài" và xuất hiện trong danh sách các Add on.

Để gỡ bỏ Add on, chọn Add on đó trong danh sách và bấm nút "Gỡ bỏ". NVDA cũng sẽ hỏi xem bạn chắc chắn muốn gỡ bỏ không. Giống như phần cài đặt, NVDA phải khởi động lại để loại bỏ hoàn toàn các add-on Khi gỡ bỏ xong thì trạng thái của Add on sẽ là "đã gỡ bỏ".

Kích hoạt nút Tắt add-on để tắt add-on đang chọn. Kích hoạt nút Bật để bật một add-on đã tắt trước đó. Bạn có thể chọn tắt add-on nếu trạng thái add-on đang bật và ngược lại. Mỗi khi tắt hoặc bật một add-on, trạng thái của add-on sẽ thay đổi để cho người dùng biết điều gì sẽ xảy ra sau khi bạn khởi động lại NVDA. Nếu add-on đã được tắt trước đó, trạng thái sẽ hiển thị "bật sau khi khởi động lại". Nếu add-on được "bật" trước đó, trạng thái sẽ hiển thị "tắt sau khi khởi động lại". Cũng giống như khi bạn cài đặt hoặc gỡ bỏ add-on, bạn cần khởi động lại NVDA để các thay đổi có hiệu lực.

Trình quản lý cũng có nút Đóng để đóng hộp thoại lại. Nếu bạn có cài đặt, gỡ bỏ hoặc thay đổi trạng thái của add-on, khi đóng hộp thoại, NVDA sẽ hỏi bạn có muốn khởi động lại NVDA để các thay đổi có hiệu lực không.

Vài add-on cũ có thể không tương thích với phiên bản NVDA bạn đang có. Khi dùng một phiên bản NVDA cũ, vài add-on mới cũng có thể không tương thích. Việc cố gắng cài đặt một add-on không tương thích sẽ xuất hiện một thông điểp báo lỗi giải thích tại sao add-on lại được coi là không tương thích. Để xem xét các add-on không tương thích, bạn có thể dùng nút "xem các add-on không tương thích" để chạy trình quản lý các add-on không tương thích.

Để mở trình quản lý add-on ở bất cứ đâu, hãy gán phím tắt/thao tác cho nó trong hộp thoại Quản lý thao tác.

#### 13.5.1. Trình Quản Lý Các Add-on không tương thích

Trình Quản Lý Các Add-on không tương thích có thể được mở thông qua nút "xem các add-on không tương thích" trong trình quản lý Add-on, cho phép bạn xem xét bất cứ add-on nào không tương thích, và lí do mà chúng được coi là không tương thích. Các Add-on được coi là không tương thích khi chúng không được cập nhật để hoạt động với các thay đổi đáng kể của NVDA, hoặc khi chúng dựa vào một tính năng không tồn tại trong phiên bản NVDA bạn đang dùng. Trình quản lý các add-on không tương thích có một thông điệp ngắn để giải thích mục đích của nó cũng như phiên bản NVDA. Các add-on không tương thích được trình bày trong một danh sách với các cột sau:

1. Gói, tên của add-on
2. Phiên bản, phiên bản của add-on
3. Lý do không tương thích, giải thích vì sao addon được coi là không tương thích

Trình quản lý các add-on không tương thích cũng có nút "Thông tin về Add - on...". Hộp thoại này cho bạn biết đầy đủ các chi tiết của add-on, hữu ích khi liên lạc với tác giả của add-on.

### 13.6. Tạo bản chạy trực tiếp

Tùy chọn này sẽ mở một hộp thoại cho phép bạn tạo một bản chạy trực tiếp của NVDA. Tương tự, khi đang dùng một bản NVDA chạy trực tiếp, mục này sẽ có tên là "cài đặt NVDA vào máy tính này" thay vì "tạo bản chạy trực tiếp".

Hộp thoại tạo bản NVDA chạy trực tiếp hay cài đặt NVDA vào máy sẽ yêu cầu bạn chọn đường dẫn đến thư mục để tạo bản chạy trực tiếp hay cài đặt NVDA.

Trong hộp thoại này, bạn có thể bật hay tắt các tùy chọn sau:

- Sao chép cấu hình người dùng hiện tại (bao gồm các tập tin trong %appdata%\roaming\NVDA hay trong thư mục cấu hình người dùng của bản chạy trực tiếp và cũng bao gồm addons và các module khác)
- Khởi động bản chạy trực tiếp mới sau khi tạo hoặc chạy NVDA sau khi cài đặt (Chạy NVDA sau khi cài đặt hoặc tạo bản chạy trực tiếp)

### 13.7. Chạy công cụ sửa đăng ký COM...

Việc cài và tháo cài đặt các chương trình trên một máy vi tính trong vài trường hợp có thể làm cho các tập tin COM DLL bị hủy đăng kí. Ví dụ, các giao diện COM như IAccessible yêu cầu việc đăng kí đúng các tập tin COM DLL. Lỗi có thể xuất hiện trong trường hợp thiếu các tập tin đăng kí cần thiết.

Điều đó có thể xảy ra sau khi cài và tháo cài đặt Adobe Reader, Math Player và các chương trình khác.

Việc thiếu các tập tin cần đăng kí có thể gây ra lỗi trong các trình duyệt, các ứng dụng desktop, thanh tác vụ và các giao diện khác.

Cụ thể, công cụ này có thể sửa các lỗi sau:

- NVDA đọc "không xác định" khi điều hướng trong các trình duyệt như Firefox, Thunderbird, v...v...
- NVDA không chuyển được giữa chế độ focus và chế độ duyệt
- NVDA rất chậm chạp khi điều hướng trong các trình duyệt với chế độ duyệt
- Và các lỗi khác nữa.

### 13.8. Cập nhật lại plugins

Chức năng này sẽ cập nhật lại tất cả các mô đun mở rộng mà không cần khởi động lại NVDA, hữu ích cho các nhà phát triển.

## 14. Các bộ đọc được hỗ trợ

Phần này có các thông tin về các bộ đọc mà NVDA hỗ trợ. Để biết thêm thông tin về các bộ đọc miễn phí và thương mại mà bạn có thể mua và tải về dùng với NVDA, vui lòng xem tại trang Thêm các giọng đọc.

### 14.1. eSpeak NG

Bộ đọc eSpeak NG được tích hợp trực tiếp với NVDA và nó không cần cài thêm bất kỳ trình điều khiển hoặc gói dữ liệu nào. Trên Windows 7, 8 và 8.1, NVDA mặc định dùng bộ đọc eSpeak NG (bộ đọc Windows OneCore mặc định được dùng cho Windows 10). Vì được tích hợp sẵn trong NVDA nên nó có thể là lựa chọn tuyệt vời cho bản NVDA chạy trực tiếp từ USB.

Mỗi giọng trong eSpeak NG tương ứng với một ngôn ngữ khác nhau. Nó hỗ trợ hơn 43 ngôn ngữ khác nhau.

Cũng có khá nhiều giọng khác nhau để bạn lựa chọn.

### 14.2. Microsoft Speech API phiên bản 4 (SAPI 4)

SAPI 4 là một chuẩn cũ của các bộ tổng hợp tiếng nói của Microsoft. NVDA vẫn còn hỗ trợ cho bộ tổng hợp âm này. Tuy nhiên, Microsoft đã ngưng hỗ trợ cho phiên bản này. Vì vậy, bạn không thể tải bộ cài đặt hoặc những gói dữ liệu liên quan từ trang web của Microsoft.

Khi sử dụng bộ đọc này với NVDA, các giọng đọc hiện hành có thể chọn ở phân loại [tiếng nói#SpeechSettings] trong hộp thoại cấu hình NVDA hoặc vòng thiết lập tham số giọng đọc sẽ thấy tất cả các giọng được cài cho bộ đọc chuẩn SAPI 4 trên máy của bạn.

### 14.3. Microsoft Speech API phiên bản 5 (SAPI 5)

SAPI 5 cũng là một chuẩn bộ đọc của Microsoft cho các phần mềm phát âm. Có thể mua hoặc tải và sử dụng miễn phí nhiều bộ tổng hợp tiếng nói chuẩn này từ trang web của các công ty khác nhau, và hệ thống của bạn thường cũng được cài sẵn ít nhất một giọng SAPI 5. Nếu sử dụng các bộ đọc này thì trong phân loại tiếng nói của hộp thoại cấu hình NVDA hoặc vòng thiết lập tham số giọng đọcsẽ chứa tất cả các giọng đọc của các bộ tổng hợp tiếng nói chuẩn SAPI 5 đã được cài trong máy.

### 14.4. Microsoft Speech Platform

Microsoft Speech Platform (nền tản bộ đọc của Microsoft) cung cấp các bộ đọc nhiều ngôn ngữ để phát triển các ứng dụng dựa trên máy chủ. Các giọng đọc này cũng có thể được sử dụng với NVDA.

Để sử dụng được các giọng này, bạn cần cài hai thành phần:

- Microsoft Speech Platform - Runtime (Version 11) , x86: https://www.microsoft.com/download/en/details.aspx?id=27225
- Microsoft Speech Platform - Runtime Languages (Version 11): https://www.microsoft.com/download/en/details.aspx?id=27224
  - Trang này bao gồm nhiều tập tin cho cả trình nhận dạng giọng nói và chuyển văn bản thành giọng nói. Chọn tập tin có chứa dữ liệu cho ngôn ngữ của bạn. Ví dụ tập tin MSSpeech_TTS_en-US_ZiraPro.msi là giọng cho tiếng anh mỹ.

### 14.5. Giọn Windows OneCore

Windows 10 đi kèm với những giọng đọc mới, được gọi là OneCore hoặc còn gọi là "Mobil voices" (giọng Mobile). Những giọng đọc mới hỗ trợ cho khá nhiều ngôn ngữ khác nhau và phản hồi nhanh hơn so với những giọng theo chuân SAPI-5. Trên Windows 10, NVDA mặc định dùng các giọng Windows OneCore (eSpeak NG thì dùng cho các bản phát hành khác).

Để thêm các giọng đọc Windows OneCore mới, truy cập vào "Speech Settings" trong Windows system settings. Dùng tùy chọn "Add voices" và tìm kiếm ngôn ngữ mong muốn. Nhiều ngôn ngữ có bao gồm nhiều biến thể. "United Kingdom" (tiếng Anh của người Anh) và "Australia" (tiếng Anh của người Úc) là hai biến thể của tiếng Anh. "France" (tiếng Pháp), "Canada" (tiếng Canada) và "Switzerland" (tiếng Thụy Sĩ) là biến thể hiện có của tiếng Pháp. Hãy tìm kiếm ngôn ngữ bao quát (như tiếng Anh hay tiếng Pháp) rồi tìm biến thể của nó trong danh sách. Chọn những ngôn ngữ mong muốn rồi bấm nút "add" để thêm chúng vào. Khi hoàn tất, khởi động lại NVDA.

Vui lòng xem bài viết sau của Microsoft để biết danh sách các giọng đọc hiện có: https://support.microsoft.com/en-us/windows/appendix-a-supported-languages-and-voices-4486e345-7730-53da-fcfe-55cc64300f01

## 15. Các màn hình nổi (Braille Displays) được hỗ trợ

Phần này gồm thông tin về các dòng màn hình nổi được hỗ trợ bởi NVDA.

### 15.1. Các màn hình được hỗ trợ tự dò tìm ngầm

NVDA có khả năng tự nhận biết ngầm nhiều màn hình nổi qua USB hay bluetooth. Tính năng này được bật bằng cách chọn tùy chọn tự động trong màn hình ưa thích từ hộp thoại cài đặt màn hình nổi. Mặc định, tùy chọn này được bật.

Các màn hình nổi sau đây có hỗ trợ chức năng tự nhận biết.

- Các màn hình Handy Tech
- Màn hình nổi Baum/Humanware/APH/Orbit
- HumanWare Brailliant dòng BI/B
- HumanWare BrailleNote
- SuperBraille
- Optelec ALVA dòng 6
- HIMS Braille các dòng Sense/Braille EDGE/Smart Beetle/Sync Braille
- Các màn hình nổi Eurobraille Esys/Esytime/Iris
- Các màn hình nổi của Nattiq nBraille

### 15.2. Freedom Scientific dòng Focus / PAC Mate

Tất cả màn hình Focus và PAC Mate của hãng Freedom Scientific đều được hỗ trợ khi kết nối qua cổng USB hay bluetooth. Máy tính của bạn cần phải cài trình điều khiển màn hình nổi của Freedom Scientific. Bạn có thể tải chúng về từ trang https://support.freedomscientific.com/Downloads/Focus/FocusBlueBrailleDisplayDriver. Trên trang này chỉ thông báo cho dòng Focus Blue nhưng nó có thể sử dụng cho cả dòng Focus và Pacmate của Freedom Scientific.

Mặc định, NVDA có thể tự nhận các thiết bị này khi nó được kết nối qua cổng USB và bluetooth. Tuy nhiên, khi cấu hình màn hình, bạn hoàn toàn có thể chọn cổng "USB" hoặc "bluetooth" để chỉ định cụ thể kiểu kết nối nào sẽ được sử dụng. Điều này sẽ hữu ích khi bạn kết nối màn hình Focus với NVDA qua bluetooth nhưng vẫn muốn sạc bin bằng cáp USB từ máy tính. Chức năng tự nhận màn hình chữ nổi của NVDA cũng sẽ nhận dạng màn hình qua USB hay Bluetooth.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn màn hình nổi về trước | topRouting1 (ô đầu tiên trên màn hình)
Cuộn màn hình nổi tới | topRouting20/40/80 (ô cuối trên màn hình)
Cuộn màn hình nổi về trước back | leftAdvanceBar
Cuộn màn hình nổi tới | rightAdvanceBar
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | leftGDFButton+rightGDFButton
Bật/tắt thao tác bánh cuộn trái | leftWizWheelPress
Về trước với thao tác bánh cuộn trái | leftWizWheelUp
Chuyển tới với thao tác bánh cuộn trái | leftWizWheelDown
Bật/tắt thao tác bánh cuộn phải | rightWizWheelPress
Về trước với thao tác bánh cuộn phải | rightWizWheelUp
Chuyển tới với thao tác bánh cuộn phải | rightWizWheelDown
Chuyển về ô nổi | routing
Phím shift+tab | brailleSpaceBar+dot1+dot2
Phím tab | brailleSpaceBar+dot4+dot5
Mũi tên lên | brailleSpaceBar+dot1
Mũi tên xuống | brailleSpaceBar+dot4
Phím control+mũi tên trái | brailleSpaceBar+dot2
Phím control+mũi tên phải | brailleSpaceBar+dot5
Mũi tên trái | brailleSpaceBar+dot3
Mũi tên phải | brailleSpaceBar+dot6
Phím home | brailleSpaceBar+dot1+dot3
Phím end | brailleSpaceBar+dot4+dot6
Phím control+home | brailleSpaceBar+dot1+dot2+dot3
Phím control+end | brailleSpaceBar+dot4+dot5+dot6
Phím alt | brailleSpaceBar+dot1+dot3+dot4
Phím alt+tab | brailleSpaceBar+dot2+dot3+dot4+dot5
Phím alt+shift+tab | brailleSpaceBar+dot1+dot2+dot5+dot6
Phím windows+tab | brailleSpaceBar+dot2+dot3+dot4
Phím escape | brailleSpaceBar+dot1+dot5
Phím windows | brailleSpaceBar+dot2+dot4+dot5+dot6
Phím khoảng trắng | brailleSpaceBar
Phím windows+d (minimize all applications) | brailleSpaceBar+dot1+dot2+dot3+dot4+dot5+dot6
Đọc dòng hiện tại | brailleSpaceBar+dot1+dot4
Trình đơn NVDA | brailleSpaceBar+dot1+dot3+dot4+dot5

Những mẫu mới của Focus có thêm các phím rocker bar (focus 40, focus 80 and focus blue):

Tên | Phím
--- | ---
Đi đến dòng trước | leftRockerBarUp, rightRockerBarUp
Đi đến dòng kế | leftRockerBarDown, rightRockerBarDown

Dành cho Focus 80:

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn màn hình nổi về trước | leftBumperBarUp, rightBumperBarUp
Cuộn màn hình nổi tới | leftBumperBarDown, rightBumperBarDown

### 15.3. Optelec ALVA dòng 6 / có bộ chuyển giao thức

Cả hai mẫu màn hình ALVA BC640 và BC680 của hãng Optelec đều được hỗ trợ khi kết nối qua cổng USB hay bluetooth. Mặt khác, bạn có thể kết nối một màn hình cũ của Optelec như Braille Voyager thông qua bộ chuyển đổi giao thức được cung cấp bởi Optelec. Bạn không cần phải cài trình điều khiển để sử dụng màn hình này. Chỉ kết nối với máy tính và cấu hình cho NVDA để sử dụng.

Lưu ý: NVDA có thể không dùng được màn hình ALVA BC6 thông qua Bluetooth khi ghép nối bằng tiện ích ALVA Bluetooth. Khi bạn ghép nối thiết bị bằng tiện ích này và NVDA không nhận được nó, chúng tôi khuyến cáo ghép nối màn hình ALVA bằng cách phổ biến là thiết lập cho Bluetooth thông qua thiết lập của Windows.

Lưu ý: trong khi một số trong các màn hình này có bàn phím chữ nổi, mặc định, chúng tự xử lý việc phiên dịch từ chữ nổi ra chữ in. Điều này có nghĩa là hệ thống đầu vào chữ nổi của NVDA không được dùng mặc định (thiết lập đầu vào chữ nổi không có tác dụng). Với các màn hình ALVA dùng các firmware gần đây, đã có thể vô hiệu hóa điều này thông qua một thao tác.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | t1, etouch1
Về dòng trước | t2
Chuyển đến focus hiện tại | t3
Chuyển đến dòng kế | t4
Cuộn tới | t5, etouch3
Rút về ô chữ nổi | routing
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | secondary routing
Bật tắt HID keyboard simulation | t1+spEnter
Về dòng đầu khi duyệt | t1+t2
Về dòng cuối khi duyệt | t4+t5
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | t1+t3
Thông báo tiêu đề | etouch2
Thông báo thanh trạng thái | etouch4
Phím shift+tab | sp1
Phím alt | sp2, alt
Phím escape | sp3
Phím tab | sp4
Phím mũi tên lên | spUp
Phím mũi tên xuống | spDown
Phím mũi tên trái | spLeft
Phím mũi tên phải | spRight
Phím enter | spEnter, enter
Thông báo ngày giờ | sp2+sp3
Trình đơn NVDA | sp1+sp3
Phím windows+d (thu nhỏ toàn bộ cửa sổ ứng dụng) | sp1+sp4
Phím windows+b (đến khay hệ thống) | sp3+sp4
Phím windows | sp1+sp2, windows
Phím alt+tab | sp2+sp4
Phím control+home | t3+spUp
Phím control+end | t3+spDown
Phím home | t3+spLeft
Phím end | t3+spRight
Phím control | control

### 15.4. Các Màn Hình Handy Tech

NVDA hỗ trợ hầu hết màn hình của Handy Tech khi kết nối qua cổng USB, cổng serial hay bluetooth. Bạn cần phải cài trình điều khiển của Handy Tech cho những mẫu màn hình dùng cổng USB cũ.

Các màn hình nổi sau đây không còn được hỗ trợ, nhưng có thể sử dụng thông qua trình điều khiển chung của Handy Tech và NVDA add-on:

- Braillino
- Bookworm
- Màn hình Modular với firmware phiên bản 1.13 hay thấp hơn. Lưu ý rằng firmware của màn hình này có thể cập nhật được.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | left, up, b3
Cuộn tới | right, down, b6
Chuyển về dòng trước | b4
Chuyển đến dòng kế | b5
Rút về ô chữ nổi | routing
Phím shift+tab | esc, left triple action key up+down
Phím alt | b2+b4+b5
Phím escape | b4+b6
Phím tab | enter, right triple action key up+down
Phím enter | esc+enter, left+right triple action key up+down, joystickAction
Phím mũi tên lên | joystickUp
Phím mũi tên xuống | joystickDown
Phím mũi tên trái | joystickLeft
Phím ũi tên phải | joystickRight
Trình đơn NVDA | b2+b4+b5+b6
Bật tắt con trỏ nổi đi theo | b2
Bật tắt con trỏ nổi | b1
Bật tắt con trỏ trình chiếu ngữ cảnh | b7
Bật tắt nhập liệu chữ nổi | space+b1+b3+b4 (space+capital B)

### 15.5. MDV Lilli

Đã hỗ trợ màn hình nổi Lilli của MDV. Bạn không cần cài bất kỳ trình điều khiển nào khi sử dụng màn hình nổi này với NVDA. Chỉ kết nối và cấu hình NVDA để sử dụng.

Màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | LF
Cuộn tới | RG
Chuyển về dòng trước | UP
Chuyển đến dòng kế | DN
Rút về ô chữ nổi | route
Phím shift+tab | SLF
Phím tab | SRG
Phím alt+tab | SDN
Phím alt+shift+tab | SUP

### 15.6. Màn Hình Nổi Baum/Humanware/APH/Orbit

NVDA đã hỗ trợ một số màn hình nổi Baum, HumanWare, APH và Orbit khi kết nối qua cổng USB, bluetooth hay serial. Các mẫu màn hình này bao gồm:

- Baum: SuperVario, PocketVario, VarioUltra, Pronto!, SuperVario2, Vario 340
- HumanWare: Brailliant, BrailleConnect, Brailliant2
- APH: Refreshabraille
- Orbit: Orbit Reader 20

Một số màn hình khác do Baum sản xuất cũng có thể làm việc được, dù chưa được chính thức kiểm nghiệm.

Nếu kết nối qua cổng USB mà không sử dụng HID, trước hết, bạn cần phải cài trình điều khiển của nhà sản xuất. Mẫu VarioUltra và Pronto! sử dụng HID. Nếu cấu hình đúng, mẫu Refreshabraille và Orbit Reader 20 có thể dùng HID.

Chế độ serial USB của mẫu Orbit Reader 20 hiện chỉ hỗ trợ trên Windows 10. Nên sử dụng USB HID để thay thế.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | d2
Cuộn tới | d5
Chuyển về dòng trước | d1
Chuyển đến dòng kế | d3
Rút về ô chữ nổi | routing

Dành cho các màn hình có cần điều khiển:

Tên | Phím
--- | ---
Phím mũi tên lên | up
Phím mũi tên xuống | down
Phím mũi tên trái | left
Phím mũi tên phải | right
Phím enter | select

### 15.7. hedo ProfiLine USB

NVDA đã hỗ trợ mẫu màn hình hedo ProfiLine USB của hedo Reha-Technik. Trước tiên, bạn cần phải cài trình điều khiển USB của nhà sản xuất.

Màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | K1
Cuộn tới | K3
Chuyển về dòng trước | B2
Chuyển đến dòng kế | B5
Rút về ô chữ nổi | routing
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | K2
Đọc tất cả | B6

### 15.8. hedo MobilLine USB

NVDA đã hỗ trợ mẫu hedo MobilLine USB của hedo Reha-Technik. Trước tiên, bạn phải cài trình điều khiển được cung cấp bởi nhà sản xuất.

Màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | K1
Cuộn tới | K3
Chuyển về dòng trước | B2
Chuyển đến dòng kế | B5
Rút về ô chữ nổi | routing
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | K2
Đọc tất cả | B6

### 15.9. Các dòng HumanWare Brailliant BI/B / BrailleNote Touch

Các dòng màn hình Brailliant BI và B của HumanWare, bao gồm BI 14, BI 32, BI 20X, BI 40, BI 40X và B 80, đều được hỗ trợ khi kết nối qua cổng USB hay bluetooth. Nếu kết nối qua cổng USB với thiết lập giao thức đến Humanware, bạn cần phải cài trình điều khiển được cung cấp bởi nhà sản xuất. Sẽ không cần cài trình điều khiển USB nếu thiết lập giao thức đến OpenBraille.

Các thiết bị thêm vào sau đây cũng được hỗ trợ, và không yêu cầu phải cài đặt bất cứ trình điều khiển đặc biệt nào:

- APH Mantis Q40
- APH Chameleon 20
- Humanware BrailleOne
- NLS eReader

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

#### 15.9.1. Các phím được gán cho tất cả sản phẩm

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển về dòng trước | up
Chuyển đến dòng kế | down
Rút về ô chữ nổi | routing
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | up+down
Phím mũi tên lên | space+dot1
Phím mũi tên xuống | space+dot4
Phím mũi tên trái | space+dot3
Phím mũi tên phải | space+dot6
Trình đơn NVDA | c1+c3+c4+c5 (command n)
Phím shift+tab | space+dot1+dot3
Phím tab | space+dot4+dot6
Phím alt | space+dot1+dot3+dot4 (space+m)
Phím escape | space+dot1+dot5 (space+e)
Phím enter | dot8
Phím windows+d (thu nhỏ tất cả chương trình) | c1+c4+c5 (command d)
Phím windows | space+dot3+dot4
Phím alt+tab | space+dot2+dot3+dot4+dot5 (space+t)
Đọc tất cả | c1+c2+c3+c4+c5+c6

#### 15.9.2. Các phím gán cho màn hình Brailliant BI 32, BI 40 và B 80

Tên | Phím
--- | ---
Trình đơn NVDA | c1+c3+c4+c5 (command n)
Phím windows+d (thu nhỏ toàn bộ ứng dụng ) | c1+c4+c5 (command d)
Đọc tất cả | c1+c2+c3+c4+c5+c6

#### 15.9.3. Phím gán cho Brailliant BI 14

Tên | Phím
--- | ---
Phím mũi tên lên | joystick up
Phím mũi tên xuống | joystick down
Phím mũi tên trái | joystick left
Phím mũi tên phải | joystick right
Phím enter | joystick action

### 15.10. Các dòng HIMS Braille Sense/Braille EDGE/Smart Beetle

NVDA hỗ trợ các màn hình Braille Sense, Braille EDGE, Smart Beetle và Sync của Hims khi kết nối qua cổng USB hay bluetooth. Bạn cần phải cài trình điều khiển nếu kết nối qua cổng USB. Bạn có thể tải về tại đây: http://www.himsintl.com/upload/HIMS_USB_Driver_v25.zip

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | leftSideScrollUp, rightSideScrollUp, leftSideScroll
Cuộn tới | leftSideScrollDown, rightSideScrollDown, rightSideScroll
Chuyển về dòng trước | leftSideScrollUp+rightSideScrollUp
Move braille display to next line | leftSideScrollDown+rightSideScrollDown
Chuyển đến dòng trước | rightSideUpArrow
Chuyển đến dòng kế | rightSideDownArrow
Chuyển đến kí tự trước | rightSideLeftArrow
Chuyển đến kí tự kế | rightSideRightArrow
Rút về ô chữ nổi | routing
Chuyển đến focus hiện tại | leftSideScrollUp+leftSideScrollDown, rightSideScrollUp+rightSideScrollDown, leftSideScroll+rightSideScroll
Phím control | smartbeetle:f1, brailleedge:f3
Phím windows | f7, smartbeetle:f2
Phím alt | dot1+dot3+dot4+space, f2, smartbeetle:f3, brailleedge:f4
Phím shift | f5
Phím insert | dot2+dot4+space, f6
Phím applications | dot1+dot2+dot3+dot4+space, f8
Phím Caps Lock | dot1+dot3+dot6+space
Phím tab | dot4+dot5+space, f3, brailleedge:f2
Phím shift+alt+tab | f2+f3+f1
Phím alt+tab | f2+f3
Phím shift+tab | dot1+dot2+space
Phím end | dot4+dot6+space
Phím control+end | dot4+dot5+dot6+space
Phím home | dot1+dot3+space, smartbeetle:f4
Phím control+home | dot1+dot2+dot3+space
Phím alt+f4 | dot1+dot3+dot5+dot6+space
Phím mũi tên trái | dot3+space, leftSideLeftArrow
Phím control+shift+mũi tên trái | dot2+dot8+space+f1
Phím control+mũi tên trái | dot2+space
Phím shift+alt+mũi tên trái | dot2+dot7+f1
Phím alt+mũi tên trái | dot2+dot7
Phím mũi tên phải | dot6+space, leftSideRightArrow
Phím control+shift+mũi tên phải | dot5+dot8+space+f1
Phím control+mũi tên phải | dot5+space
Phím shift+alt+mũi tên phải | dot5+dot7+f1
Phím alt+mũi tên phải | dot5+dot7
Phím trang trước | dot1+dot2+dot6+space
Phím control+trang trước | dot1+dot2+dot6+dot8+space
Phím mũi tên lên | dot1+space, leftSideUpArrow
Phím control+mũi tên lên | dot2+dot3+space
Phím control+shift+mũi tên lên | dot2+dot3+dot8+space+f1
Phím shift+alt+mũi tên lên | dot2+dot3+dot7+f1
Phím alt+mũi tên lên | dot2+dot3+dot7
Phím shift+mũi tên lên | leftSideScrollDown+space
Phím trang kế | dot3+dot4+dot5+space
Phím control+trang kế | dot3+dot4+dot5+dot8+space
Phím mũi tên xuống | dot4+space, leftSideDownArrow
Phím control+shift+mũi tên xuống | dot5+dot6+dot8+space+f1
Phím control+mũi tên xuống | dot5+dot6+space
Phím shift+alt+mũi tên xuống | dot5+dot6+dot7+f1
Phím alt+mũi tên xuống | dot5+dot6+dot7
Phím shift+mũi tên xuống | space+rightSideScrollDown
Phím escape | dot1+dot5+space, f4, brailleedge:f1
Phím delete | dot1+dot3+dot5+space
Phím f1 | dot1+dot2+dot5+space
Phím f3 | dot1+dot4+dot8+space
Phím f4 | dot7+f3
Phím windows+b | dot1+dot2+f1
Phím windows+d | dot1+dot4+dot5+f1
Phím control+insert | smartbeetle:f1+rightSideScroll
Phím alt+insert | smartbeetle:f3+rightSideScroll

### 15.11. Màn hình nổi Seika

NVDA đã hỗ trợ màn hình nổi Seika phiên bản 3, 4 và 5 (40 ô) và Seika80 (80 ô) tại Nippon Telesoft. Bạn có thể đọc thêm thông tin về các mẫu màn hình này và các trình điều khiển được yêu cầu tại https://en.seika-braille.com/down/index.html Bạn cần phải cài trình điều khiển được cung cấp bởi nhà sản xuất.

Các màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là danh sách các phím được gán của mẫu màn hình nổi này trong NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn của màn hình nổi để biết các phím tương ứng.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển về dòng trước | b3
Chuyển đến dòng kế | b4
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | b5
Đọc tất cả | b6
tab | b
shift+tab | b2
alt+tab | b1+b2
Trình đơn NVDA | left+right
Rút về ô chữ nổi | routing

### 15.12. Các Mẫu Papenmeier BRAILLEX Mới

Hiện đã hỗ trợ các màn hình nổi sau:

- BRAILLEX EL 40c, EL 80c, EL 20c, EL 60c (USB)
- BRAILLEX EL 40s, EL 80s, EL 2d80s, EL 70s, EL 66s (USB)
- BRAILLEX Trio (USB và bluetooth)
- BRAILLEX Live 20, BRAILLEX Live and BRAILLEX Live Plus (USB và bluetooth)

Các màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Nếu BrxCom được cài, NVDA sẽ sử dụng BrxCom. BrxCom là một công cụ, cho phép nhập liệu từ màn hình nổi, hoạt động độc lập với trình đọc màn hình. Nhập liệu bàn phím có thể thực hiện với mẫu Trio và BRAILLEX Live.

Hầu hết các sản phẩm đều có thanh tiện ích giúp truy xuất nhanh (Easy Access Bar, EAB). EAB có thể di chuyển qua bốn chiều và mỗi chiều có hai switch. Chỉ có dòng C và Live là ngoại lệ cho nguyên tắc này.

Dòng C và một vài màn hình nổi khác có hai dòng nút routing; dòng phía trên dùng để thông báo thông tin định dạng. Giữ một phím routing ở dòng trên và bấm EAB ở dòng sản phẩm C mô phỏng tình trạng của switch thứ hai. Dòng sản phẩm Live chỉ có một dòng phím routing và mỗi chiều của EAB chỉ có một bước. Bước thứ hai có thể thực hiện bằng cách bấm một phím routing và bấm EAB theo chiều tương ứng. Bấm, giữ phím lên, xuống, trái, phải (hoặc EAB) sẽ lập lại thao tác tương ứng.

Sau đây là các phím có trên những màn hình nổi này:%kc:beginInclude

Tên | Phím
--- | ---
l1 | Phím trái trước
l2 | Phím trái sau
r1 | Phím phải trước
r2 | Phím phải sau
up | Tới 1 bước
up2 | Tới 2 bước
left | về trái 1 bước
left2 | về trái 2 bước
right | qua phải 1 bước
right2 | Qua phải 2 bước
dn | xuống 1 bước
dn2 | Xuống 2 bước

Sau đây là các lệnh được gán của Papenmeier cho NVDA:

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển về dòng trước | up
Chuyển đến dòng kế | dn
Rút về ô chữ nổi | routing
Thông báo ký tự hiện tại khi duyệt | l1
Kích hoạt đối tượng điều hướng hiện tại | l2
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | r2
Thông báo tiêu đề | l1+up
Thông báo thanh trạng thái | l2+down
Chuyển đến đối tượng cha | up2
Chuyển đến đối tượng con thứ nhất | dn2
Chuyển về đối tượng trước | left2
Chuyển đến đối tượng kế | right2
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | upper routing row

Mẫu Trio có thêm bốn phím nằm trước bàn phím chữ nổi. Lần lượt từ trái sang phải là các phím:

- Phím thumb trái (lt)
- khoảng trắng
- khoảng trắng
- Phím thumb phải (rt)

Hiện nay, phím thumb phải không được sử dụng. Cả hai phím bên trong đều được gán cho phím khoảng trắng.

Tên | Phím
--- | ---
Phím escape | space with dot 7
Phím mũi tên lên | space with dot 2
Phím mũi tên trái | space with dot 1
Phím mũi tên phải | space with dot 4
Mũi tên xuống | space with dot 5
Phím control | lt+dot2
Phím alt | lt+dot3
Phím control+escape | space with dot 1 2 3 4 5 6
Phím tab | space with dot 3 7

### 15.13. Các Mẫu Papenmeier Braille BRAILLEX Cũ

Các màn hình nổi sau đây được hỗ trợ:

- BRAILLEX EL 80, EL 2D-80, EL 40 P
- BRAILLEX Tiny, 2D Screen

Lưu ý, những màn hình này chỉ kết nối qua cổng serial. Vì vậy, các màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA. Bạn cần phải chọn đúng cổng trong hộp thoại chọn màn hình nổi sau khi cài driver.

Một số mẫu màn hình sẽ có thanh tiện ích (EAB) giúp truy xuất tiện lợi và nhanh hơn. EAB có thể di chuyển qua 4 chiều và mỗi chiều có hai switch. Bấm và giữ phím lên, xuống, trái, phải (hoặc EAB) sẽ lập lại thao tác tương ứng. Những dòng cũ hơn không có EAB, dùng các phím phía trên bàn phím chữ nổi để thay thế.

Sau đây là các phím lệnh trên màn hình nổi:

Tên | Phím
--- | ---
l1 | Phím trái trước
l2 | Phím trái sau
r1 | Phím phải trước
r2 | Phím phải sau
up | Tới 1 bước
up2 | Tới 2 bước
left | Qua trái 1 bước
left2 | Qua trái 2 bước
right | Qua phải 1 bước
right2 | Qua phải 2 bước
dn | Xuống 1 bước
dn2 | Xuống 2 bước

Sau đây là các phím lệnh của Papenmeier được gán cho NVDA:

Thiết bị có EAB:

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển về dòng trước | up
Chuyển đến dòng kế | dn
Rút về ô chữ nổi | routing
Thông báo ký tự hiện tại khi duyệt | l1
Kích hoạt đối tượng điều hướng hiện tại | l2
Thông báo tiêu đề | l1up
Thông báo thanh trạng thái | l2down
Chuyển đến đối tượng cha | up2
Chuyển đến đối tượng con thứ nhất | dn2
Chuyển đến đối tượng kế | right2
Chuyển về đối tượng trước | left2
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | upper routing strip

BRAILLEX Tiny:

Chức năng | Phím
--- | ---
Thông báo ký tự hiện tại khi duyệt | l1
Kích hoạt đối tượng điều hướng hiện tại | l2
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển về dòng trước | up
Chuyển đến dòng kế | dn
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | r2
Chuyển đến đối tượng cha | r1+up
Chuyển đến đối tượng con thứ nhất | r1+dn
Chuyển về đối tượng trước | r1+left
Chuyển đến đối tượng kế | r1+right
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | upper routing strip
Thông báo tiêu đề | l1+up
Thông báo thanh trạng thái | l2+down

BRAILLEX 2D Screen:

Tên | Phím
--- | ---
Thông báo ký tự hiện tại khi duyệt | l1
Kích hoạt đối tượng điều hướng hiện tại | l2
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | r2
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | upper routing strip
Chuyển về dòng trước | up
Cuộn về trước | left
Cuộn tới | right
Chuyển đến dòng kế | dn
Chuyển đến đối tượng kế | left2
Chuyển đến đối tượng cha | up2
Chuyển đến đối tượng con thứ nhất | dn2
Chuyển về đối tượng trước | right2

### 15.14. HumanWare BrailleNote

NVDA hỗ trợ máy tính màn hình nổi BrailleNote tại Humanware khi chức năng của nó được kết nối như một màn hình cho trình đọc màn hình. Sau đây là các dòng sản phẩm được hỗ trợ:

- BrailleNote Classic (chỉ kết nối qua cổng serial)
- BrailleNote PK (kết nối qua bluetooth và serial)
- BrailleNote MPower (kết nối qua bluetooth và serial)
- BrailleNote Apex (kết nối qua bluetoothe và USB)

Với BrailleNote Touch, vui lòng xem phần các dòng màn hình nổi Brailliant BI / BrailleNote Touch.

Trừ BrailleNote PK, cả bàn phím chữ nổi (BT) và QWERTY (QT) đều được hỗ trợ. Với BrailleNote QT, PC keyboard emulation không được hỗ trợ. Bạn cũng có thể nhập chấm nổi bằng bàn phím QT. Vui lòng xem phần cổng kết nối chữ nổi trong tài liệu hướng dẫn sử dụng của BrailleNote để biết thêm thông tin.

Nếu thiết bị của bạn hỗ trợ nhiều hơn một phương thức kết nối, khi kết nối máy BrailleNote của bạn với NVDA, cần khai báo cổng kết nối trong phần tùy chọn terminal màn hình nổi. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn sử dụng của BrailleNote để biết thêm chi tiết. Trong NVDA, bạn cũng phải khai báo cổng tương ứng trong hộp thoại chọn màn hình nổi. Bạn cũng có thể chọn "tự động", "USB" hoặc "bluetooth" nếu bạn kết nối qua một trong hai cổng đó. Còn nếu bạn kết nối qua cổng serial (hoặc từ cáp chuyển USB sang serial), bạn cần phải chọn cổng giao tiếp từ danh sách các cổng của phần cứng.

Trước khi kết nối BrailleNote Apex sử dụng USB của nó, bạn phải cài trình điều khiển được cung cấp bởi Humanware.

Trên máy BrailleNote Apex BT, bạn có thể dùng bánh xe cuộn ở giữa chấm 1 và 4 cho nhiều lệnh của NVDA. Bánh xe có bốn chấm để định hướng, một nút bấm ở chính giữa, và một bánh xe cuộn thuận hay ngược chiều kim đồng hồ.

Sau đây là các lệnh của BrailleNote được gán cho NVDA. Vui lòng xem tài liệu hướng dẫn mô tả các phím để biết vị trí của nó.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | back
Cuộn tới | advance
Chuyển về dòng trước | previous
Chuyển đến dòng kế | next
Rút về ô chữ nổi | routing
Trình đơn NvDA | space+dot1+dot3+dot4+dot5 (space+n)
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | previous+next
Mũi tên lên | space+dot1
Mũi tên xuống | space+dot4
Mũi tên trái | space+dot3
Mũi tên phải | space+dot6
Phím trang trước | space+dot1+dot3
Phím trang kế | space+dot4+dot6
Phím hoem | space+dot1+dot2
Phím end | space+dot4+dot5
Control+home | space+dot1+dot2+dot3
Control+end | space+dot4+dot5+dot6
Phím khoảng trắng | space
Enter | space+dot8
Backspace | space+dot7
Tab | space+dot2+dot3+dot4+dot5 (space+t)
Shift+tab | space+dot1+dot2+dot5+dot6
Phím Windows | space+dot2+dot4+dot5+dot6 (space+w)
Phím Alt | space+dot1+dot3+dot4 (space+m)
Bật/tắt chế độ trợ giúp nhập | space+dot2+dot3+dot6 (space+lower h)

Sau đây là các phím được gán cho BrailleNote QT khi không ở trong chế độ nhập liệu chữ nổi.

Tên | Phím
--- | ---
Trình đơn NvDA | read+n
Phím mũi tên lên | upArrow
Phím mũi tên xuống | downArrow
Phím mũi tên trái | leftArrow|
Phím mũi tên phải | rightArrow
Phím trang trước | function+upArrow
Phím trang sau | function+downArrow
Phím Home | function+leftArrow
Phím End | function+rightArrow
Phím Control+home | read+t
Phím Control+end | read+b
Phím Enter | enter
Phím xóa lùi | backspace
Phím Tab | tab
Phím Shift+tab | shift+tab
Phím Windows | read+w
Phím Alt | read+mj
Bật tắt trợ giúp nhập | read+1

Sau đây là các lệnh được gán cho bánh xe cuộn:

Tên | Phím
--- | ---
Phím mũi tên lên | upArrow
Phím mũi tên xuống | downArrow
Phím mũi tên trái | leftArrow
Phím mũi tên phải | rightArrow
Phím Enter | centre button
Phím Tab | scroll wheel clockwise
Phím Shift+tab | scroll wheel counterclockwise

### 15.15. EcoBraille

NVDA hỗ trợ các màn hình EcoBraille của ONCE. Sau đây là các mẫu màn hình được hỗ trợ:

- EcoBraille 20
- EcoBraille 40
- EcoBraille 80
- EcoBraille Plus

Ở hộp thoại chọn màn hình nổi của NVDA, bạn có thể thiết lập cổng serial cho màn hình được kết nối. Các màn hình này không hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là các lệnh của các màn hình nổi EcoBraille. Vui lòng xem Tài Liệu của EcoBraille cho phần mô tả vị trí các phím.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn về trước | T2
Cuộn tới | T4
Chuyển về dòng trước | T1
Chuyển đến dòng kế | T5
Rút về ô hữ nổi | Routing
Kích hoạt đối tượng điều hướng hiện tại | T3
Chuyển qua chế độ duyệt kế tiếp | F1
Chuyển đến đối tượng cha | F2
Chuyển về chế độ duyết trước đó | F3
Chuyển về đối tượng trước | F4
Thông báo đối tượng hiện tại | F5
Chuyển đến đối tượng kế | F6
Chuyển đến đối tượng có focus | F7
Chuyển đến đối tượng con thứ nhất | F8
Chuyển dấu nháy hoặc focus hệ thống đến vị trí duyệt hiện tại | F9
Thông báo vị trí con trỏ duyệt | F0
Bật/tắt con trỏ nổi đi theo | A

### 15.16. SuperBraille

Màn hình chữ nổi SuperBraille được sử dụng phổ biến ở Đài Loan, có thể kết nối qua cổng USB và Serial. Màn hình SuperBraille không có bàn phím nhập liệu và nút cuộn. Vì vậy, các thao tác cho những chức năng tương tự đều được thực hiện với bàn phím máy tính. Để giải quyết vấn đề này và đảm bảo tính tương thích với các trình đọc màn hình khác ở Đài Loan, sau đây là 2 tổ hợp phím được định nghĩa cho chức năng cuộn của SuperBraille:

Tên | Phím
--- | ---
Cuộc về trước | numpadMinus
Cuộn tới | numpadPlus

### 15.17. các màn hình Esys/Esytime/Iris của Eurobraille

Các màn hình nổi Esys, Esytime và Iris của Eurobraille đã được NVDA hỗ trợ. Các thiết bị Esys và Esytime-Evo được hỗ trợ khi kết nối qua USB hay bluetooth. Các thiết bị Esytime cũ hơn chỉ được hỗ trợ USB. Các màn hình Iris chỉ có thể kết nối được qua một cổng serial. Vậy nên, với những màn hình này, bạn nên chọn cổng để kết nối sau khi chọn trình điều khiển cho nó trong hộp thoại cài đặt chữ nổi..

Các Màn hình Iris và Esys có bàn phím chữ nổi 10 phím. Có hai phím giống như khoảng trắng, phím bến trái tương ứng với phím xóa và phím bên phải là khoảng trắng.

Sau đây là các lệnh của màn hình nổi này được gán cho NVDA. Vui lòng xem Tài Liệu của màn hình cho phần mô tả vị trí các phím.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn lùi | switch1-6left, l1
Cuộn tới | switch1-6Right, l8
Chuyển đến focus hiện tại | switch1-6Left+switch1-6Right, l1+l8
Rút về ô chữ nổi | routing
Thông báo định dạng văn bản tại ô chữ nổi | doubleRouting
Chuyển đến dòng trước | joystick1Up
Chuyển đến dòng kế | joystick1Down
Chuyển đến kí tự trước | joystick1Left
Chuyển đến kí tự kế | joystick1Right
Chuyển đến chế độ duyệt trước | joystick1Left+joystick1Up
Chuyển đến chế độ duyệt kế | joystick1Right+joystick1Down
xóa lệnh vào ô chữ nổi hay kí tự | backSpace
Dịch kí tự chữ nổi được nhập và bấm phím enter | backSpace+space
Phím insert | dot3+dot5+space, l7
Phím delete | dot3+dot6+space
Phím home | dot1+dot2+dot3+space, joystick2Left+joystick2Up
Phím end | dot4+dot5+dot6+space, joystick2Right+joystick2Down
Phím mũi tên trái | dot2+space, joystick2Left, leftArrow
Phím mũi tên phải | dot5+space, joystick2Right, rightArrow
Phím mũi tên lên | dot1+space, joystick2Up, upArrow
Phím mũi tên xuống | dot6+space, joystick2Down, downArrow
Phím enter | joystick2centre
Phím trang trước | dot1+dot3+space
Phím trang sau | dot4+dot6+space
Phím numpad1 | dot1+dot6+backspace
Phím numpad2 | dot1+dot2+dot6+backspace
Phím numpad3 | dot1+dot4+dot6+backspace
Phím numpad4 | dot1+dot4+dot5+dot6+backspace
Phím numpad5 | dot1+dot5+dot6+backspace
Phím numpad6 | dot1+dot2+dot4+dot6+backspace
Phím numpad7 | dot1+dot2+dot4+dot5+dot6+backspace
Phím numpad8 | dot1+dot2+dot5+dot6+backspace
Phím numpad9 | dot2+dot4+dot6+backspace
Phím numpadInsert | dot3+dot4+dot5+dot6+backspace
Phím numpadDecimal | dot2+backspace
Phím numpadDivide key | dot3+dot4+backspace
Phím numpadMultiply | dot3+dot5+backspace
Phím numpadMinus | dot3+dot6+backspace
Phím numpadPlus | dot2+dot3+dot5+backspace
Phím numpadEnter key | dot3+dot4+dot5+backspace
Phím escape | dot1+dot2+dot4+dot5+space, l2
Phím tab | dot2+dot5+dot6+space, l3
Phím shift+tab | dot2+dot3+dot5+space
Phím printScreen | dot1+dot3+dot4+dot6+space
Phím pause | dot1+dot4+space
Phím applications | dot5+dot6+backspace
Phím f1 | dot1+backspace
Phím f2 | dot1+dot2+backspace
Phím f3 | dot1+dot4+backspace
Phím f4 | dot1+dot4+dot5+
Phím f5 | dot1+dot5+backspace
Phím f6 | dot1+dot2+dot4+backspace
Phím f7 | dot1+dot2+dot4+dot5+backspace
Phím f8 | dot1+dot2+dot5+backspace
Phím f9 | dot2+dot4+backspace
Phím f10 | dot2+dot4+dot5+backspace
Phím f11 | dot1+dot3+backspace
Phím f12 | dot1+dot2+dot3+backspace
Phím windows | dot1+dot2+dot3+dot4+backspace
Phím Caps Lock | dot7+backspace, dot8+backspace
Phím num lock | dot3+backspace, dot6+backspace
Phím shift | dot7+space, l4
Bật tắt phím shift | dot1+dot7+space, dot4+dot7+space
Phím control | dot7+dot8+space, l5
Bật tắt phím control | dot1+dot7+dot8+space, dot4+dot7+dot8+space
Phím alt | dot8+space, l6
Bật tắt phím alt | dot1+dot8+space, dot4+dot8+space
ToggleHID keyboard input simulation | esytime):l1+joystick1Down, esytime):l8+joystick1Down

### 15.18. Các màn hình của Nattiq nBraille

NVDA Hỗ trợ các màn hình của Nattiq Technologies khi kết nối qua USB. Windows 10 tự nhận màn hình khi được kết nối, có thể bạn cần phải cài trình điều khiển USB nếu dùng các phiên bản windows cũ (thấp hơn Win10). Bạn có thể tải chúng từ trang web của nhà sản xuất.

Sau đây là các phím tắt gán cho các màn hình của Nattiq Technologies với NVDA. Vui lòng xem Tài Liệu của màn hình cho phần mô tả vị trí các phím.

Tên | Phím
--- | ---
Cuộn màn hình về trước | up
Cuộn màn hình về sau | down
Chuyển về dòng trước | left
Chuyển đến dòng kế | right
Đưa đến ô chữ nổi | routing

### 15.19. BRLTTY

BRLTTY là một chương trình đọc lập, có thể sử dụng để hỗ trợ nhiều dòng màn hình nổi hơn. Để sử dụng, bạn phải cài đặt BRLTTY for Windows. Bạn nên tải và cài phiên bản mới nhất. Tập tin cài đặt sẽ có tên đại khái brltty-win-4.2-2.exe. Khi cấu hình cổng và màn hình để sử dụng, bạn hãy đọc kỹ hướng dẫn, đặc biệt khi bạn dùng màn hình nổi với kết nối USB và trình điều khiển đã được cài trên máy trước đó.

Đối với những màn hình có bàn phím chữ nổi, hiện BRLTTY bản thân nó cũng hỗ trợ nhập liệu kiểu chữ nổi. Vì vậy, sẽ không cần bảng mã chữ nổi đầu vào của NVDA.

BRLTTY không liên quan đến việc hỗ trợ tính năng ngầm tự nhận biết của NVDA.

Sau đây là các lệnh của BRLTTY được gán cho NVDA. Vui lòng xem Danh sách phím kết hợp của BRLTTY để biết thêm thông tin về cách thức các lệnh của BRLTTY kết hợp với các điều khiển trên màn hình nổi.

Tên | Lệnh BRLTTY
--- | ---
Cuộn về trước | fwinlt (về trái một cửa sổ)
Cuộn tới | fwinrt (qua phải một cửa sổ)
Chuyển về dòng trước | lnup (lên một dòng)
Chuyển đến dòng kế | lndn (đi xuống một dòng)
Rút về ô chữ nổi | route (đưa con trỏ về ký tự hiện tại)

## 16. Chủ Đề Nâng Cao

### 16.1. Các Tùy Chọn Cho Dòng Lệnh

NVDA có thể nhận một hoặc nhiều các tùy chọn để thay đổi các tính năng của nó khi khởi động Bạn có thể đưa vào một cách không giới hạn những tùy chọn mà bạn thấy cần. Những tùy chọn này có thể đưa vào từ hộp thoại thuộc tính của biểu tượng, từ hộp thoại Run (mở từ start menu hoặc windows+r) hoặc từ cửa sổ dòng lệnh của Windows. Tùy chọn được viết phân cách với tên tập tin thực thi của NVDA và giữa các tùy chọn với nhau bằng khoảng trắng. Ví dụ, một tùy chọn hữu ích là --disable-addons, nhằm khai báo với NVDA là vô hiệu tất cả add-on đang chạy. Điều này giúp bạn kiểm tra những vấn đề hoặc lỗi gây ra có phải do các add-on hay không; và từ đó có thể khắc phục lại các lỗi gây ra bởi add-on.

Một ví dụ khác, bạn có thể đóng bản NVDA đang chạy bằng cách gõ dòng lệnh với tùy chọn sau trong hộp thoại Run:

nvda -q

Có một số tùy chọn có cả phần viết tắt và đầy đủ; trong khi một số khác chỉ có phần ghi đầy đủ. Đối với những tùy chọn có phần viết tắt, bạn có thể kết hợp và ghi như sau:

nvda -mc CONFIGPATH | Sẽ khởi động NVDA với âm thanh và thông điệp khởi động bị vô hiệu, và định sẵn cấu hình
nvda -mc CONFIGPATH --disable-addons | Giống như trên, nhưng vô hiệu hóa các add-on

Một số tùy chọn chấp nhận thêm các tham số; ví dụ như chỉ định bao nhiêu thông tin sẽ được ghi lại hoặc chỉ định thư mục lưu tập tin cấu hình người dùng. Những tham số này sẽ nằm sau phần tùy chọn, phân cách với tùy chọn bằng khoảng trắng nếu tùy chọn được viết tắt; và phân cách bằng dấu bằng (=) nếu tùy chọn được viết đầy đủ. Ví dụ:

nvda -l 10 | yêu cầu NVDA chạy với cấp độ log là dò lỗi.
nvda --log-file=c:\nvda.log | yêu cầu NVDA ghi log vào tập tin c:\nvda.log
nvda --log-level=20 -f c:\nvda.log | Yêu cầu NVDA chạy với cấp độ log là thông tin và ghi log vào c:\nvda.log

Sau đây là các tùy chọn dòng lệnh cho NVDA:

Viết ngắn | Viết dài | Mô tả
--- | --- | ---
-h | --help | Hiển thị trợ giúp dòng lệnh và đóng
-q | --quit | Đóng bản NVDA đang chạy
-k | --check-running | Thông báo NVDA đang chạy hay không chạy thông qua mã exit; 0 nếu đang chạy và 1 nếu không chạy
-f LOGFILENAME | --log-file=LOGFILENAME | Tập tin để ghi các thông điệp log vào
-l LOGLEVEL | --log-level=LOGLEVEL | Cấp độ thấp nhất của thông điệp log (dò lỗi 10, đầu vào / đầu ra 12, cảnh báo gỡ lỗi 15, thông tin 20, cảnh báo 30, lỗi 40, nghiêm trọng 50, tắt 100), mặc định là cảnh báo
-c CONFIGPATH | --config-path=CONFIGPATH | Đường dẫn để lưu tất cả cấu hình của NVDA
-m | --minimal | Không âm thanh, không giao diện, không thông báo bắt đầu, v...v...
-s | --secure | Chế độ an toàn: tắt Python console, các tính năng của hồ sơ như tạo, xóa, đổi tên hồ sơ, v...v..., kiểm tra cập nhật, vài hộp kiểm trong hộp thoại chào mừng và phân loại thiết lập chung (ví dụ: dùng NVDA trong khi đăng nhập, lưu cấu hình sau khi thoát, v...v...), cũng như trình xem log và tính năng ghi log (thường dùng ở màn hình bảo vệ). Lưu ý rằng lệnh này cũng sẽ vô hiệu hóa việc lưu thiết lập trong cấu hình hệ thống và hệ thống thao tác sẽ không được lưu xuống đĩa.
Không có | --disable-addons | Các add-on không có hiệu lực
Không có | --debug-logging | Bật cấp độ bản ghi dò lỗi cho lần chạy này. Thiết lập này được ghi đè lên các cấp độ bản ghi khác ( --loglevel, -l) tham số được cung cấp, bao gồm tùy chọn tắt log.
Không có | --no-logging | Tắt log hoàn toàn khi dùng NVDA. Thiết lập này có thể bị ghi đè nếu một cấp độ log ( --loglevel, -l) được chỉ định từ dòng lệnh hoặc bản ghi dò lỗi đã được bật.
Không có | --no-sr-flag | Không thay đổi flag trình đọc màn hình hệ thống toàn cục
Không có | --install | Cài NVDA (cài một bản mới của NVDA)
Không có | --install-silent | Cài đặt NVDA ở chế độ im lặng (không chạy lên sau khi cài đặt)
Không có | --enable-start-on-logon=True|False | trong khi cài đặt, cho NVDA chạy trong khi đăng nhập Windows
Không có | copy-portable-config | Trong khi cài đặt, chép cấu hình bản chạy trực tiếp từ đường dẫn được cung cấp (config-path, -c) vào tài khoản người dùng hiện tại
Không có | --create-portable | Tạo bản NVDA chạy trực tiếp (chạy lên sau khi tạo). yêu cầu khai báo đường dẫn cho bản chạy trực tiếp
Không có | --create-portable-silent | Tạo bản NVDA chạy trực tiếp ở chế độ im lặng (không chạy lên sau khi cài). yêu cầu khai báo đường dẫn cho bản chạy trực tiếp
Không có | --portable-path=PORTABLEPATH | đường dẫn để tạo bản chạy trực tiếp

### 16.2. Các Tham Số Mở Rộng Hệ Thống

NVDA cho phép thiết lập một số giá trị trong registry hệ thống để thay thế cách hoạt động ở mức hệ thống của NVDA. Những khóa chứa các giá trị này trong registry bao gồm:

- Hệ thống 32-bit: "HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\nvda"
- Hệ thống 64-bit: "HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\WOW6432Node\nvda"

Sau đây là những giá trị có thể thiết lập cho khóa nói trên:

Tên | Kiểu | Giá trị có thể dùng | Mô tả
--- | --- | --- | ---
configInLocalAppData | DWORD | 0 (mặc định) để tắt, 1 để bật | Nếu bật, sẽ lưu cấu hình người dùng trong thư mục local application data, thay vì roaming application data
serviceDebug | DWORD | 0 (mặc định) để tắt, 1 để bật | Nếu bật, sẽ tắt chế độ bảo vệ của màn hình bảo vệ Windows, cho phép sử dụng Python console và trình xem bản ghi. Do một số lý do an toàn cho máy tính, chức năng này không được khuyến khích sử dụng.

## 17. Thông Tin Thêm

Nếu bạn cần thêm thông tin hoặc trợ giúp liên quan đến NVDA, vui lòng xem trang web của NVDA tại https://www.nvaccess.org/. Ở đây, bạn có thể tìm thấy thêm nhiều tài liệu khác, cũng như hỗ trợ kỹ thuật và nhiều nguồn khác từ cộng đồng NVDA. Trang web này cũng có những thông tin và các nguồn tài liệu liên quan đến việc phát triển NVDA.